II SA/Lu 761/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Czaja po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie nakazania zaniechania robót budowlanych p o s t a n a w i a odmówić dopuszczenia Stowarzyszenia P. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Prezes Stowarzyszenia P. z siedzibą w L. – C. M. na rozprawie w dniu 20 maja 2014 r. złożył pismo, w którym powołując się na przepis art. 33 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zgłosił udział tegoż Stowarzyszenia w niniejszej sprawie. Wyjaśnił przy tym, że sprawa ta dotyczy statutowej działalności Stowarzyszenia i została zainicjowana skargą jego członka – S. S.. Na rozprawie w dniu 20 maja 2014 r. Sąd zobowiązał Stowarzyszenie P. do wykazania, że jego działalność statutowa obejmuje zakres dotyczący interesu prawnego skarżących w niniejszym postępowaniu i w tym celu zakreślił Stowarzyszeniu siedmiodniowy termin do złożenia stosownego pisma, pod rygorem odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W dniu 23 maja 2014 r. Prezes Stowarzyszenia P.złożył pismo, w którym stwierdził, że niniejsza sprawa dotyczy i ściśle mieści się w zakresie statutowej działalności Stowarzyszenia, a także jest bezpośrednio związana z jego wcześniejszym uczestnictwem w postępowaniach sądowoadministracyjnych inicjowanych od 2009 r. przez członka Stowarzyszenia S. S. w sprawie budowy muru oporowego podtrzymującego drogę KDD [...] (ul. I.) w L., które w sposób oczywisty łączą się z przedmiotem obecnego zaskarżenia. C. M. podkreślił ponadto, że do tej pory zarówno wojewódzkie sądy administracyjne jak i Naczelny Sąd Administracyjny nie odmawiały Stowarzyszeniu P. udziału w charakterze uczestnika w postępowaniach wywołanych przez jego członków. W związku z powyższym podtrzymał on wniosek o dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w charakterze pełnomocnika w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W myśl art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zgłosić udział w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Z kolei art. 25 § 4 p.p.s.a. stanowi, że zdolność sądową mają organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. W świetle powyższych regulacji dopuszczenie danej organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika uzależnione jest przede wszystkim od tego, czy sprawa, w której organizacja społeczna chce uczestniczyć, dotyczy jej statutowej działalności. Rozpoznanie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. wymaga jednak również wyjaśnienia, czy organizacja ta w postępowaniu realizuje tylko indywidualne interesy osób należących do niej, czy też działania te mają lub mogą mieć znaczenie dla interesu ogólnospołecznego. Nie jest bowiem dopuszczalna taka wykładnia powołanego przepisu, według której sąd administracyjny byłby (niejako automatycznie) zobowiązany do uwzględnienia wniosku organizacji społecznej z tego i tylko tego powodu, że jest ona formalnie organizacją społeczną, a charakter rozpoznawanej sprawy sądowoadministracyjnej jest zgodny z zakresem jej statutowej działalności. Decydujące dla oceny wniosku organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w sprawie sądowoadministracyjnej jest bowiem wykazanie nie tylko tego, że sprawa dotyczy statutowej działalności tej organizacji, ale i tego, że za udziałem tym przemawia interes społeczny (por. postanowienia NSA: z dnia 28 września 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09 oraz z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II OZ 874/13). Do wykazania tej okoliczności wnioskodawca byłby bowiem obowiązany w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1792/04). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że Stowarzyszenie P. w L. jest organizacją społeczną, o jakiej mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a. Pomimo nieprzedstawienia przez Stowarzyszenie żadnej argumentacji w tym zakresie, trudno również zakwestionować twierdzenie, iż jego działalność statutowa dotyczy charakteru niniejszej sprawy, aczkolwiek wynika to przede wszystkim z faktu, iż cele statutowe tej organizacji zostały określone w sposób nad wyraz ogólny i obejmują takie działania, jak choćby: "przeciwdziałanie patologii i korupcji w różnych obszarach życia publicznego", "ujawnianie wszelkich przypadków łamania praw obywateli Rzeczpospolitej Polskiej", czy też "wyzwalania i współuczestnictwo w inicjatywach zmierzających po poprawy praworządności w naszej Ojczyźnie". Rozpoznawany wniosek Stowarzyszenia P. nie zasługuje jednak na uwzględnienie, albowiem brak jest przesłanek do uznania, że za dopuszczeniem tej organizacji do udziału w niniejszej sprawie przemawia interes społeczny. O spełnieniu tego warunku nie świadczy bowiem sam fakt udziału Stowarzyszenia w innych postępowaniach sądowoadministracyjnych dotyczących muru oporowego przy drodze KDD [...] w L., jak również fakt, że stroną (inicjatorem) tych postępowań jest członek stowarzyszenia, a skarżący w niniejszej sprawie – S. S.. Brak jest przeto podstaw by sądzić, że udział Stowarzyszenia w niniejszej sprawie mógłby wykraczać poza formę popierania konkretnych interesów i działań skarżącego. Tymczasem w doktrynie podkreśla się, że udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad toczącym się postępowaniem w indywidualnej sprawie (por. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 12. Wydanie, Warszawa 2012, s. 215). Tym samym uznać należało, że wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w niniejszej sprawie nie został należycie uzasadniony. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.