II SA/Lu 719/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. K.i M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia ... Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania M. i M. K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... umarzającą postępowanie w sprawie rozbiórki częściowo zrealizowanego budynku mieszkalno - usługowego usytuowanego na działkach nr ...położonych w P. przy ul. Ż. W uzasadnieniu wskazano, że sprawa budowy przedmiotowego obiektu była już przedmiotem rozpoznania i zakończyła się wydaniem decyzji LWINB z dnia 22 grudnia 2008r. Postępowanie to toczyło się na wniosek A. R. - w toku oględzin przeprowadzonych w dniach 21 września i 5 października 2007r. stwierdzono, że budowa prowadzona jest w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji Starosty z dnia ...2007r. przenoszącej na A. i S. R. decyzję z dnia ...1997r. udzielającą K. C. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno – usługowego na przedmiotowych działkach. Decyzją ostateczną z dnia ....Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu I instancji z dnia 11 grudnia 2007r. i nałożył na A. i S. R. obowiązek sporządzenia i przedłożenia w wyznaczonym terminie projektu budowlanego zamiennego wraz z uzgodnieniami, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót. Inwestorzy nałożonego obowiązku nie wykonali, natomiast w dniu 24 czerwca 2008r. złożyli wniosek o nakazanie im zaniechania dalszych robót budowlanych z uwagi na brak funduszy oraz niekorzystne ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzją z dnia ... organ I instancji uwzględniając wniosek nakazał inwestorom zaniechanie dalszych robót przy tym budynku, a organ II instancji po rozpoznaniu odwołania M. i M. K., którzy domagali się rozbiórki tego obiektu, utrzymał tę decyzję w mocy decyzją z dnia ..., która nadal pozostaje w obrocie prawnym. W związku z tym, M. i M. K. w dniu 15 września 2010r. wystąpili do organu I instancji z odrębnym wnioskiem o nakazanie rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego "wybudowanego niezgodnie z prawem", co jest przedmiotem niniejszego postępowania. W dniu 4 listopada 2011r. przeprowadzono oględziny na działkach nr ... położonych przy ul. Ż. w P., podczas których odczytano protokoły oględzin sporządzonych w poprzednim postępowaniu w dniach 21 września i 5 października 2007r., w których stwierdzono, że na przedmiotowych działkach zrealizowano elementy obiektu budowlanego – ściany piwnic. Stan faktyczny nie zmienił się, gdyż od czasu poprzednich oględzin roboty budowlane nie były prowadzone, poza częściowym zniszczeniem "wygrodzenia" od strony działki nr ... oraz od strony południowo – zachodniej tj. od strony rzeki. Zdaniem organów, wniosek o nakazanie rozbiórki przedmiotowego obiektu nie może być obecnie merytorycznie rozpoznany, gdyż sprawa dotycząca tego obiektu zakończyła się wydaniem w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego decyzji PINB z dnia ... nakazującej inwestorom zaniechanie dalszych robót przy tym budynku, a decyzja ta została utrzymana w mocy przez LWINB ostateczną decyzją z dnia 22 grudnia 2008r., która nadal pozostaje w obrocie prawnym. W tej sytuacji, zdaniem organów, wyłączone jest orzeczenie nakazu rozbiórki tego obiektu na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, dlatego postępowanie podlegało umorzeniu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnieśli M. i M. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucili, że wbrew stanowisku organu, nie było podstaw do umorzenia postępowania, ponieważ niniejsza sprawa nie jest tożsama ze sprawą zakończoną decyzją z dnia ..., gdyż podstawą prawną tej decyzji był art. 51 Prawa budowlanego, natomiast skarżący domagają się obecnie nakazania rozbiórki w oparciu o art. 48 cyt. ustawy. Skarżący podnieśli, że zmieniły się okoliczności sprawy, a więc stan faktyczny, gdyż decyzja Starosty z dnia .... przenosząca pozwolenie na budowę na A. i S. R. została uchylona decyzją z dnia ..., a więc - ich zdaniem - nie ma obecnie podstawy prawnej do kontynuowania budowy ani do istnienia na gruncie wzniesionego obiektu budowlanego. Skarżący podkreślili również, że niedokończony budynek niszczeje i zagraża bezpieczeństwu, a jednocześnie z uwagi na sprzeczność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisami techniczno - budowlanymi jego budowa nie może zostać zakończona, dlatego uzasadnione jest orzeczenie nakazu rozbiórki. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są prawidłowe, zaś organom nie można zarzucić naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Podstawą jej wydania był art. 105 kpa, zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia, gdy brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. CH Beck, Warszawa 2004, s.478). Prawidłowe jest stanowisko organów obu instancji, że w niniejszej sprawie postępowanie było bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu. Wniosek skarżących sprecyzowany pismem z dnia 29 września 2011r. /k.6/ jako "żądanie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z prawem" dotyczył obiektu zrealizowanego na działkach nr ... położonych przy ul. Ż. w P. Obiekt ten obejmuje wyłącznie ściany piwnic projektowanego budynku mieszkalno - usługowego, który wobec niezgodności z planem miejscowym i przepisami technicznymi – gdyż usytuowany jest zbyt blisko granicy z działką sąsiednią - nie może być zrealizowany. Bezspornie realizacja tego obiektu (części budynku), była już przedmiotem badania przez organy nadzoru budowlanego, o ocena dotyczyła jej legalności czyli zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym i obowiązującymi przepisami. W wyniku tej oceny organ wydał ostateczną decyzję z dnia ..., a skarga od tej decyzji została prawomocnym postanowieniem WSA w Lublinie z dnia 31 marca 2009r., sygn. akt II SA/Lu 92/09 - odrzucona. Skoro legalność realizacji tego obiektu była już przedmiotem badania i zakończyła się ostateczną decyzją wydaną w postępowaniu naprawczym, to obecnie nie jest możliwe ponowne badanie tej legalności – jak tego domagają się skarżący we wniosku. Wbrew zarzutom skargi, iż z uwagi na to, że skarżący obecnie domagają się innego, niż zapadłe, rozstrzygnięcia – tj. nakazu rozbiórki tego obiektu, a nie – jak orzekły organy – nakazu zaniechania dalszych robót budowlanych i na innej podstawie prawnej tj. na mocy art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010r., nr 243, poz. 1623 ze zm.), zwanej ustawą, a nie art. 51 ustawy – nie można było przyjąć, że zakończone postępowanie "nie jest tożsame z niniejszym postępowaniem", a więc nie można uznać, że było inną sprawą administracyjną niż sprawa niniejsza. O tożsamości sprawy można mówić wówczas, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu (rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym lub jego brakiem lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów) i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. (por. P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LexisNexis 2009, s.385 i np. wyroki NSA z dnia 28 listopada 2000r., I SA/Ka 1458/99, NSA z dnia 29 kwietnia 1999r., V SA 1942/98) Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy organy stwierdziły, że skoro zarówno poprzednio, jak i obecnie przedmiotem postępowania było badanie legalności zrealizowanych na działkach nr .... położonych przy ul. Ż. w P. robót budowlanych, to nie ma podstaw do przyjęcia, że są to różne sprawy, skoro stan wykonanego obiektu się nie zmienił (co zostało potwierdzone w protokole oględzin z dnia 4 listopada 2010r.). Wbrew zarzutom skargi – przedmiot sprawy nie zmienił się z tego powodu, że została uchylona decyzja Starosty z dnia ... przenosząca na A. i S. R. decyzję z dnia .... udzielającą K. C. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno – usługowego na przedmiotowych działkach, gdyż w świetle obowiązujących przepisów Prawa budowlanego ewentualny nakaz rozbiórki mógłby być skierowany wyłącznie do tych samych osób tj. do aktualnych właścicieli zrealizowanej części budynku mieszkano – usługowego – A. i S. R. Również okoliczność, że skarżący w obecnym postępowaniu domagają się wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, zamiast orzeczenia nakazu zaniechania prowadzenia dalszych robót na podstawie art. 51 ustawy, nie świadczy o tym, że są to różne sprawy. Skarżący brali udział również w poprzednim postępowaniu domagając się w nim nakazu rozbiórki zrealizowanej części budynku mieszkalno - usługowego, jednak żądanie nie zostało uwzględnione, zaś skarga do tut. Sądu została odrzucona prawomocnym postanowieniem z dnia 31 marca 2009r. Reasumując, za prawidłowe należy uznać stanowisko organów, iż przedmiot niniejszej sprawy jest ten sam, co w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją LWINB z dnia ...,dlatego zmiana tego rozstrzygnięcia możliwa byłaby wyłącznie w trybie nadzwyczajnych postępowań, o co skarżący nie wnosili. Należy podkreślić, że skarżący zostali wezwani przez organ do sprecyzowania swojego żądania i wyraźnie wskazali, że żądają "rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z prawem"; nie wskazali natomiast, by żądali wznowienia postępowania bądź wszczęcia postępowania w trybie art. 154 lub 155 kpa. W sytuacji występującej w sprawie prawidłowo organy uznały, że sprawa została już załatwiona i dopóki pozostaje w obrocie prawnym ostateczna decyzja z dnia ... nie można prowadzić postępowania w tym samym przedmiocie, a zatem postępowanie podlega umorzeniu, a z uwagi na to, że stan faktyczny sprawy się nie zmienił, organ nie miał też innych podstaw prawnych do nałożenia na inwestorów dodatkowych nakazów. Z powyższych względów, zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia obowiązujących przepisów, dlatego skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.)