II SA/Lu 663/18
PostanowienieWSA w Lublinie2018-08-21
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący gospodarstwo rolne i posiadający dochody z niego oraz od matki, wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego dochody z gospodarstwa rolnego i emerytury matki, po odliczeniu kosztów utrzymania koniecznego, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych oraz minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego z wyboru. Przyznano mu prawo pomocy jedynie w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący M. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Uzasadnił wniosek trudną sytuacją finansową, wskazując na dochody z gospodarstwa rolnego i emerytury matki oraz ponoszone koszty utrzymania. Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego, domu, ciągnika i kombajnu, a także posiada kredyty.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. Ś. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie radcy prawnego).Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy p o s t a n a w i a I. przyznać M. Ś. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący na druk PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką, z którą zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się z uprawy gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha o wartości [...] złotych przynoszącego miesięczny dochód w kwocie [...]złotych netto. Dochód z tytułu emerytury w kwocie [...]złotych netto osiąga również matka skarżącego. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi [...] złotych netto. Do stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego skarżący zaliczył opłatę za energię elektryczna, wodę i telefon – [...] złotych, raty kredytów – [...] złotych, ubezpieczenie majątku – [...] złotych, ubezpieczenie społeczne rolników – [...] złotych, koszt nawozów i środków ochrony roślin – [...] złotych, pasza dla zwierząt – [...] złotych, paliwo – [...] złotych i koszty leczenia – [...] złotych. Łącznie miesięczne koszty utrzymania koniecznego wynoszą [...] złotych. Skarżący jest właścicielem ciągnika rolniczego rok produkcji [...] oraz kombajnu zbożowego rok produkcji [...]. Skarżący ma zaciągnięty kredyt rolniczy na kwotę [...]złotych oraz kredyt ratalny zaciągnięty na potrzeby gospodarstwa rolnego na kwotę [...]złotych.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1) zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Ustalenie wystąpienia przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym wymaga natomiast porównania aktualnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy do wysokości kosztów, które musi ponieść w toku postępowania, przy uwzględnieniu wysokości stałych kosztów utrzymania koniecznego. Pozostające po poniesieniu kosztów postępowania środki finansowe muszą bowiem umożliwić pokrycie wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jego rodziny. Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, aby był osobą ubogą, nie mającą środków do życia bądź, aby jego dochody nie pozwalały pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Skarżący jest bowiem właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, przynoszącego miesięczny dochód w kwocie [...]złotych netto, dwóch budynków gospodarczych, domu, ciągnika rolniczego i kombajnu zbożowego. Dochód posiada też matka skarżącego otrzymująca emeryturę w kwocie [...]złotych netto miesięcznie. Dochody gospodarstwa domowego skarżącego pokrywają wydatki na stałe koszty utrzymania koniecznego.
W ocenie referendarza sądowego skarżący wykazał, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych niniejszego postępowania. Koszty te prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych oraz wpisu sądowego od ewentualnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych. Po poniesieniu wykazanych przez skarżącego miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego z dochodów gospodarstwa domowego pozostaje kwota [...]złotych. Mając na uwadze tę kwotę oraz to, że w toku postępowania niektóre koszty sadowe mogą występować kilkakrotnie, uwzględniając jednocześnie wysokość kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowanie stwierdzić należy, iż poniesienie kosztów sądowych spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego matki. Skutku takiego nie spowoduje zaś poniesienie przez skarżącego minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru. Wyniesie ono w niniejszej sprawie, ze względu na przedmiot zaskarżenia 480 złotych (§14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r., poz. 265). Zatem kwota pozostająca w gospodarstwie domowym skarżącego po opłaceniu wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego pozwala na poniesienie minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru dla skarżącego.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło