II SA/Lu 617/08
PostanowienieWSA w Lublinie2008-10-17
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która utrzymuje się z renty i ponosi stałe wydatki, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy nie jest w stanie wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy strona posiada stały dochód, zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i po odjęciu kosztów utrzymania pozostaje jej kwota pozwalająca na pokrycie części kosztów postępowania, nie można przyznać prawa pomocy w zakresie całkowitym. Możliwe jest jednak przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, np. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli poniesienie tych kosztów mogłoby spowodować uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Uzasadniając wniosek, wskazała na swój wiek, schorzenia i niską rentę. Po wezwaniu do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, strona złożyła poprawny formularz, dołączając dowód wpływu renty. Strona nie potrafiła jednak wykazać wysokości swoich miesięcznych wydatków na wyżywienie. Referendarz sądowy ocenił, że strona nie wykazała braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, ale przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. R. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych p o s t a n a w i a I. przyznać A. R. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca A. R. w piśmie z dnia 24 września 2008 r. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadniając swoje żądanie strona skarżąca podniosła, że jest osobą starsza w wieku [...] lat, schorowaną, utrzymującą się z renty w kwocie [...] złotych, która po opłaceniu wszystkich opłat i zakupie leków nie wystarcza na zakup wyżywienia.
W związku z tym, że wniosek nie został złożony na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF stronę skarżącą wezwano do wypełnienia i nadesłania w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF. W zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) strona skarżąca nadesłała wypełniony i podpisany urzędowy formularz symbol PPF wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do formularza PPF strona skarżąca dołączyła potwierdzenie odbioru renty za miesiąc wrzesień.
Strona skarżąca wezwana do wykazania wysokości swoich stałych miesięcznych wydatków na zakup wyżywienia nie potrafiła ich określić.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowane w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy.
Na koszty postępowania składają się koszty sądowe i koszty zastępstwa procesowego świadczonego przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego takiego jak adwokat, radca prawny, doradca podatkowy bądź rzecznik patentowy.
Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) i wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony skarżącej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
Z oświadczeń strony skarżącej wynika, że samodzielnie prowadzi ona gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2, utrzymuje się z renty w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej tworzą wydatki na czynsz – [...] złotych, energię elektryczną i gaz w kwocie [...] złotych, leki w kwocie [...] złotych, za telewizję w kwocie [...] złotych i za telefon w kwocie [...] złotych.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżącą nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania.
Strona skarżąca posiada stałych dochód oraz zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Dochód netto strony skarżącej pokrywa wykazane przez nią wydatki tak, że po poniesieniu stałych kosztów utrzymania do dyspozycji strony skarżącej pozostaje kwota [...] złotych. Dlatego nie można przyjąć, aby strona skarżąca nie miała możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania.
Brak podstaw do przyznania strony skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym nie stanowi przeszkody dla dokonania oceny zasadności jej wniosku pod kątem przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Po odjęciu od dochodu netto strony skarżącej wykazanych przez nią kosztów utrzymania do jej dyspozycji pozostaje kwota [...] złotych. Porównanie wysokości tej kwoty do wysokości poszczególnych kosztów składających się na koszty niniejszego postępowania wskazuje, że strona skarżąca o ile nie jest w stanie ponieść łącznie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia adwokata bądź tylko kosztów sądowych ze względu na możliwość powstania uszczerbku w jej koniecznych kosztach utrzymania to posiada realną możliwość poniesienia kosztów zastępstwa procesowego świadczonego przez adwokata w ich minimalnej wysokości. Poniesienie przez stronę skarżącą minimalnych kosztów ustanowienia adwokata, w ocenie referendarza sądowego, nie spowoduje uszczerbku w koniecznych stronie kosztach utrzymania. Z tego powodu referendarz sądowy zwolnił stronę skarżącą w całości od kosztów sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło