II SA/Lu 826/08

WyrokWSA w Lublinie2009-02-19

Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Witold Falczyński, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze z powodu braku legitymacji procesowej podmiotu wnoszącego odwołanie, mimo że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało skierowane do osoby, która nie była stroną postępowania, a nie do strony postępowania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy wadliwie umorzył postępowanie odwoławcze, stosując art. 105 kpa w sytuacji, gdy brak legitymacji procesowej nie jest tożsamy z brakiem pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 64 § 2 kpa, w przypadku braku pełnomocnictwa, organ powinien wezwać stronę postępowania do jego uzupełnienia, a nie umarzać postępowanie z powodu braku legitymacji osoby, która działała w jej imieniu. Uchybienie temu obowiązkowi stanowi naruszenie przepisów postępowania, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie nakazu rozbiórki kiosku handlowego. Organ odwoławczy uznał, że osoba wnosząca odwołanie, J. D., nie jest stroną postępowania, ponieważ nie posiadała pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki R. SA w momencie wnoszenia odwołania. Skarżąca Spółka zarzuciła wadliwe zastosowanie przepisów i wskazała, że J. D. posiadał ważne pełnomocnictwo z datą wcześniejszą niż wniesienie odwołania, a organ wadliwie wezwał do jego uzupełnienia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądzono od organu na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Jolanta Sikora, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 lutego 2009 r. sprawy ze skargi Spółki A w L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Spółki A w L. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. po rozpoznaniu odwołania J. D. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta L. z dnia [...] nakazującej "R." SA w W. Oddział w L. rozbiórkę kiosku handlowego typu R. położonego częściowo w pasie drogowym na działce nr 67/2 i na działce nr 5 przy Al. W. przy skrzyżowaniu z ul. B. w L. umorzył postępowanie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wnoszący odwołanie – J. D. będący Zastępcą Dyrektora Oddziału ds. Sieci Sprzedaży R. SA nie jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 kpa, ponieważ nie posiada pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki w tym postępowaniu. Organ ustalił na podstawie odpisu rejestru przedsiębiorców, że prawo reprezentacji Spółki R. mają dwaj członkowie zarządu albo jeden członek zarządu łącznie z prokurentem, a w przypadku zarządu jednoosobowego – jeden członek zarządu; do grona tych osób nie należy natomiast J. D. Organ stwierdził ponadto, że przedłożone przez niego - w wyniku wezwania - pełnomocnictwo nosi datę późniejszą (23 września 2008r.) niż data wniesienia odwołania (1 września 2008r.), co świadczy o tym, że J. D. nie był umocowany do reprezentowania R. SA w postępowaniu odwoławczym, a w konsekwencji nie posiada przymiotu strony, dlatego zainicjowane przez niego postępowanie podlega umorzeniu. Skargę do sądu administracyjnego wniósł R. SA, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Skarżąca Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika R. S. – Dyrektora R. SA w W. Oddział w L. zarzuciła wadliwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 3 kpa bez dokładnego zbadania sposobu reprezentacji Spółki. Spółka wyjaśniła, że J. D. w dniu wnoszenia odwołania posiadał uprawniające go do tego pełnomocnictwo Spółki z dnia 10 października 2007r. (załączone do skargi), ale z uwagi na to, że organ odwoławczy nie sprecyzował w wezwaniu, o jakie odwołanie i z jakiej daty chodzi, do akt przedłożono pełnomocnictwo późniejsze tj. z dnia 23 września 2008r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów postępowania, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Jako podstawę wydania decyzji organ wskazał przepis art. 105 kpa, który stanowi, że jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., brak legitymacji procesowej, wynikający z braku interesu prawnego (art. 28 kpa), uzasadnia umorzenie postępowania (por. B. Adamiak w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, CH Beck, Warszawa 2004, s. 337). Brak legitymacji procesowej nie jest jednak tożsamy z brakiem pełnomocnictwa do występowania w sprawie: różne są również konsekwencje tych braków. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ściśle normują sposób postępowania w sytuacji, gdy nie złożono pełnomocnictwa. W świetle art. 33 § 3 w zw. z art. 64 § 2 kpa pełnomocnictwo powinno być dołączone do podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia); jeżeli natomiast podanie nie czyni zadość temu wymogowi, organ ma obowiązek wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania - rozstrzygnięcie organu polegające na wydaniu w takiej sytuacji decyzji o umorzeniu postępowania z powodu braku legitymacji procesowej jest zatem wadliwe. Wezwanie, o którym mowa w art. 64 § 2 kpa powinno być skierowane do "wnoszącego podanie". W przypadku, gdy faktycznie wnosi je osoba powołująca się na swoje upoważnienie do reprezentowania innego podmiotu, osobą "wnoszącą podanie" jest mocodawca, a nie pełnomocnik i do tej osoby powinno być skierowane wezwanie o przedłożenie dokumentu pełnomocnictwa. Dopiero niewątpliwe ustalenie, że osoba, która powołuje się na swoje umocowanie do występowania w imieniu innego podmiotu, w istocie umocowania takiego nie posiada (jest "fałszywym" pełnomocnikiem) i nie posiada jednocześnie interesu prawnego, stanowi podstawę do wydania jej odmownej decyzji z przyczyn formalnych. (por. wyrok NSA z dnia 7 września 1989r., SA/Ka 441/89) W niniejszej sprawie organ do złożenia pełnomocnictwa wadliwie wezwał J. D., który wniósł odwołanie działając w imieniu i na rzecz R. SA, posługując się pieczątką tej Spółki i przedstawiając jako Zastępca Dyrektora ds. Sieci Sprzedaży, a w odwołaniu nie wskazywał nie tylko osobistego interesu prawnego, ale i faktycznego. W tej sytuacji – w świetle powyższego - obowiązkiem organu wynikającym z art. 64 § 2 kpa było więc wezwanie R. SA, jako strony wnoszącej podanie (odwołanie), a nie J. D., do przedstawienia pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki w tym postępowaniu, natomiast okoliczność, iż J. D. nie złożył wraz z odwołaniem dokumentu pełnomocnictwa nie dawała organowi podstaw do przyjęcia, że to on, a nie R. SA jest osobą wnoszącą odwołanie. Uchybienie powyższemu obowiązkowi i uniemożliwienie Spółce, będącej stroną postępowania, usunięcia tego braku stanowi naruszenie art. 64 § 2 kpa, a także naruszenie zasady informowania określonej w art. 9 kpa (por. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1993r., III SA 488/93, wyrok NSA z dnia 14 stycznia 1993r., II SA 1308/92, wyrok NSA z dnia 6 stycznia 1999r., I SA/Lu 1337/97), co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracji publicznej. W ponownym postępowaniu organ uwzględni złożony wraz ze skargą dokument pełnomocnictwa udzielonego przez R. S. – Dyrektora R. SA w W. Oddział w L. – J. D. w dniu 10 października 2007r. oraz fakt, że R. SA w postępowaniu przed Sądem potwierdziła dokonane przez J. D. umocowanie do jej reprezentowania przed wszystkimi organami władzy publicznej. Organ będzie miał na uwadze, że nie ma znaczenia, jaką datą pełnomocnictwo jest opatrzone, jeżeli brak odwołania w postaci niezałączenia dokumentu pełnomocnictwa zostanie usunięty, a dokonane przez pełnomocnika czynności procesowe zostaną zatwierdzone przez mocodawcę (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 1998r., I SA/Lu 641/97) Z powyższych względów - na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit. "a" i "c" oraz art. 135 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło