II SA/Lu 706/10
PostanowienieWSA w Lublinie2011-02-08
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu administracyjnym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, gdy wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Zwolnienie od kosztów sądowych nie przysługuje, jeśli strona jest już z mocy prawa zwolniona z obowiązku ich ponoszenia. Ustanowienie adwokata z urzędu może nastąpić, gdy poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego.Stan faktyczny
Strona B. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Strona wykazała, że utrzymuje się z zasiłku celowego i prowadzi gospodarstwo domowe. W toku postępowania ustalono, że strona jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, ale nie jest w stanie pokryć kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, w tym zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I. przyznać B. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza winsoku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data na prezentacie) wniosła wypełniony i podpisany druk PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1) zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem (por. tezę 1 postanowienia NSA z dnia 25 czerwca 2008 r., sygn. akt I GZ 153/08 - Legalis). Ponadto w przepadku przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ustalenia wymaga także wpływ obowiązku ponoszenia kosztów postępowania na sytuację materialną strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny.
Strona skarżąca w sprawie niniejszej na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. zwolniona jest od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Skoro więc strona skarżąca nie musi w niniejszym postępowaniu ponosić kosztów sądowych żądanie zwolnienia jej od obowiązku ich ponoszenia jest bezzasadne. Nie można bowiem przyjąć aby koszty te stanowiły obciążenie związane z niniejszym postępowaniem a tym samym porównać ich wysokości do realnych możliwości płatniczych strony i ustalić wpływ obowiązku ich ponoszenia na sytuację materialną strony skarżącej. Z tych powodów referendarz sądowy odmówił zwolnienie strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego dla reprezentowania strony skarżącej w niniejszym postępowaniu wynosi 240,00 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 295,20 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.).
Z oświadczenia skarżących wynika, że samodzielni prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z zasiłku celowego w kwocie [...] złotych netto.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego nie jest w stanie pokryć minimalnych kosztów ustanowienia adwokata. Poniesienie bowiem przez stronę skarżącą wynagrodzenia adwokata skutkować będzie tym, że na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego pozostanie jej kwota [...] złotych netto. Kwota ta niewątpliwie nie jest w stanie pokryć wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego. Tak więc poniesienie przez stronę skarżącą minimalnej kwoty brutto wynagrodzenia adwokata spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło