II SA/Lu 796/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.M.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. M. R. i M. E. R. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nieruchomości p o s t a n a w i a I. zwolnić E. M. R. w całości od kosztów sądowych; II. ustanowić dla E. M. R. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Strona skarżąca E. M. R. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Przy czym muszą być to możliwości realne, istniejące w chwili składania wniosku. Ciężar dowodu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie wnoszącej o jego przyznanie. Przytoczone we wniosku strony okoliczności, jak również przedstawione przez nią dokumenty powinny, zatem wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Koszty niniejszego postępowania tworzyć będą jego koszty sądowe oraz koszt ustanowienia adwokata. Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7, § 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Stawka minimalnego wynagrodzenia adwokata ustanowionego dla reprezentowania w przedmiotowej sprawie strony skarżącej wynosi 240 złotych netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z niepełnoletnim dzieckiem, z którym utrzymuje się z renty w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto i zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Strona skarżąca podkreśliła, że w zaspokojeniu potrzeb bytowych jej oraz jej dziecka korzysta ze wsparcia ośrodka pomocy społecznej dostarczającego jej produktów żywnościowych. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Daje to dochód na osobę w rodzinie strony skarżącej w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Na gruncie art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w związku z § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2006 r. Nr 135, poz. 950) przyjmuje się, że kwota przypadająca na osobę w rodzinie zapewniająca w stopniu minimalnym pokrycie koniecznych kosztów utrzymania wynosi 351 złotych. Kwota dochodu przypadającego na osobę w rodzinie strony skarżącej jest niższa od kwoty, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej. Dlatego przyjąć należy, że poniesienie przez stronę skarżąca czy to któregokolwiek z kosztów sądowych czy to kosztów minimalnego wynagrodzenia adwokata nie tyle, że uniemożliwi jej poniesienie kosztów utrzymania koniecznego powodując w nich uszczerbek, co pogłębi jeszcze bardziej trudną sytuację materialną strony skarżącej i jej dziecka. Już, bowiem dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej nieobciążony kosztami niniejszego postępowania nie pozwala jej ponieść wszelkich kosztów utrzymania koniecznego zmuszając ją do korzystania z pomocy udzielanej przez pomoc społeczną. Z tych powodów - w ocenie referendarza sądowego - poniesienie przez stronę skarżącą w rozpoznawanej sprawie któregokolwiek z kosztów sądowych czy też jedynie kosztów minimalnego wynagrodzenia adwokata spowoduje uszczerbek w kosztach niezbędnych dla utrzymania jej oraz jej dziecka. Uszczerbek utrzymania koniecznego stanowi przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Jeżeli jednak strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wykaże, że poniesienie przez nią któregokolwiek z kosztów sądowych a nawet jedynie kosztów minimalnego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika procesowego wiąże się dla niej i jej rodziny z uszczerbkiem w koniecznych kosztach utrzymania przyjąć należy, że mimo tego, iż posiada ona stałe dochody nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek (żadnych) kosztów postępowania. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zwolnił stronę skarżącą w całości od kosztów sądowych i ustanowił dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.