II SA/Lu 783/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie. J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Z. z dnia [...] r. uchylającą decyzję własną z dnia [...] r., którą odmówił skarżącemu udzielenia informacji publicznej. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy udzielił również skarżącemu żądanych przez niego informacji publicznej. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji utrzymanej nią w mocy i przekazanie sprawy organowi I instancji cele jej ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi wywodzi się, że zasadnym jest udzielenie skarżącemu informacji publicznej w wnioskowanym przez niego zakresie. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego ze względu na to, że w trybie autokontroli uwzględnił w całości skargę wydając decyzję z dnia [...] r. uchylającą zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Z. i przekazał sprawę temu organowi celem jej ponownego rozpoznania. Jak ustalono w toku postępowania decyzję z dnia [...] r. skarżący otrzymał w dniu [...] r. (k. 21 i 23) i nie wniósł na nią skargi (k. 23). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie utrwalony jest pogląd, że bezprzedmiotowość postępowania występuje również w przypadku skorzystania z instytucji procesowej unormowanej w art. 54 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 313/14 i powołane tam orzecznictwo – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Według jego treści organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Jak wskazuje się w doktrynie oraz w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, norma wynikająca z art. 54 § 3 zdanie pierwsze ustawy reguluje instytucję samokontroli (autokontroli), której kwintesencją jest umożliwienie organowi administracji publicznej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę zgodności tego działania (lub braku działania czy też przewlekłości działania) z prawem (zob. A. Kabat, Skarga, (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, 2009, s. 180). Przepis ten daje organowi administracji publicznej możliwość dokonania autokontroli aktu, który został zaskarżony do sądu administracyjnego. Celem autokontroli jest to, aby sprawa, która w toku instancyjnym została rozstrzygnięta ostateczną decyzją, nie powracała na drogę postępowania administracyjnego, w sytuacji przekazania sprawy ze skargą do sądu administracyjnego. Autokontrola prowadzi zatem do szybszego załatwienia sprawy i to zgodnie z żądaniem skarżącego, a zatem służy realizacji zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 p.p.s.a. Jednak nie może odbyć się z naruszeniem reguł wyznaczonych przepisem art. 54 § 3 p.p.s.a. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, warunkiem skorzystania przez organ administracji publicznej z instytucji autokontroli jest uwzględnienie skargi w całości, co oznacza uznanie za zasadne zawartych w skardze zarzutów, podstawy prawnej i wniosków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1575/07 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Organ podejmujący rozstrzygnięcie w trybie art. 54 § 3 ustawy jest związany treścią żądania skarżącego i nie ma możliwości wybiórczego uwzględnienia skargi. Uwzględnienie skargi w całości sprowadza się do skorygowania zaskarżonego działania w kierunku pożądanym przez skarżącego. Organowi korzystającemu z art. 54 § 3 ustawy wolno uczynić tylko to, co wynika z treści skargi i jej żądania. Zadośćuczynienie skardze w całości, w rozumieniu tego przepisu, to doprowadzenie do stanu, w którym istota sprawy zostaje rozstrzygnięta ostatecznie, zgodnie z oczekiwaniami strony wynikającymi z treści skargi. Oczekiwania strony co do załatwienia (zakończenia) sprawy należy odnosić do meritum sprawy, a nie do formalnej kwestii brzmienia rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 581/07 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że wydając decyzję z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej uwzględnił w całości żądania skargi. Uchylił bowiem swoją decyzję z dnia [...] r. oraz decyzję utrzymaną nią w mocy i przekazał sprawę celem jej ponownego rozpoznania. Podzielił też argumenty uzasadnienia skargi uznając, że skarżącemu powinna być udzielona informacja publiczną w żądanym przez niego zakresie. Wydanie w trybie autokontroli decyzji uwzględniającej żądania skargi oraz argumenty jej uzasadnienia skutkuje tym, że przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia i tym samym postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.