II SA/Lu 769/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant Referent Kinga Kościejewska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego lokali oddala skargę. We wniosku z dnia [...] lutego 2017 r. S. B. domagał się od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. interwencji w sprawie przenikania hałasu z mieszkania nr [...] do położonego pod nim jego mieszkania nr [...] znajdującego się w budynku położonym przy ul. [...] w L.. Skarżący wyjaśnił, że hałas ten wywoływany jest puszczaniem wody w mieszkaniu nr [...] w czasie kąpieli, tak w dzień jak i w nocy. Według wnioskodawcy hałas ten w dużym natężeniu występuje od jesieni 2015r. i jest wynikiem przeróbek instalacji i urządzeń wodnych, bądź nawet przeróbek podłogi łazienki poprzez likwidację warstwy termiczno – akustycznej. Jego zdaniem sytuacja ta jest nie do wytrzymania, a mieszkanie nie spełnia warunków lokalu mieszkalnego. Zaznaczył, że blok został zasiedlony w 1994r. i zjawisko to wcześniej nie występowało. Decyzją z dnia [...] maja 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta L. postępowanie w sprawie w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. [...] w L. w zakresie lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...] umorzył. W uzasadnieniu podano, że w trakcie kontroli, jaka miała miejsce [...] kwietnia 2018r. stwierdzono, że w łazience przynależnej do mieszkania nr [...] znajduje się umywalka, narożna wanna i pralka automatyczna. Elementy instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych są zabudowane, niewidoczne i znajdują się w szachcie instalacyjnym. Stan techniczny pomieszczenia łazienki i znajdujących się tam urządzeń jest dobry. W celu ustalenia uciążliwości hałasu przenikającego do mieszkania nr [...], pochodzącego z użytkowania łazienki w mieszkaniu nr [...] puszczono wodę z kranu i słuchawki prysznicowej do wanny kąpielowej. Badanie nie potwierdziło jakiejkolwiek uciążliwości, ani hałasu powodowanego przez urządzenia w wyniku spływania wody. Podczas kontroli nie stwierdzono przecieków, ani nieszczelności instalacji. Organ wspomniał, że na wniosek Prokuratury Rejonowej L. – [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] zleciła spółce z o.o "[...]" przeprowadzenie kontroli poziomu hałasu przenikającego do mieszkania nr [...] wywołanego przez użytkowanie poszczególnych urządzeń w łazience mieszkania nr [...]. Z protokołów kontroli przeprowadzonych w dniach [...] września 2017 r. i [...] października 2017 r. przez kierownika zakładu i techników pogotowia technicznego spółki wynika, że "nie stwierdzono hałasu powodowanego przez urządzenia jak również spływającą wodę", "wykonano próby działania poszczególnych elementów instalacji" zaworów, baterii umywalkowej i wannowej, spłuczki przy kompakcie wc oraz pralki automatycznej. Nie stwierdzono nieprawidłowości w działaniu ani wycieków wody. Dodatkowo właścicielka mieszkania nr [...] oświadczyła, że "wykończenie łazienki zostało wykonane w 2003 r. i od tamtego momentu łazienka nie przechodziła żadnych remontów". W tej sytuacji organ uznał, że w mieszkaniu nr [...] nie były prowadzone od 2003r. jakiekolwiek roboty budowlane, nie potwierdzono także przenikania hałasu z tego mieszkania do mieszkania wnioskodawcy, co skutkowało umorzeniem postępowania. Po rozpoznaniu odwołania S. B. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W rozumieniu art. 105 § 1 kpa sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej (w formie decyzji administracyjnej) ingerencji organu administracyjnego, co oznacza, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu - pozytywne, czy negatywne - staje się prawnie niedopuszczalne. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Nie potwierdziły się bowiem zarzuty dotyczące przenikania hałasu do mieszkania wnioskodawcy wywołanego puszczaniem wody w mieszkaniu nr [...]. Także organ odwoławczy powołał się na badania hałasu przeprowadzone przez "[...]" Sp. z o. o. , które nie stwierdziły hałasu powodowanego przez urządzenia, jak również spływającą wodę. Żadnych dowodów w tej mierze nie przedstawił także wnioskodawca. Umorzenie postępowania było zatem zasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. B. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie art.62 ust.3 w związku do art.62 ust. 1 pkt 4a , art. 5 ust. 2 i art.5 ust. 1 pkt 1e - ochrona przed hałasem, art. 62 ust. 4 w związku do art. 62 ust. 1 pkt 4a i dalej, art.66 ust. 1a Prawa budowlanego. Stwierdził, że przenikanie hałasu od puszczanej wody w łazience mieszkania nr [...] znajdującego się nad jego mieszkaniem nr [...], uwidoczniło się od jesieni 2015r. Hałas ma duże natężenie, szkodliwe dla organizmu ludzkiego zwłaszcza w godzinach nocnych, powodując zakłócenie snu i wypoczynku. Jak się okazało podczas kontroli inspektorów nadzoru budowlanego w dniu [...] kwietnia 2018 r. hałas ten powstaje przy puszczaniu wody podczas kąpieli natryskowej ( pogłosy pudła rezonansowego ) w zamontowanej obecnie wannie narożnikowej, a używanej jako duży brodzik. Podczas pobytu w swoim mieszkaniu z inspektorem nadzoru budowlanego hałas było słychać w całym mieszkaniu, a nie tylko w łazience. Według skarżącego nie ulega wątpliwości, że były przeróbki instalacji wodnych i urządzeń sanitarnych polegających na zamontowaniu wanny narożnikowej w miejsce uprzednio zaprojektowanej i zamontowanej tradycyjnej wanny prostokątnej, a być może naruszenie izolacyjności akustycznej stropu podłogi, przez co zmieniła się akustyka całego pomieszczenia i hałas przenosi się również przez strop. Słychać również stuki, kroki itp. Skarżący dowodził, że przebudowa nie była zgłaszana i uzgadniana ze Spółdzielnią Mieszkaniową "[...]", co jest niezgodne z Regulaminem użytkowania lokali, współżycia i porządku domowego w spółdzielni. Zwrócił także uwagę, że podczas kontroli w dniu [...] kwietnia 2018r. nie wykonano pomiaru poziomu hałasu przenikającego z mieszkania [...] odpowiednim przyrządem obowiązującym /decybelomierzem/ i według obowiązujących przepisów budowlano-akustycznych. Inspektorzy PINB subiektywnie (na tzw."ucho") ocenili poziom hałasu i napisali w punkcie IV protokołu oględzin, że "natężenie hałasu wykazało niewielką uciążliwość hałasu", Było to ok. godziny 11-tej przed południem. W punkcie V tego protokołu zeznał jednak, że słychać bardzo intensywne hałasy przede wszystkim po godzinie 22, podczas kąpieli w mieszkaniu nr [...].Ponadto w tym punkcie protokołu żądał wykonania czynności zawartych w piśmie z dnia [...] marca 2018r. Żądał też wykonania pomiaru natężenia hałasu przez [...] "[...]", co nie zostało wykonane. Tymczasem ochrona przed hałasem w blokach mieszkalnych zawarta jest w § 323 do § 327 Prawa budowlanego i należy ją przestrzegać również przy przeróbkach. Zdaniem skarżącego całkowicie bezpodstawne jest powoływanie się na tzw. protokół oględzin z [...] września 2017 r. wykonany przez "[...]" sp. z o.o. Osoby wykonujące ten protokół nie posiadają bowiem uprawnień budowlano-akustycznych, co jest niezgodne z art. 62 ust. 4 w nawiązaniu do art.62 ust. 1 pkt 4a prawa budowalnego. Nie posiadano także żadnego przyrządu (decybelomierza ). Skarżący stwierdził, że nikt u niego w mieszkaniu nie był i nie sprawdzał zalania łazienki. Napisano wybiegowo, że jest szczelna instalacja wodna w łazience w mieszkaniu [...]. Zdaniem skarżącego sprawa przenikania nadmiernego hałasu z mieszkania [...] do jego mieszkania nadal nie została w pełni wyjaśniona i rozwiązana. Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Mimo, że treść zaskarżonej decyzji nie wskazuje na przepisy prawa materialnego, jakie miały zastosowanie w sprawie nie ulega wątpliwości, że chodzi tu o art. 66 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U z 2018r. poz. 1202 ) dotyczący usuwania nieprawidłowości stwierdzonych w obiekcie budowlanym. Należy rozumieć, że również dla skarżącego było to oczywiste, skoro właśnie zarzut naruszenia art. 66 ust. 1a ustawy został powołany w skardze jako uzasadniający wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia, obok naruszeń wymogów określonych w art. 62 ustawy, dotyczących obowiązkowej kontroli obiektów budowlanych. Wniosków skargi nie sposób jednak podzielić. Zgodnie z art. 61 ust.1 ustawy właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt budowlany zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust.2. Z kolei według art. 66 ust.1 ustawy w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Według natomiast art. 66 ust.1a w przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji lub naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, których charakter uniemożliwia lub znacznie utrudnia użytkowanie go do celów mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie skutków ingerencji lub naruszeń lub przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. Rację ma skarżący wskazując, że kwestia właściwej izolacji akustycznej stropów międzymieszkaniowych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, jak wynika z § 326 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015r. poz. 1422), jest jednym z warunków technicznych budynków. Treść art. 66 ustawy nie pozostawia jednak wątpliwości, że przepis ten dotyczy obiektu budowlanego, co w zasadzie wyklucza ingerencję dotyczącą znajdujących się w nim poszczególnych lokali. Wprawdzie w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, według którego art. 61 i 66 prawa budowlanego umożliwiają nałożenie obowiązku wykonania określonych robót również w konkretnym pomieszczeniu, jednak jest to możliwe tylko wówczas, jeśli roboty takie mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego w całości. Nie jest zatem możliwe nałożenie obowiązków o jakich stanowi wspomniany przepis, jeżeli wady tych lokali nie mają wpływu na obiekt budowlany jako konstrukcyjną całość (por. wyrok NSA z dnia 5 lutego 2009r. II OSK 985/08 opubl. w Legalis, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 4 marca 2010r. II SA/Gd 636/09 Legalis i podane tam orzecznictwo). Podobny pogląd Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r. ( II OSK 1036/06 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) wskazując, że tylko w sytuacji, gdyby zły stan techniczny lokalu oddziaływał na cały obiekt, wówczas możliwe jest nałożenie obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w lokalu. Nie ulega wątpliwości, że kwestie dotyczące wygłuszenia stropu w mieszkaniu skarżącego, co wiąże się z przenikaniem hałasu z mieszkania położonego wyżej, pozostają bez wpływu na konstrukcję budynku i nie mają związku z utrzymaniem go w należytym stanie technicznym. Co więcej, przeprowadzone oględziny przedmiotowych lokali przeprowadzone [...] kwietnia 2018r. nie wykazały, aby powstały podczas użytkowania łazienki w mieszkaniu nr [...] hałas przekraczał granice wynikające ze zwykłego jej użytkowania. Wbrew temu co twierdzi skarżący, dla uzyskania takich wniosków nie było niezbędne badanie poziomu hałasu specjalistycznym przy użycie specjalistycznego sprzętu. Z uwagi na prozaiczne okoliczności sprawy, za wystarczające uznać należy obserwacje inspektorów nadzoru budowlanego opisane w protokole. Warto zaznaczyć, że mimo kwestionowania ustaleń oględzin, skarżący nie przedstawił żadnych innych badań poziomu hałasu, które usprawiedliwiałyby forsowaną przez niego tezę. Nie zakwestionowano także skutecznie wyjaśnień właścicielki mieszkania nr [...], która utrzymywała, że łazienka była wykańczana w 2003r. i od tamtej pory nie przeprowadzano w niej żadnych remontów. Trzeba ponadto zauważyć, co wynika z treści składanych w toku postępowania pism, odwołania, a także z samej skargi, że spór dotyczy w istocie sposobu korzystania z mieszkania powyżej mieszkania skarżącego, który w jego mniemaniu zakłóca korzystanie z przysługujących mu praw. Miałoby wiązać się to z zamianą wanny prostokątnej na narożną, w której kąpiel odbywa się z pomocą natrysku. Według skarżącego powstały wówczas hałas, którego natężenie po zamianie znacznie wzrosło, zwłaszcza, gdy kąpiel odbywa się po godzinie 22, powoduje przerwanie mu snu. Zwracał uwagę również na zalanie jego łazienki. Podkreślenia zatem wymaga, że organy administracji, co do zasady nie zostały powołane do rozstrzygania sporów o charakterze cywilnym, czyli sporów rodzących się m.in. pomiędzy spółdzielnią mieszkaniową, a jej członkiem albo pomiędzy użytkownikami sąsiadujących ze sobą lokali. Sąd w rozpoznawanej sprawie podziela pogląd sformułowany w powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2009r., zgodnie z którym, jeśli strona uważa, że na skutek wykonanych robót poniosła jakieś szkody, bądź jest narażona na uciążliwości związane z hałasem lub wibracjami, może wystąpić z roszczeniem na drogę postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Skoro zatem skarżący utrzymuje, że mieszkanie znajdujące się powyżej jest użytkowane w sposób zakłócający korzystanie z przysługujących mu praw, sprawa nie należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego. Tym samym nie naruszono art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 83 ust. 1 i art. 66 Prawa budowlanego. Tak jak wskazał organ odwoławczy w rozumieniu art. 105 § 1 kpa sprawa administracyjna jest bowiem bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne ( wyrok NSA z 21 lutego 2006 r. I OSK 967/05 – opubl. w CBOSA). Niezrozumiały jest natomiast zarzut naruszenia wspomnianego już art. 66 ust.1a ustawy. Warto wskazać, że przepis ten został wprowadzony do ustawy nowelizacją z dnia 7 stycznia 2015 r. dokonanej ustawą z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Wprawdzie uzasadnienie do projektu ustawy nie ma odniesień do prawa budowalnego, ale do przepisów prawa karnego (nowelizacja zmieniała przepis art. 191 ustawy Kodeks karny który penalizuje zachowania polegające na stosowaniu przemocy wobec osoby lub stosowaniu groźby bezprawnej w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia), niemniej jednak wspomniany przepis dotyczy stanów uznanych przez prawodawcę za istotnie wpływające na korzystanie z lokali mieszkalnych przez ich lokatorów. Z uzasadnienia projektu wynika, że chodzi tu o takie działania, jak wyłączanie prądu lub ogrzewania, odcinanie dostępu do wody, odbieranie kluczyków do samochodu, wyjmowanie okien, zamurowywanie wejścia do mieszkania, zamykanie pomieszczeń na kłódkę, zalewanie mieszkań, dewastowanie budynku, czy zanieczyszczanie oraz niszczenia jego części wspólnych np. poprzez usuwanie drzwi i okien. Z akt sprawy nie sposób wywieść, aby w budynku dokonywano jakichkolwiek tego rodzaju ingerencji lub naruszeń, których charakter uniemożliwiałby lub znacznie utrudniał użytkowanie mieszkania skarżącego dla celów mieszkalnych. Nie sposób w tych kategoriach traktować zmiany polegającej na zamontowaniu w mieszkaniu nr [...] wanny narożnej z natryskiem zamiast " tradycyjnej wanny prostokątnej". Z tych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo opostępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2018r. poz. 1302 ) skargę należało oddalić.