II SA/Lu 786/03

WyrokWSA w Lublinie2004-05-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Witold Falczyński, asesor WSA Jerzy Drwal, Sędzia NSA Krystyna Sidor (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut dotyczący projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, która narusza uprawnienia właścicielskie skarżących i została wydana bez należytego uzasadnienia oraz z naruszeniem procedury planistycznej, jest nieważna?
Ratio decidendi
Zaskarżona uchwała Rady Miejskiej jest nieważna, ponieważ narusza uprawnienia właścicielskie skarżących poprzez projektowany przebieg dróg wyłącznie po ich działce, co zostało odrzucone bez przekonującego uzasadnienia. Ponadto, uchwała została wydana z naruszeniem procedury planistycznej, gdyż skarżący nie zostali prawidłowo powiadomieni o terminie sesji, na której rozpatrywano ich zarzut. Naruszenie to, zgodnie z przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, skutkuje nieważnością uchwały.
Stan faktyczny
Rada Miejska uchwałą odrzuciła zarzut A.L. i P.L. dotyczący projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, który zakładał przebieg ulic lokalnej i dojazdowej wyłącznie po ich działce. Skarżący zarzucili niesprawiedliwy podział terenów, sugerując proporcjonalne obciążenie właścicieli działek infrastrukturą oraz brak powiadomienia o terminie rozpoznania zarzutu. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, powołując się na argumentację uchwały.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Jerzy Drwal asesor WSA, Krystyna Sidor Sędzia NSA (spr.), Protokolant stażysta Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2004 r. sprawy ze skargi A. L., P. L na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku Rada Miasta uchwałą Nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. wydaną na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /tekst jednolity: Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./ oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity: Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm./ - w sprawie rozpatrzenia zarzutu wniesionego do projektu zmiany planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w obszarze miasta L. – część IV – odrzuciła zarzut złożony przez A.L. i P.L. dotyczący projektu zmiany planów dla nieruchomości nr [...] /obr. 11 ark. 18/ położonej przy ul. W. W uzasadnieniu uchwały podano, że wnoszący zarzut zakwestionowali ustalenia przebiegu ulic: lokalnej KDL/ oraz dojazdowej /KDD/ całą szerokością po terenie wyłącznie ich działki. Proponowali, by obciążenia wynikające z przejścia terenu pod budowę ulicy rozłożyć również na właścicieli innych działek. Rozpatrując zgłoszony zarzut stwierdzono, że w obowiązującym miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego Zespołu Miejskiego z dnia 30 grudnia 1986 r. /ze zmianami z dnia 10 grudnia 1993 r./ działka nr [...] położona jest na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej VIB21MW oraz zieleni parkowej VIB22ZP, według zapisów miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego dzielnicy F. – z dnia 29 grudnia 1987 r. – działkę przeznaczono pod urządzenia komunikacji osiedlowej ulicę - S34KG, parking osiedlowy – F11KS oraz zabudowę mieszkaniową wielorodzinną – F2MW. Obecnie teren na którym położona jest działka jest w użytkowaniu rolniczym – uprawy polowe. W "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta L." przyjętym uchwałą Rady Miejskiej z dnia [...] kwietnia 2000 r. działka leży w strefie rozwojowej rezerwy perspektywicznej struktury miejskiej. W projekcie zmiany planów połowa powierzchni działki w południowej jej części została przeznaczona pod komunikację osiedlową; ulice lokalne – KDL oraz ulicę dojazdową – KDD. Na pozostałej części gruntu przewiduje się zabudowę mieszkaniową wielorodzinną M2 oraz jednorodzinną – M4. Odnosząc się do zarzutów co do przebiegu trasy ulic przez działkę nr [...] stwierdzono, że układ ulic lokalnych KDL na terenie objętym zmiana planu jest jednoznacznie przesądzony, natomiast ulica dojazdowa KDD warunkuje obsługę projektowanej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Inny przebieg ulicy byłby gorszy pod względem odprowadzania wód opadowych i mniej efektywny z punktu widzenia obsługi przyległych terenów mieszkaniowych. W skardze na tę uchwałę A.L. i P.L. wnosili o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi podnosili niesprawiedliwy – ich zdaniem i krzywdzący sposób zaprojektowania zmiany planu, w którym tereny wcześniej przeznaczone pod zieleń mają w całości być wykorzystane pod zabudowę wolnostojącą podobnie jak z dwu sąsiadujących ze sobą działek jedną wyłącznie przeznaczono pod zabudowę wolnostojącą, zaś druga ma być zajęta pod drogę. Na taki podział terenów położonych na jednej wysokości nie mógł mieć wpływu sposób odprowadzania wód opadowych – jak to podano w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Skarżący sugerują by lokalizacją infrastruktury o przeznaczeniu ogólnodostępnym obciążać właścicieli działek proporcjonalnie do wielkości posiadanego gruntu, a także do wzrostu wartości uzależnionego od rodzaju przeznaczenia terenu. W skardze zwrócono także uwagę na nie powiadomienie zainteresowanych o terminie rozpoznania zarzutu przez co pozbawiono ich możliwości wypowiedzenia się co do zawartych w zarzucie argumentów. Rada Miasta w odpowiedzi na skargę wnosiła o jej oddalenie powołując się na argumentację zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznając skargę zważył, co następuje: Dokonując oceny zaskarżonej uchwały w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153 poz. 1269/ podnieść należy, że przyjęty w projekcie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego przebieg ulicy lokalnej KDL oraz dojazdowej KDD po terenie działki nr [...] przy ul. W. – narusza uprawnienia właścicielskie skarżących, co oznacza, że skarżący są uprawnieni do wniesienia zastrzeżeń do projektu zmiany planu – w formie zarzutu przewidzianego w art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity: Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139/. Jest poza sporem, że przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym dają gminie umocowanie do ingerencji w uprawnienia właścicielskie odnośnie nieruchomości położonych na jej terenie, co jednak nie oznacza dowolności i arbitralności w tym zakresie. Przysługujące gminie władztwo planistyczne nie może być nadużywane, a każde naruszenie prawa własności musi być szczególnie wnikliwie rozważone. W sytuacji odrzucenia zarzutu zawierającego alternatywne rozwiązanie – gmina ma obowiązek przekonywująco uzasadnić dlaczego uznaje przedstawione w zarzucie rozwiązanie za mniej korzystne od przyjętego w projekcie zmiany planu. Uzasadnienie odrzucenia zarzutu powinno zatem jednoznacznie wyjaśniać jakie przesłanki i motywy zadecydowały o odrzuceniu wersji zgłoszonej przez wnoszących zarzut. W zaskarżonej uchwale brak należytego uzasadnienia projektowanego przebiegu dróg. Nie udziela ono odpowiedzi, z jakich powodów nie mogą one przebiegać także /przynajmniej częściowo/ po gruntach sąsiadujących z działką skarżących, zwłaszcza, że cały teren objęty projektem zmiany jest aktualnie użytkowany jako rolny. Argument o naruszeniu stosunków wodnych jest co najmniej dowolny skoro nie podano na czym to naruszenie miałoby polegać – zwłaszcza, że jak wynika ze skargi – działka skarżących i grunty z nią sąsiadujące są położone na jednym poziomie. Organ nie wykazał, by przyjęte w projekcie planu rozwiązanie przebiegu dróg wyłącznie po działce skarżących było rozwiązaniem optymalnym. Powyższe oznacza, że zaskarżona uchwała została wydana bez właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego przez co narusza ona art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Odnosząc się do zarzutu naruszenia procedury planistycznej po wniesieniu protestu przez skarżących należy stwierdzić, że istotnie brak w sprawie dowodu o doręczeniu składającemu zarzut P.L. zawiadomienia o terminie Sesji Rady Miasta odbytej w dniu 20 marca 2003 r. na której rozpatrzone były zarzuty. W aktach znajduje się jedynie dowód wysłania dnia 4 marca 2003 r. zawiadomienia dla A.L. /nieodebranego przez adresata/. Nie powiadomienie imienne osoby wnoszącej zarzut bądź protest o terminie sesji stanowi naruszenie trybu postępowania określonego w art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym powodujące – w świetle art. 27 ustawy nieważność uchwały. Skoro zatem zaskarżona uchwala narusza powołane wyżej przepisy prawa – jest ona nieważna, co Sąd był obowiązany stwierdzić na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/ oraz orzec na mocy art. 152 tejże ustawy o możliwości wykonywania czynności związanych z tą uchwałą po uprawomocnieniu się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło