II SA/Lu 780/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po ponownym rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Fundacji i Towarzystwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. , nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia – na skutek skargi kasacyjnej Towarzystwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 780/15 I. uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 780/15; II. oddala skargę; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Towarzystwa kwotę 477 (czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Sygn. akt II SA/Lu [...] U Z A S A D N I E N I E Decyzją ostateczną z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze – po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez S. W. z siedzibą w J. oraz odwołania Fundacji G. z siedzibą w W. i L. L., od decyzji Wójta Gminy T. L. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej T. L. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako "k.p.a.") oraz art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 73, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1 , art. 82, art. 85 i art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm., dalej jako "ustawa środowiskowa"), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przedstawił następująco stan faktyczny i prawny sprawy: We wniosku z dnia [...] marca 2014 r. E. W. K. Sp. z o.o. w W. zwróciła się do Wójta Gminy T. L. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej T. L. na terenie gminy T. L.. Organ I instancji ustalił, że lokalizacja przedmiotowego przedsięwzięcia zaplanowana została na obszarze objętym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą nr [...] Rady Gminy T. L. z dnia [...] grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do realizacji farm wiatrowych na terenie miejscowości: M. G., C., R. W. i P. G. T. L., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa L. z 2012 r. pod poz. 174. W ocenie organu planowana inwestycja jest zgodna z zapisami ww. uchwały. W piśmie z dnia [...] marca 2014 r. Wójt Gminy T. L., powołując się na art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. L. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. o wyrażenie opinii w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Jednocześnie organ I instancji – po ustaleniu, że liczba stron postępowania przekracza 20 osób – obwieszczeniem z dnia [...] marca 2014 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia, informując przy tym o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz składania uwag i wniosków. Obwieszczenie to zostało podane do wiadomości poprzez zamieszczenie w publicznie dostępnym wykazie danych na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy T. L., na tablicy ogłoszeń Gminy T. L., na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy J., na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy J., na tablicach ogłoszeń w sołectwach: C., M. G., R. W. i P. w gminie T. L. oraz na tablicach ogłoszeń w sołectwach P. i N. P. w gminie J.. Po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, tj. opinii sanitarnej Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. L. z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. Wydział Spraw Terenowych III w Z. z dnia [...] czerwca 2014 r., stwierdzających konieczność przeprowadzenia oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określających zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, organ pierwszej instancji w dniu [...] lipca 2014 r. wydał postanowienie nr [...], nakładające na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko. Jednocześnie postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Wójt Gminy T. L. zawiesił postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do czasu przedłożenia przez E. W. K. Sp. z o.o. wspomnianego raportu. W dniu [...] października 2014 r. spółka E. W. K. I przedłożyła wspomniany raport o oddziaływaniu na środowisko, opracowany przez G. D. S., S. D. I. Sp. z o.o. z siedzibą w W.. Po otrzymaniu powyższego raportu Wójt [...] postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie. Następnie w pismach z dnia [...] października 2014 r. zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. L. o uzgodnienie i opinię w sprawie środowiskowych warunków realizacji przedmiotowej inwestycji. W tym samym dniu organ pierwszej instancji poinformował obwieszczeniem strony postępowania o złożeniu przez inwestora raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla przedmiotowej inwestycji oraz o jego przekazaniu do organów uzgadniającego i opiniującego. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. L. postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. zaopiniował pozytywnie warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Z kolei Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w L. postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. uzgodnił realizację przedsięwzięcia w wariancie preferowanym przez inwestora i określił dla niego warunki w zakresie ochrony środowiska. W dniach od [...] kwietnia 2015 r. do [...] kwietnia 2015 r. Wójt Gminy T. L. przeprowadził na podstawie art. 33 ustawy środowiskowej, konsultacje społeczne W wyznaczonym terminie do Urzędu Gminy nie wpłynęły żadne uwagi ani wnioski od społeczeństwa. W dniu [...] maja 2015 r. Prezes S. W. - G. C. złożył wniosek o uznanie Stowarzyszenia za stronę postępowania. Wójt Gminy T. L. w dniu [...] maja 2015 r., po weryfikacji dokumentów statutowych wnioskodawcy, uznał S. W. za stronę postępowania. Następnie organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej T. L.. O wydaniu decyzji organ pierwszej instancji powiadomił strony obwieszczeniem z dnia [...] czerwca 2015 r., które zostało podane do wiadomości poprzez zamieszczenie w publicznie dostępnym wykazie danych na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy T. L., na tablicy ogłoszeń urzędu Gminy T. L., na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy J., na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy J., na tablicach ogłoszeń w sołectwach C., M. G., R. W., P. w gminie T. L., na tablicach ogłoszeń w sołectwach Przewłoka oraz N. P., w gminie J.. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnieśli S. W. oraz F. W. wraz z L. L.. S. W. zarzuciło, że organ pierwszej instancji nie zapewnił prawidłowo dostępu do informacji o planowanej inwestycji. Do dnia [...] maja 2015 r. na stronach internetowych BIP Urzędu Gminy T. L. nie można bowiem było znaleźć informacji, czym kierował się inwestor ponownie występując o wydanie decyzji w tym samym miejscu. Ponadto w żadnej miejscowości, w której planowana jest budowa wiatraków, nie odbyły się konsultacje społeczne. Stowarzyszenie podniosło również, że złożony przez inwestora raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie zawiera kompleksowej informacji dotyczącej przedsięwzięcia, w tym informacji, że sąsiedztwo elektrowni wiatrowych wpłynie na obniżenie wartości nieruchomości. Z kolei F. W. oraz L. L. w złożonym wspólnie odwołaniu zarzuciły, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stanowiący podstawę wydanej decyzji, zawiera szereg błędów, które dyskwalifikują go jako dowód w sprawie. Ponadto strony te również podniosły, że w prowadzonym postępowaniu nie został w należyty sposób zapewniony udział społeczeństwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po zapoznaniu się z dokumentacją sporządzoną w niniejszym postępowaniu, stwierdziło, że Wójt Gminy T. L., wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględnił regulację zawartą w art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej i wziął pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art.77 ust. 1; 2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; 3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. W ocenie Kolegium raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stanowiący podstawę przeprowadzonej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jest zgodny z zakresem wyznaczonym przez Wójta Gminy T. L. oraz odpowiada w pełni wymogom art. 66 ustawy środowiskowej. Raport kompleksowo określa oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na szatę roślinną i siedliska przyrodnicze, w tym na ornitofaunę, chiropterofauny, krajobraz, klimat, klimat akustyczny, wody powierzchniowe i podziemne, a także oddziaływanie w zakresie emisji odpadów, promieniowania elektromagnetycznego, na zdrowie ludzi - na każdym etapie realizacji inwestycji. Organ drugiej instancji stwierdził, że z raportu wynika, iż planowana inwestycja będzie polegać na budowie 10 fabrycznie nowych siłowni wiatrowych spełniających wszelkie wymagania obowiązujących w prawie norm i przepisów technicznych. W raporcie o oddziaływaniu na środowisko określono parametry techniczne planowanych do posadowienia turbin. Wskazano m.in., że maksymalna moc nominalna pojedynczej turbiny wynosić będzie do 2,0 MW, wysokość wieży - do 105 m względem powierzchni terenu, średnica wirnika - do 120 m, zaś wysokość całkowita turbin - do 165 m względem powierzchni terenu. W raporcie zaznaczono jednocześnie, że na potrzeby analiz wpływu inwestycji na środowisko założono maksymalne parametry referencyjne planowanych do posadowienia siłowni wiatrowych, gdyż docelowy model turbiny zostanie wybrany na etapie postępowania przetargowego. Do pozostałych elementów wchodzących w zakres przedsięwzięcia zaliczono natomiast budowę dróg dojazdowych, zjazdów i placów montażowych, budowę podziemnych połączeń elektroenergetycznych SN pomiędzy elektrowniami, budowę teletechnicznej podziemnej instalacji światłowodowej oraz wyprowadzenie mocy podziemnym kablem SN do abonenckiej stacji transformatorowej (GPZ) w R. W., gmina T. L.. W raporcie stwierdzono przy tym, że dla przedsięwzięcia polegającego na budowie ww. stacji ektroenergetycznej (GPZ) wydana została przez Wójta Gminy T. L. decyzja z dnia [...] lipca 2011 r., znak [...] w sprawie braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W ocenie Kolegium z raportu i jego uzupełnień w szczególności wynika, że planowana farma wiatrowa, przy zachowaniu zaleceń dotyczących rozmieszczenia turbin (wariant preferowany przez inwestora), jest rozwiązaniem najbardziej korzystnym ze względów technicznych, efektywności produkcji, ekonomicznych, przy jednoczesnym zachowaniu standardów ochrony środowiska, jest zlokalizowana poza terenami cennymi przyrodniczo, w tym obszarami chronionymi na mocy przepisów ustawy o ochronie przyrody, jest zlokalizowana w odpowiedniej odległości od terenów zabudowanych, co pozwala na dotrzymanie norm dotyczących emisji hałasu i pól elekromagnetycznych, jest zlokalizowana na terenie przeznaczonym do rozwoju energetyki wiatrowej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jej realizacja nie wywrze znacznego negatywnego oddziaływania na elementy przyrodnicze środowiska (w tym na cele i przedmiot ochrony pobliskich obszarów Natura 2000 oraz ich integralność), przy zastosowaniu zaproponowanych środków zapobiegawczych i ograniczających negatywne oddziaływania. Ocena oddziaływania na środowisko przeprowadzona w raporcie wykazała, że wariant preferowany przez inwestora jest korzystniejszy dla środowiska niż wariant alternatywny. W wariancie proponowanym przez wnioskodawcę dokonano przesunięcia dwóch turbin na odległość powyżej 200 m od ściany lasu. To działanie – jak wyjaśnił organ odwoławczy – miało na celu zmniejszenie potencjalnych oddziaływań inwestycji na nietoperze. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach organ drugiej instancji podniósł, że strony nie przedstawiły konkretnych okoliczności świadczących o ich zasadności, a przede wszystkim nie przedstawiły jakichkolwiek innych dowodów przemawiających za nieprawidłowościami w przygotowaniu raportu. Odnośnie zarzutu niezapewnienia udziału społeczeństwa w prowadzonym postępowaniu Kolegium stwierdziło natomiast, że skarżący nie wykazali w jaki sposób udział społeczeństwa w postępowaniu został ograniczony, a z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby organ pierwszej instancji dopuścił się uchybień w tym zakresie. Również zarzut S. W. dotyczący niezorganizowania przez organ pierwszej instancji spotkania z mieszkańcami, Kolegium uznało za niezasadny wskazując, że przeprowadzanie rozprawy administracyjnej zależy od uznania organu administracji. W związku z tym, że Fundacja G. oraz L. Towarzystwo Ornitologiczne w swych odwołaniach zaskarżyli także postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia w wariancie preferowanym przez inwestora i określenia dla niego warunków w zakresie ochrony środowiska, Kolegium końcowo podkreśliło, że nie znalazło podstaw prawnych do uchylenia również tego orzeczenia. Reasumując organ drugiej instancji podniósł, że kwestionowana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi przewidziane w art. 82 ust. 1 ustawy środowiskowej, albowiem zawiera wszystkie elementy tam określone. Załącznikiem do decyzji jest charakterystyka przedsięwzięcia, która jest odzwierciedleniem opisu inwestycji wskazanej we wniosku inwestora oraz w raporcie. Kolegium nie znalazło podstaw prawnych do uchylenia również postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L. z dnia [...] marca 2015 r. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na wniosek E. W., sprostowało oczywiste omyłki i błędy pisarskie zawarte w sentencji oraz w uzasadnieniu opisanej wyżej decyzji. F. W. i L. L. – reprezentowani przez adwokat N. P.-R. – złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wspólną skargę na powyższą decyzję ostateczną. Strony skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania. Dodatkowo wniosły o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 40 § 2 i art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niewyznaczenie pełnomocnikowi skarżących terminu do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym, - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 66a k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i brak zebrania oraz wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, bowiem jak wynika z analizy akt postępowania administracyjnego, przekazanych przez organ pierwszej instancji wraz z odwołaniami, stanowią one zbiór kopii tylko części dokumentów akt sprawy prowadzonej przed organem I instancji, nieuporządkowanych chronologicznie, nie zawierają one ponadto metryki wymaganej przez art. 66 a k.p.a., co uniemożliwia ustalenie, których dokumentów brakuje i na jakich organ pierwszej instancji się oparł wydając swoje rozstrzygnięcie, - art. 136 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i wyjaśnienia kwestii związanych z adnotacjami na obwieszczeniach oraz innymi brakami akt postępowania. Autor skargi podkreślił, że powyższe naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem na podstawie przekazanych przez organ I instancji kopii akt postępowania nie sposób było wydać prawidłową decyzję. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżących podniósł, że organ drugiej instancji, rozpatrując odwołania, orzekał na podstawie kopii akt, które dopiero w siedzibie Kolegium zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez pracownika Urzędu Gminy T. L., przy czym oryginały akt nie były ponumerowane, lecz numerację naniesiono dopiero na przekazanych organowi odwoławczemu kopiach akt. Autor skargi wytknął ponadto szereg nieprawidłowości w adnotacjach na dokonanych przez organ pierwszej instancji obwieszczeniach, takich jak nieczytelny podpis osoby dokonującej adnotacji, czy też brak informacji, w jakich dniach obwieszczenie było wywieszone na tablicy ogłoszeń. Ponadto zwrócił uwagę, że pomimo, iż pismo organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2014 r., stanowiące wezwanie do udzielenia informacji wymaganych przez RDOŚ w L., zostało doręczone inwestorowi dopiero w dniu [...] kwietnia 2014 r., inwestor obowiązek ten wykonał już w dniu [...] kwietnia 2014 r. W aktach sprawy znajduje się przy tym kopia tylko jednej strony potwierdzenia odbioru przedmiotowego wezwania. W ocenie stron skarżących "tempo prowadzonego postępowania budzi sporo wątpliwości". Pełnomocnik stron podniósł, że istotna z punktu widzenia oceny poprawności przedmiotowego postępowania jest również okoliczność wydania przez Wójta Gminy T. L. w dniu [...] grudnia 2011 r. na wniosek tego samego inwestora innej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia zaplanowanego na tym samym obszarze. Decyzja ta, wraz z utrzymującą ją w mocy decyzją drugoinstancyjną, została wprawdzie uchylona wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 354/12, od którego skargę kasacyjną NSA oddalił wyrokiem z dnia 2 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2916/12, jednakowoż inwestor, nie czekając na prawomocne zakończenie sprawy owej pierwszej decyzji, już w dniu [...] marca 2014 r. wystąpił z nowym wnioskiem. Końcowo autor skargi stwierdził, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stanowiący podstawę decyzji obu instancji, zawiera szereg błędów, które dyskwalifikują go jako dowód w sprawie. Zaznaczył, że szczegółowe uzasadnienie tego zarzutu zostanie jednak sformułowane w odrębnym piśmie. Do dnia rozpoznania skargi do Sądu nie wpłynęło jednak żadne pismo stanowiące uzupełnienie argumentacji skargi w powyższym zakresie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i tym samym uznając zarzuty skargi za bezzasadne. Kolegium wyjaśniło przy tym, że poza jego kontrolą i oceną pozostaje kwestia, dlaczego inwestor, nie czekając na prawomocne zakończenie postępowania sądowego w sprawie kontroli poprzednio wydanej na jego wniosek decyzji środowiskowej, wystąpił z nowym wnioskiem o wydanie takiej decyzji. W dniu [...] kwietnia 2016 r. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie odbyła się w niniejszej sprawie rozprawa. O terminie rozprawy Sąd uprzednio zawiadomił strony i uczestników postępowania, przy czym zawiadomienie dla F. W. oraz dla L. L. zostało przesłane i doręczone adwokat N. P.-R. – jako pełnomocnikowi reprezentującemu oba te podmioty. W złożonym na rozprawie piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2016 r. pełnomocnik uczestnika postępowania - E. W. K. I. Sp. z o.o. z siedzibą w W. podniósł zarzut niewłaściwej reprezentacji L. L. przez adwokat N. P.-R., gdyż pełnomocnictwo temu pełnomocnikowi zostało udzielone przez Przewodniczącą LTO M. P. (k. 45), zaś zdaniem uczestnika, pełnomocnictwo to powinno zostać podpisane również przez skarbnika LTO. Wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Lu [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę F. W. i L. L.. F. W. oraz L. L. – reprezentowani przez adwokata S. P. – wnieśli wspólnie skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Skarżący kasacyjnie zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili: - na podstawie przepisu art. 183 § 1 i § 2 pkt 2 in fine ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") - nieważność postępowania toczącego się w niniejszej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie, z uwagi na brak należytego umocowania pełnomocnika strony - Fundacji G. - w okresie począwszy od dnia [...] stycznia 2016 r., albowiem pełnomocnictwo udzielone pełnomocnikowi Fundacji G. - adwokat N. P.-R. - wygasło z dniem [...] grudnia 2015 r. z uwagi na upływ terminu końcowego umocowania określonego w treści pełnomocnictwa; - na podstawie przepisu art. 183 § 1 i § 2 pkt 5 p.p.s.a. - nieważność postępowania toczącego się w niniejszej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie, z uwagi na pozbawienie Fundacji G. możliwości obrony swoich praw poprzez doręczanie przez Sąd I instancji pism sądowych, w tym zawiadomienia o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień [...] kwietnia 2016 r., pełnomocnikowi - adwokat N. P.-R., której pełnomocnictwo wygasło w dniu [...] grudnia 2015 r., co w konsekwencji uniemożliwiło stronie obronę swoich praw, w tym uczestnictwo na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2016 r.; - na podstawie przepisu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 141 § 4 zdanie 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wadliwym uzasadnieniu przez Sąd I instancji zaskarżonego wyroku, w zakresie, w jakim Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie odniósł się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze przepisów postępowania tj. art. 40 § 2 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a.; - na podstawie przepisu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisu postępowania, tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 40 § 2 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu wyroku oddalającego skargę w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r. została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, tj. przepisów art. 40 § 2 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a., albowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze przed wydaniem zaskarżonej decyzji z dnia [...] sierpnia 2015 r. nie wyznaczyło pełnomocnikowi skarżących terminu do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym. W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto zwrócił się o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. Na mocy zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia [...] września 2016 r. uznano, że w sprawie niniejszej zachodzą podstawy do uwzględnienia skargi kasacyjnej w trybie art. 179a p.p.s.a. W związku z tym sprawa została ponownie skierowana do rozpoznania na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., wydanym na posiedzeniu niejawnym, WSA w Lublinie odrzucił jako niedopuszczalną skargę kasacyjną F. W.. Rozpoznając skargę kasacyjną L. L. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 179a p.p.s.a. jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Od wydanego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna. Po dokonaniu analizy treści skargi kasacyjnej L. L. od wyroku z dnia [...] września 2016 r., a także po ponownej analizie akt sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie doszedł do wniosku, że w sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w przytoczonym wyżej przepisie, uzasadniające uchylenie dotychczas zapadłego w tej sprawie wyroku i ponowne rozpoznanie skargi F. W. i L. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia. Jak bowiem słusznie wytknięto w zarzutach skargi kasacyjnej, w sprawie zachodzi nieważność postępowania. Wyjaśnić należy, że w myśl art. 183 § 2 p.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi m.in. wówczas, gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany (pkt 2). Nieważność postępowania zachodzi ponadto w sytuacji, gdy strona została pozbawiona możliwości obrony swych praw (pkt 5). Takie okoliczności wystąpiły w niniejszej sprawie. Faktem jest bowiem, że Sąd w wyniku przeoczenia pominął w toku postępowania okoliczność, iż pełnomocnictwo z dnia [...] września 2015 r. (k. 44) udzielone przez F. W. adwokat N. P.-R., upoważniające tę adwokat do reprezentowania Fundacji w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym, obowiązywało wyłącznie do dnia [...] grudnia 2015 r., tj. w terminie zakreślonym w jego treści. Oznacza to, że po upływie tego terminu przedmiotowe pełnomocnictwo wygasło. Tymczasem Sąd, pomijając tę okoliczność, zawiadomienie dla Fundacji G. o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień [...] kwietnia 2016 r., wystosowane w dniu [...] marca 2016 r., doręczył ww. adwokat, uznając ją w dalszym ciągu za umocowaną do działania w imieniu Fundacji. Uchybienie to skutkowało rozpoznaniem sprawy przy udziale pełnomocnika, który nie był należycie umocowany do reprezentowania skarżącej Fundacji, co w konsekwencji prowadziło także do pozbawienia Fundacji możliwości obrony swych praw. Z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] listopada 2016 r. skarga kasacyjna Fundacji G. podlegała odrzuceniu. Jednocześnie w odniesieniu do skargi kasacyjnej L. T. O. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał za zasadne skorzystanie z uprawnienia przewidzianego w art. 179a p.p.s.a. i uchylenie własnego wyroku z dnia [...] kwietnia 2016 r. oraz ponowne rozpoznanie skargi przy zachowaniu wymogów dotyczących udziału stron w postępowaniu i ich reprezentacji (art. 34, art. 67 § 1 p.p.s.a.). Ubocznie w tym miejscu wypada wyjaśnić, że Sąd podtrzymał stanowisko uznające za chybiony zarzut pełnomocnika uczestnika postępowania - E. W., zawarty w piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2016 r., dotyczący niewłaściwej reprezentacji przez adwokat N. P.-R. (także) L. L., z tego względu, że pełnomocnictwo udzielone tej adwokat zostało podpisane wyłącznie przez przewodniczącą LTO M. P., a nie – jak to winno nastąpić w ocenie uczestnika postępowania – przez przewodniczącą oraz skarbnika. W tym zakresie ponownie wypada wyjaśnić, że w świetle danych z aktualnego wypisu z KRS do reprezentacji Towarzystwa uprawniony jest jego przewodniczący lub zastępca przewodniczącego oraz skarbnik działający łącznie, lub pełnomocnik działający na podstawie uchwały zarządu (k. 47). Z powyższego wynika, że do składania oświadczeń woli w imieniu Towarzystwa konieczny jest współudział skarbnika, jeśli działa łącznie z zastępcą przewodniczącego, zaś przewodniczący Towarzystwa może je reprezentować samodzielnie. Ponownie rozpoznając skargę Sąd podtrzymał również swoją dotychczasową ocenę legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając w dalszym ciągu, że nie narusza ona przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W zakresie tej oceny raz jeszcze wypada zatem podnieść następujące okoliczności: Przedmiotem postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji było ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej T. L., składającej się z 10 elektrowni wiatrowych zlokalizowanych na działkach o numerach ewidencyjnych: 170, [...] i [...] w miejscowości M. G. (obręb [...]); [...] w miejscowości R. W. (obręb [...]); [...] w miejscowości C. (obręb [...]); [...] w miejscowości P. (obręb [...]). Zgodnie z art. 59 ustawy środowiskowej przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1. W świetle § 3 ust. 1 pkt 6 lit. "c" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 ze zm.), do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się m.in. instalacje wykorzystujące do wytwarzania energii elektrycznej energię wiatru, o całkowitej wysokości nie niższej niż 30 m. W przypadku projektowanej inwestycji wysokość wieży poszczególnych elektrowni wynosić ma od 80 m do 105 m, zaś całkowita wysokość elektrowni od 121 m do 165 m, zatem już z tego względu nie budzi wątpliwości, że inwestycja ta należy do przedsięwzięć objętych powyższą regulacją, a tym samym wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Z regulacji ustawy środowiskowej wynika, że ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - jest postępowaniem obejmującym w szczególności: a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu (art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy). W niniejszej sprawie nie było kwestionowane i nie budzi zastrzeżeń, że na mocy postanowienia Wójta Gminy T. L. doszło do skutecznego nałożenia na inwestora obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a tym samym przedłożenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W ocenie Sądu zakres tego dokumentu został przez organ pierwszej instancji prawidłowo określony. Raport przedłożony przez inwestora w ramach wykonania tego obowiązku w dniu [...] października 2014 r. spełnia natomiast wymogi określone w art. 66 ustawy środowiskowej, zawierając wszystkie niezbędne elementy wymienione w tym przepisie, w tym zwłaszcza szczegółowy opis wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz dwóch wariantów alternatywnych. Dokument ten – zdaniem Sądu – został zatem prawidłowo oceniony przez organy obu instancji, a także organy uzgadniające. Podkreślić w tym miejscu należy, że strony skarżące nie sformułowały w dotychczasowym toku postępowania żadnych precyzyjnych, merytorycznych zarzutów kwestionujących prawidłowość sporządzonego raportu. Ogólne twierdzenie autora skargi o wadliwości przedmiotowego dokumentu uznać zatem należy za dowolne. Wobec obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w sprawie znalazł zastosowanie również przepis art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej, dotyczący obowiązku uzgodnienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz zasięgnięcia opinii właściwego organu inspekcji sanitarnej. Stwierdzić należy, że również ten obowiązek został przez organ prowadzący postępowanie w pierwszej instancji prawidłowo spełniony. Realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia (w wariancie preferowanym przez inwestora) została uzgodniona postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w L.. Z kolei Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. L. postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. pozytywnie zaopiniował warunki realizacji przedsięwzięcia. Podkreślić należy, że organ pierwszej instancji, wydając decyzję z dnia [...] czerwca 2015 r., w całości uwzględnił wymogi określone w postanowieniach ww. organów, dotyczące zgodności planowanej inwestycji z koniecznością ochrony poszczególnych elementów środowiska, zasobów naturalnych i ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. W prawidłowy sposób przedstawiono również wymagania dotyczące tej ochrony, które winny zostać uwzględnione w projekcie budowlanym oraz na etapie budowy i eksploatacji instalacji. Mając na względzie dyspozycję art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej, który stanowi, że decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony, podkreślić w tym miejscu również wypada, że w niniejszej sprawie kwestia zgodności lokalizacji przedmiotowej inwestycji z prawem miejscowym także nie budzi żadnych zastrzeżeń. Realizacja elektrowni wiatrowej na wskazanych przez inwestora działkach została bowiem przewidziana w uchwale nr [...] Rady Gminy T. L. z dnia [...] grudnia 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do realizacji farm wiatrowych na terenie miejscowości: M. G., C., R. W. i P. G. T. L. (Dz. Urz. Woj. L. . z 2012 r., poz. 174). Należy zauważyć, że zarzuty skargi w zasadniczej części dotyczą kwestii zachowania przez organ pierwszej instancji wymogu określonego w art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej, tj. zapewnienia udziału społeczeństwa w prowadzonym postępowaniu. Stwierdzić jednak należy, że wytknięte w tym zakresie uchybienia nie dają podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji, zgodnie z dyspozycją art. 33 ustawy środowiskowej, podawał do publicznej wiadomości informacje wymienione w ww. artykule, odnoszące się do poszczególnych etapów postępowania, począwszy od informacji o przystąpieniu do prowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a skończywszy na informacjach dotyczących możliwości oraz sposobu i miejsca składania uwag i wniosków, oraz o organie właściwym do ich rozpatrzenia. Ze względu na ilość stron przedmiotowego postępowania, przekraczającą 20 osób, organ zasadnie – w świetle art. 74 ust. 3 powoływanej ustawy – o powyższych czynnościach (w tym o możliwości składania w wyznaczonym, 21-dniowym terminie trwającym od dnia [...] kwietnia 2015 r. do dnia [...] kwietnia 2015 r. uwag i wniosków), a także o wydaniu decyzji, informował poprzez obwieszczenia, tj. w trybie przewidzianym w art. 49 k.p.a. Obwieszczenia te dokonywane były zarówno na stronach internetowych Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy T. L. oraz Urzędu Gminy J., jak i na tablicach ogłoszeń w tych Urzędach, a także na tablicach ogłoszeń w poszczególnych sołectwach objętych planowana inwestycją. Zarzuty wskazujące na nieczytelność podpisów pod adnotacjami na poszczególnych obwieszczeniach, czy też na brak informacji o okresie upublicznienia (wywieszenia) niektórych obwieszczeń, dotyczą kwestii, które pozostają bez wpływu na wynik prowadzonego postepowania i w żadnym razie – wobec braku sporu co do samego faktu dokonania przez organ pierwszej instancji w toku postępowania stosownych obwieszczeń – nie stanowią o niezapewnieniu przez organ udziału społeczeństwa w prowadzonym postępowaniu. W szczególności zaś skarżące Stowarzyszenie oraz skarżąca Fundacja G. nie wykazały, by wytknięte w skardze wady poszczególnych obwieszczeń uniemożliwiły im czynny udział w postępowaniu, a w szczególności, że stanowiły przeszkodę w podjęciu konkretnej czynności procesowej. Należy natomiast podkreślić, że obie te strony z zachowaniem ustawowego terminu złożyły odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2015 r., co pozwala przyjąć, że zostały one skutecznie – w drodze obwieszczenia – powiadomione o jej wydaniu. Zarzut niezapewnienia udziału w postępowaniu może być natomiast skutecznie podniesiony jedynie przez tę stronę, której uchybienie to dotyczy. Inne podmioty, które brały udział w postępowaniu, nie mogą się natomiast skutecznie na tę okoliczność powoływać (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 51/08, LEX nr 509705). Odnośnie podniesionego w skardze zarzutu naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze art. 40 § 2 i art. 10 § 1 k.p.a., polegającego na niewyznaczeniu pełnomocnikowi skarżących terminu do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co – zdaniem autora skargi – uniemożliwiło skarżącym zajęcie stanowiska w zakresie tego, "czy S. W. złożyło odwołanie od decyzji czy innego rodzaju pismo", stwierdzić należy, że zarzut ten – jakkolwiek nie jest całkowicie pozbawiony racji – nie może jednak skutkować uwzględnieniem skargi. Z akt sprawy wynika wprawdzie, że Kolegium, przed wydaniem zaskarżonej decyzji, nie powiadomiło stron, które złożyły odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej (ich pełnomocników), w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jednak – zdaniem Sądu – nie sposób przyjąć, że uchybienie w tym zakresie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Autor skargi również w kontekście tego zarzutu nie wykazał bowiem, by wytknięte uchybienie uniemożliwiło skarżącym podjęcie konkretnej czynności procesowej, a tylko w takiej sytuacji zarzut naruszenia powyższego przepisu mógłby odnieść skutek (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2012 r., II GSK 431/12, Lex nr 1145527). O braku istotnego wpływu powyższego uchybienia na wynik sprawy dodatkowo świadczy okoliczność, że zarówno F. W., jak i L. L. byli w postępowaniu administracyjnym drugiej instancji reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata), który z racji posiadanej fachowej wiedzy z całą pewnością - niezależnie od zaniechania pisemnego pouczenia go przez organ administracji przed wydaniem decyzji o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań – był świadomy uprawnień przysługujących stronom postępowania administracyjnego, nie tylko wynikających z dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a., lecz również z art. 73 § 1 k.p.a. (prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, które przysługuje na każdym etapie postępowania, a także po jego zakończeniu). Jako odnoszące się do kwestii niemających wpływu na wynik sprawy należy także ocenić pozostałe zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym w szczególności kwestii braku numeracji kart w aktach administracyjnych oraz kwestii poświadczenia przez pracownika Urzędu Gminy T. L. za zgodność z oryginałem przekazanych organowi drugiej instancji kopii akt dopiero w siedzibie Kolegium. Zarzut dotyczący nadmiernej szybkości postępowania, w szczególności wymiany korespondencji pomiędzy organem pierwszej instancji a inwestorem, w żaden sposób nie stanowi o działaniu organu w sposób niegodny z prawem. Przeciwnie, świadczy o tym, że postępowanie prowadzone było w sposób sprawny – zgodnie z zasadą szybkości postępowania i ograniczonego formalizmu, wyrażoną w art. 12 k.p.a. Podejrzenia stron skarżących związane z tą kwestią nie zostały natomiast w żaden sposób potwierdzone, ani nawet sprecyzowane. Końcowo należy zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium wyrażonym w odpowiedzi na skargę, iż w niniejszym postępowaniu nie mogła być brana pod uwagę okoliczność, iż Wójt Gminy T. L. decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. ustalił na wniosek tego samego inwestora środowiskowe uwarunkowania dla podobnej inwestycji zaplanowanej na tym samym obszarze. Odstąpienie przez inwestora od pierwotnego zamierzenia inwestycyjnego (niezależnie od wyniku sądowej kontroli legalności powyższej decyzji), stanowiło bowiem jego uprawnienie, zaś złożenie kolejnego – nowego wniosku dotyczącego alternatywnej inwestycji na tym samym obszarze wszczęło odrębne postępowanie, które w zakresie przedmiotowym nie było postępowaniem tożsamym w stosunku do wcześniej prowadzonego. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że wydanie decyzji organu pierwszej instancji w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu [...] czerwca 2015 r., a więc już po ostatecznym zakończeniu postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie II OSK 2916/12, co miało miejsce 2 grudnia 2014 r. Także z tego względu wydanej w niniejszej sprawie decyzji nie można zatem zarzucić nieważności. Podsumowując stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, w tym w szczególności objętych zarzutami skargi przepisów postępowania, w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy i uzasadniał wyeliminowanie przedmiotowego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 179a w zw. art. 183 § 2 pkt 2 i 5 p.p.s.a., w pkt I sentencji wyroku uchylił własny wyrok z dnia [...] kwietnia 2016 r. Jednocześnie, na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 w zw. z art. 179a p.p.s.a., w pkt II sentencji Sąd orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego Uznając natomiast skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego za niezasadną Sąd, w pkt III sentencji wyroku, na zasadzie art. 151 w zw. z art. 179a p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.