II SA/Lu 688/08

PostanowienieWSA w Lublinie2008-11-19

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że po pokryciu stałych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego, kwota pozostająca na wyżywienie jej i córki jest niewystarczająca do poniesienia kosztów sądowych ani kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Strona skarżąca A. U. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni przedstawiła swoje dochody i wydatki, w tym koszty utrzymania gospodarstwa domowego, ogrzewania, dojazdów, energii elektrycznej, wody i ścieków. Złożyła również oświadczenie dotyczące kosztów wyżywienia siebie i córki oraz wydatków na gaz. Referendarz sądowy ocenił, że przedstawione przez stronę okoliczności finansowe uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. U. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a przyznać A. U. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L. Strona skarżąca A. U. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Do wniosku strona skarżąca dołączyła wyciąg z listy płac za miesiąc wrzesień – październik bieżącego roku. Strona skarżąca wezwana do nadesłania oświadczenia wskazującego wysokość jej stałych miesięcznych kosztów utrzymania oraz dokumentów źródłowych poświadczających wysokość tych wydatków oraz wskazania, w jakim zakresie w kosztach utrzymania gospodarstwa domowego partycypuje zamieszkujący z nią jej brat nadesłała pismo z dnia 10 listopada 2008 r., do którego dołączyła dowód wpłaty opłaty za energię elektryczną, odcinek odbioru renty przez jej brata za miesiąc październik bieżącego roku, rozliczenie opłat za wodę i odprowadzanie ścieków i wyciąg z listy płac za miesiąc październik – listopad bieżącego roku. W piśmie powyższym strona skarżąca oświadczyła, że rocznie na zakup węgla i drzewa na ogrzewanie przeznacza kwotę [...] złotych, którą nie jest w stanie wydatkować jednorazowo i aby ją uiścić jednorazowo musi przez cały roku oszczędzać środki oraz, iż miesięcznie na dojazdy przeznacza kwotę [...] złotych. W tym samym piśmie strona skarżąca oświadczyła, że nie jest w stanie wskazać konkretnej wysokości wydatków na wyżywienie jej i córki ani przesłać dokumentów źródłowych poświadczających wysokość tych wydatków jak i nie jest w stanie wskazać konkretnej wysokości wydatków ponoszonych miesięcznie na zakup gazu i przesłać dokumentów wskazujących ich wysokość. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Koszty niniejszego postępowania tworzyć będą jego koszty sądowe oraz koszt ustanowienia radcy prawnego. Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) i wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego w niniejszej sprawie 250 złotych (§ 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczy kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Stawka minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego dla reprezentowania strony skarżącej w postępowaniu sądowoadministracyjnym przed sądem pierwszej instancji a więc w sprawie niniejszej wynosi 240 złotych netto (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) - 292, 80 złotych brutto (§ 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu w związku z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczenia strony skarżącej oraz nadesłanych przez nią dokumentów wynika, że prowadzi ona gospodarstwo domowe wraz z bratem, z którym zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Strona skarżąca utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] złotych brutto, z którego po potrąceniu kwoty [...] złotych strona skarżąca otrzymuje realnie kwotę [...] złotych. Brat strony skarżącej otrzymuje rentę w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Brat strony skarżącej nie partycypuje w kosztach utrzymania gospodarstwa domowego. Strona skarżąca utrzymuje studiującą w Warszawie i tam zamieszkującą córkę. Na wykazane przez stronę skarżącą koszty utrzymania gospodarstwa domowego składają się wydatki na opał wynoszące rocznie [...] złotych – uiszczenie tej kwoty jednorazowo wymaga od strony skarżącej oszczędzania co miesiąc kwoty [...] złotych, na pokrycie kosztów dojazdu do pracy wynoszących miesięcznie [...] złotych, na energię elektryczną wynoszące miesięcznie [...] złotych i wydatki związane z opłatami za wodę i odprowadzanie ścieków wynoszących za okres trzech miesięcy [...] złotych, czyli miesięczny koszt zużycia wody i odprowadzania ścieków wynosi [...] złotych. Stałe, wykazane przez stronę skarżącą miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą [...] złotych (kwota uzyskana ze zsumowania wydatków miesięcznych). W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Po uiszczeniu przez stronę skarżącą wykazanych przez nią stałych kosztów utrzymania do dyspozycji jej i jej córki na poniesienie kosztów wyżywienia pozostaje kwota [...] złotych. Porównanie wysokości tej kwoty do wysokości każdego jednego z kosztów sądowych niniejszego postępowania przy uwzględnieniu, że niektóre z tych kosztów jak na przykład wpis sądowy od zażalenia w kwocie 100 złotych mogą w toku postępowania występować kilkakrotnie wskazuje, iż poniesienie przez stronę skarżącą kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem pociągnie za sobą uszczerbek w środkach przeznaczanych przez skarżącą i jej córkę na pokrycie kosztów wyżywienia, czyli spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Również porównanie wysokości kwoty pozostającej stronie skarżącej i jej córce na pokrycie wydatków związanych z zakupem wyżywienia z łączną minimalną kwotą brutto, którą strona skarżąca musiałaby uiścić za zastępstwo procesowe świadczone w niniejszej sprawie przez radcę prawnego wskazuje, że koszt zastępstwa procesowego świadczonego przez radcę prawnego pochłonąłby ponad 1/3 kwoty pozostającej na zakup wyżywienia, co w znacznym stopniu uszczupliłoby te środki. Uszczuplenie kwoty pozostającej stronie skarżącej i jej córce na zakup wyżywienia o ponad 1/3 jej części uznać należy za powodujące uszczerbek. Decyduje o tym – w ocenie referendarza sądowego - wysokość kwoty pozostającej na zakup wyżywienia oraz to, że służyć ma ona pokryciu kosztów wyżywienia dwu osób. Uszczerbek utrzymania koniecznego stanowi przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Jeżeli jednak strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wykaże, że poniesienie przez nią kosztów sądowych bądź tylko minimalnego kosztu zastępstwa procesowego świadczonego przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego wiąże się dla niej i jej rodziny z uszczerbkiem w koniecznych kosztach utrzymania przyjąć należy, że mimo tego, iż posiada ona stałe dochody nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek (żadnych) kosztów postępowania. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło