II SA/Lu 839/10

WyrokWSA w Lublinie2011-03-22

Skład orzekający: Jerzy Dudek, Joanna Cylc-Malec, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać decyzję zezwalającą na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli właściciel tej nieruchomości nie wyraża zgody, a kwestie legalności posadowienia budynku i przebiegu granicy między nieruchomościami nie były przedmiotem postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej ma prawo wydać decyzję zezwalającą na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli spełnione są przesłanki: potrzeba wykonania robót, niezbędność wejścia na teren sąsiedni oraz brak zgody właściciela. Kwestie legalności posadowienia budynku czy przebiegu granicy między nieruchomościami nie są przedmiotem takiego postępowania i nie mogą stanowić podstawy do uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Wnioskodawca S. S. zwrócił się do sąsiada A. M. o zgodę na wejście na jego teren w celu wykonania robót budowlanych przy fundamentach i elewacji swojego budynku. Po braku odpowiedzi, S. S. wystąpił do Starosty o wydanie decyzji zezwalającej na wejście. Starosta wydał decyzję zezwalającą na wejście na określony obszar i w określonym terminie. Po odwołaniach obu stron, Wojewoda uchylił decyzję Starosty i wydał własną decyzję, zezwalającą na wejście na nieco inny obszar i w innym terminie. A. M. złożył skargę do WSA, kwestionując legalność decyzji Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 marca 2011 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości oddala skargę. UZASDADNIENIE Pismem z dnia 22 czerwca 2010 r. S. S. zwrócił się do A. M. - właściciela działki sąsiedniej z prośbą o wyrażenie zgody na wejście na jej teren w związku z zamiarem wykonania robót budowlanych przy fundamentach i na elewacji swojego budynku, którego ściana posadowiona jest bezpośrednio przy granicy działek. A. M. na wniosek ten nie udzielił odpowiedzi. W takim stanie rzeczy S. S. wnioskiem z dnia 23 lipca 2010 r. zwrócił się do Starosty L. o wydanie decyzji w sprawie niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. Starosta L. po rozpatrzeniu ww. wniosku decyzją z dnia 27 września 2010 r. orzekł o niezbędności wejścia przez S. S. na teren działki sąsiedniej nr 513 położonej w miejscowości Łysaków, stanowiącej własność A. M. - w celu wykonania robót budowlanych, polegających na pogłębieniu fundamentu wraz z wykonaniem izolacji przeciwwilgociowej i termicznej oraz dokończenia docieplenia budynku mieszkalnego na działce nr 511 w miejscowości Ł., gm. Wólka. Nadto, w decyzji określono obszar potrzebny do wykonania prac (2 m szerokości i 12 m długości wzdłuż przedmiotowego budynku) oraz okres w jakim prace należy wykonać (2 miesiące od dnia uprawomocnienia się decyzji). Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ powołał przepis art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż wskazane roboty budowlane wynikające z prawomocnej decyzji Starosty L. z dnia 30 kwietnia 2010 r. i z potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia z dnia 9 lipca 2007 r. wymagają wejścia na teren nieruchomości sąsiedniej. Wnioskodawca nie uzyskał zgody właściciela tej nieruchomości w związku z tym w sprawie znajduje zastosowanie art. 47 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym w razie braku zgody właściciela sąsiedniej działki na wejście na jej teren organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. Od tej decyzji odwołania złożyli S. S. i A. M. Pierwszy z odwołujących decyzję zaskarżył w części dotyczącej wyznaczenia niezbędnego obszaru do wykonania prac oraz terminu ich wykonania. W tym zakresie podniósł, iż w okresie od listopada do stycznia z uwagi na panujące wówczas temperatury trudno będzie wykonać planowane prace. Ponadto jego zdaniem wyznaczony obszar jest za mały do wykonania prac. W związku z tym wniósł o wydanie zezwolenia na wejścia na działkę sąsiednią w okresie od 1 kwietnia do 30 czerwca 2011 r. na obszar o szerokości 3 m i długości 14 m. Z kolei A. M. zarzucił organowi, iż nie uwzględnił wytycznych zawartych w uprzednio wydanej decyzji Wojewody z dnia 10 czerwca 2010 r. i z dnia 14 września 2010 r. Jego zdaniem skoro sąsiad wybudował budynek bez jego zgody co do odległości od jego działki, to odległość 1 m całkowicie wystarcza na dokończenie robót budowlanych. Rozpatrując te odwołania Wojewoda decyzją z dnia 5 listopada 2010 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o niezbędności wejścia na teren działki nr 513 - pas o wymiarach 2,5 x 12 m, przylegający do ściany budynku S. S., w celu przeprowadzenia robót budowlanych polegających na; podbiciu istniejących fundamentów, wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej i dokończeniu ocieplenia budynku na działce nr 511 w miejscowości Ł., gm Wólka w terminie od 1 kwietnia 2011 r. do 30 czerwca 2011 r. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ podniósł, iż wykonanie fundamentu pod ściana zewnętrzną budynku może być wykonane tylko z terenu działki A. M.. Wzdłuż ściany budynku została podcięta skarpa. Jak wynika z protokołu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie teren przy ścianie budynku o szerokości 1-2 m znacznie się obniża. Roboty należy prowadzić z terenu przed podcięta skarpą. Zasadnym zatem jest wyznaczenie większego obszaru o szerokości 2,5 m. Organ podniósł również, iż ze względów technologicznych zasadnym jest prowadzenie robót w temperaturach nie niższych niż + 5°C. Dlatego bezpieczny, najbliższy okres do wykonania prac to 1 kwietnia - 30 czerwca 2011 r. Skargę na decyzję Wojewody wniósł A. M. Ponownie podkreślił, że nie wyraża zgody na wejście na teren swojej posesji. Wskazał, iż budynek przy którym zaplanowano prace został posadowiony z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego, co było przedmiotem postępowania w sprawie sygn. akt II SA/Lu 86/08. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w sprawie niniejszej była legalność rozstrzygnięcia zezwalającego S. S. na wejście na teren nieruchomości sąsiedniej nr ewid 513 należącej do A. M. - w celu wykonania podbicia istniejących fundamentów wraz z wykonaniem izolacji przeciwwilgociowej i dokończenia ocieplenia budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce inwestora nr ewid. 511 - obie działki położone w Ł. Podstawą rozstrzygnięcia był przepis art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Stanowi on, że jeżeli inwestor nie zdoła uzgodnić z właścicielem sąsiedniej nieruchomości warunków wejścia na tę nieruchomość celem wykonania robót budowlanych, rozstrzyga o tym właściwy organ na wniosek inwestora. W przypadku uznania zasadności wniosku, organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Zatem przesłankami wydania pozytywnego rozstrzygnięcia na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego są: 1. potrzeba wykonania robót budowlanych, 2. niezbędność wejścia na teren nieruchomości sąsiedniej, 3. brak zgody na takie wejście właściciela nieruchomości sąsiedniej. Powyższe przesłanki wyznaczają jednocześnie dopuszczalne granice postępowania wyjaśniającego poprzedzającego rozstrzygnięcie w oparciu o wymieniony przepis. W rozpatrywanej sprawie wyżej wymienione przesłanki zostały spełnione, a zatem zaskarżona decyzja jest prawidłowa i zgodna z przepisami prawa, co czyni skargę nieuzasadnioną. Potrzeba wykonania prac budowlanych powinna wynikać np. z pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, od którego nie wniesiono sprzeciwu. Warunek niezbędności wejścia na teren sąsiedni występuje natomiast, gdy obiekty, na których mają być wykonane prace, znajdują się na granicy działki sąsiedniej lub w takiej od niej odległości, że teren dostępny na działce inwestora nie wystarczy na ich prawidłowe przeprowadzenie. Przy ocenie powyższych okoliczności konieczne jest sięgnięcie do rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym dotyczącym inwestycji, co do której ma być wydane zezwolenie na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego. W sprawie bezspornym jest, iż przedmiotowy budynek mieszkalny posadowiony jest w niewielkiej odległości od granicy z działka skarżącego (ok. 1 m). Bezspornym również jest, iż decyzją ostateczną z dnia 10 czerwca 2010 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia 30 kwietnia 2010 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą S. S. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na pogłębieniu fundamentów wraz z wykonaniem izolacji przeciwwilgociowej i termicznej w tym budynku. Inwestor legitymuje się także skutecznym zgłoszeniem wykonania robót budowlanym obejmujących m.in. docieplenie budynku. Wreszcie bezspornym jest, że inwestor - mimo podjętej próby - nie uzyskał zgody skarżącego na wejście na teren jego działki celem wykonania wskazanych robót budowlanych. W tych okolicznościach nie może budzić wątpliwości, iż w sprawie istniały podstawy do udzielenia inwestorowi pozwolenia na wejście na teren nieruchomości skarżącego celem wykonania wskazanych robót budowlanych. Co zaś się tyczy zakresu udzielonej zgody, to wskazać należy, iż art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego posługuje się w tym zakresie nieostrym pojęciem "granice niezbędnej potrzeby", co wskazuje na przyznanie organowi swobody w kwestii oceny zakresu przeprowadzenia robót i granic ochrony interesu właściciela sąsiedniej nieruchomości. W przedmiotowej sprawie organ wyznaczając obszar niezbędnej potrzeby, pas o wymiarach 2,5 m x 12,0 m przylegający do ściany budynku S. S. nie przekroczył koniecznego zakresu do wykonania przedmiotowych robót. Również czas korzystania inwestora z wyznaczonego obszaru nieruchomości skarżącego uwzględnia specyfikę prac, których wykonanie w okresie zimowym jest niemożliwe. Konkludując w świetle poczynionych ustaleń faktycznych, wobec usytuowania budynku inwestora przy granicy nieruchomości skarżącego, nie budzi wątpliwości niezbędność wejścia na teren nieruchomości skarżącego celem wykonania robót budowlanych. Jeśli zaś chodzi o zarzut skarżącego co do samowoli budowlanej przedmiotowego budynku i jego zgodności z prawem, to wskazać należy, iż kwestie te nie są przedmiotem niniejszego postępowania i jako takie nie mogły być uwzględnione. Legalność obiektu budowlanego, czy poszczególnych jego elementów nie ma wpływu na istnienie potrzeby wykonania robót budowlanych i w związku z tym niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości (zob. wyrok NSA z 9 września 2005 r. sygn. II OSK 15/05, LEX nr 194720). Podobnie ma się rzecz w kwestii przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami skarżącego, a inwestora. Organ prowadząc postępowanie w trybie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego nie ma obowiązku badania przebiegu granicy pomiędzy nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, a nieruchomością sąsiednią, na którą jest niezbędne wejście w celu wykonania robót budowlanych. Organ administracji architektoniczne-budowlanej bowiem nie jest uprawniony do ingerowania w istniejący spór pomiędzy stronami (zob. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt. II OSK 585/06 LEX nr 505577). Przepis ten jasno określa warunki jakie muszą być spełnione, gdy między inwestorem, a właścicielem sąsiedniej nieruchomości nie dojdzie do zawarcia porozumienia w przedmiocie korzystania z tej nieruchomości. Wobec powyższego zarzuty zawarte w skardze nie mają wpływu na ocenę trafności podjętego rozstrzygnięcia i nie mogą stanowić podstawy jego uchylenia. Co się zaś tyczy potencjalnych szkód wywołanych wejściem inwestora na teren nieruchomości skarżącego to ustawodawca przewidując taką możliwość, objął ochroną własność osoby będącej właścicielem nieruchomości sąsiedniej, na której będą wykonywane określone prace budowlane, regulując kwestię ewentualnych realnych szkód poniesionych w wyniku realizowanych prac w art. 47 ust. 3 Prawa budowlanego. Mianowicie przepis ten nakazuje inwestorowi po zakończeniu robót budowlanych naprawienie szkód powstałych w wyniku korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Do naprawienia szkód powstałych w związku z udostępnieniem terenu mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego, który w art. 363 § 1 k.c. określa sposób naprawienia szkody. Z tych względów skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło