II SA/Lu 770/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze sprzeciwu J. K. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia zgodności z przepisami wykonanych robót budowlanych p o s t a n a w i a I. odmówić przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), wniosła na urzędowym formularzu symbol PPF o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z córką i mężem, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się ze swojego wynagrodzenia za pracę w kwocie [...]złotych netto. Skarżąca jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha i [...] arów, budynku gospodarczego o powierzchni 120 m2 i wartości [...] złotych oraz mieszkania o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych. Na koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego skarżącej składają się wydatki na ogrzewanie wynoszące miesięcznie [...] złotych, na gaz, energię elektryczną i kanalizację wynoszące [...] złotych oraz dojazd do pracy wynoszące [...] złotych miesięcznie. Z oświadczenia złożonego w sprawie niniejszej na druku PPF z dnia [...] r. wynika ponadto, że mąż skarżącej osiąga wynagrodzenie za pracę sezonowe w kwocie [...]złotych netto. Pracuje on jedynie przez 7 miesięcy w roku dorywczo na budowie w W. w związku z czym na dojazd do pracy przez 7 miesięcy wydaje łącznie kwotę [...]złotych. Na koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego skarżącej składają się, prócz wymienionych wyżej, wydatki na studia dziecka – [...] złotych. Skarżąca jest właścicielem dwudziestoletniego i dwunastoletniego samochodu osobowego. W aktach sprawy znajduje się potwierdzenie wpłaty opłaty za energię elektryczną opiewające na kwotę [...]złotych, faktura opłaty za wodę opiewające na kwotę [...]złotych i [...] złotych, potwierdzenie zakupu węgla w miesiącu wrześniu 2017 r. opiewające na kwotę [...]złotych oraz fakturę za telefon komórkowy opiewającą na kwotę [...]złotych. W piśmie z dnia [...] r. skarżąca oświadczyła, że będące jej własnością dom, mieszkanie oraz nieruchomość rolna nie są obciążone hipotecznie. Mieszkanie jest niewykończone i nie nadaje się do zamieszkania. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Wydanym w sprawie niniejszej postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 listopada 2017 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Na druku PPF z dnia 3 lutego 2018 r. skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Na skutek postanowienia z dnia 7 listopada 2017 r. skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych związanych z rozpoznaniem jej skargi inicjującej przedmiotowe postępowanie. Tym samym zbędne jest rozstrzyganie o tym, czy poniesienie kosztów sądowych w zakresie częściowym spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Z tego powodu działając na podstawie art. 249a p.p.s.a. umorzono postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, o czym orzeczono w punkcie drugim postanowienia. Z art. 243 §1 zd. 1 p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem w toku postępowania sądowego jak i przed jego wszczęciem może być przyznane tylko jedno prawo pomocy. Może być ono przyznane w zakresie całkowitym bądź częściowym (art. 245 §1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 §2 p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 §3 p.p.s.a.). Umorzenie postępowania o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sadowych skutkuje tym, że obecnie rozpoznawany wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być traktowany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Jednak ze względu na to, że skarżącej w toku niniejszego postępowania przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, jak wynika z cytowanego art. 243 § 1 w zw. z art. 245 §2 p.p.s.a., rozpoznawać należy uwzględniając przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca żąda bowiem w istocie, aby w toku niniejszego postępowania przyznano jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych (co już uzyskała) oraz poprzez ustanowienie adwokata (o co wnosi obecnie), to jest prawo pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 §2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z żadną z wymienionych sytuacji nie mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Skarżąca osiąga stałe dochody zaś jej mąż osiąga dochody okresowo. Osiągane dochody pozwalają na pokrycie wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowymi rodziny skarżącej. Ponadto skarżąca jest właścicielką domu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych, gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha i [...] arów, budynku gospodarczego o powierzchni [...] m2 i wartości [...] złotych oraz mieszkania o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych. Przy czym żadna z nieruchomości nie jest obciążona hipotecznie, nie stanowi przedmiotu zabezpieczenie zobowiązania prywatnoprawnego. Skarżącej nie można więc zaliczyć do osób ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź osób posiadających dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. Nie zachodzą więc przesłanki do przyznania skarżącej w toku postępowania prawa pomocy w zakresie całkowitym, o czym działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono w punkcie pierwszym postanowienia.