II SA/Lu 761/15

PostanowienieWSA w Lublinie2016-04-07

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy przepisów szczególnych, a jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy przepisów szczególnych (np. dotyczących świadczeń rodzinnych lub socjalnych), a której sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych w takim przypadku podlega umorzeniu jako zbędne.
Stan faktyczny
Skarżąca J. J. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, wynikającą z prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z niepełnosprawnym ojcem i utrzymywania się z niskich dochodów, które nie pokrywały kosztów utrzymania i rehabilitacji ojca. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że sytuacja materialna skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jednakże ze względu na zwolnienie z kosztów sądowych na mocy przepisów szczególnych, postępowanie w tym zakresie umorzono, a przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...] w przedmiocie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego p o s t a n a w i a I. przyznać J. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca na urzędowym formularzu symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z wymagającym rehabilitacji ojcem, z którym zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni 47 m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się z zasiłku dla opiekuna w kwocie [...]złotych, emerytury ojca w kwocie [...]złotych netto oraz dodatku pielęgnacyjnego ojca w kwocie [...]złotych. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej wynosi [...] złotych netto. Na stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego skarżącej składają się wydatki na czynsz i opłaty eksploatacyjne za mieszkanie w kwocie [...]do [...] złotych oraz koszty wyżywienia – [...] złotych i leków dla ojca od 150 do [...] złotych. Pozostałą kwotę pochłaniają koszty rehabilitacji ojca. Przy czym skarżąca musi jeszcze dodatkowo pożyczać pieniądze na pokrycie kosztów rehabilitacji ojca. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w L. z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z drugą z wymienionych sytuacji mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Dochody gospodarstwa domowego skarżącej są w całości pochłanianie przez stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego. Przy czym, aby pokryć wszystkie stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego skarżąca jest zmuszana zapożyczać się. Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zatem w całości zasadny. Ze względu jednak na to, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. skarżąca jest w niniejszej sprawie zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, skarży bowiem decyzję dotyczącą dodatku do świadczenia rehabilitacyjnego, rozstrzyganie w przedmiocie zasadności zwolnienia skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych stało się zbędne. Zatem postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 249a p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło