II SA/Lu 851/07

WyrokWSA w Lublinie2008-03-28

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Krystyna Sidor, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo odmówiły nakazania przebudowy dachu obory, nie wyjaśniając kwestii spływu wód opadowych i zsuwania się śniegu na działkę sąsiednią oraz ewentualnej zmiany sposobu użytkowania budynku?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły zasady postępowania dowodowego (art. 7, 77 § 1, 80, 136 k.p.a.), nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego, w szczególności kwestii spływu wód opadowych i zsuwania się śniegu na działkę sąsiednią oraz ewentualnej zmiany sposobu użytkowania budynku. Brak tych ustaleń uniemożliwił prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, w tym art. 66 Prawa budowlanego. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą nakazania L. K. przebudowy dachu obory na jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki skarżącego. Skarżący zarzucał organom pominięcie istotnych okoliczności, takich jak zmiana sposobu użytkowania budynku na garaże, naruszenie przepisów Kodeksu cywilnego przez okap dachu znajdujący się nad jego działką, nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, a także nieprawidłowe odprowadzanie wód opadowych i zsuwanie się śniegu na jego działkę. Organy obu instancji uznały, że budynek został zrealizowany przed 1979 r. i legalizowany w latach 1979-1980, a wymiana pokrycia dachowego była zgodna ze zgłoszeniem.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Marzena Gawron, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 marca 2008 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania wykonania określonych robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. nr [...] Decyzją z dnia 20 września 2007 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 maja 2007 r., odmawiającą nakazania L. K. wykonania przebudowy dwuspadowego dachu budynku obory położonego na działce nr ewid. 742 w miejscowości J. 26, na dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki, na której obiekt jest usytuowany. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż w toku oględzin przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu 29 maja 2006 r. i 23 lutego 2007 r. ustalono, że znajdująca się na działce nr 742 w J. obora o wymiarach 14 m x 6 m i wysokości 3,60 m – 5,50 m i dachu drewnianym dwuspadowym krytym blachą, usytuowana jest przy granicy z działką nr 744. Organ ustalił również, że na okapie budynku, znajdującym się od strony działki nr 744, zamontowana jest rynna dachowa z blachy ocynkowanej wraz z rurą spustową, odprowadzającą wody opadowe z dachu budynku. Z uwagi na istniejące rozbieżności w oświadczeniach stron, co do okresu budowy tego obiektu, organ administracji na podstawie zeznań świadków przyjął, że budynek z dachem dwuspadowym został zrealizowany przed 1979 r. Organ pierwszej instancji podkreślił także, iż w latach 1979-1980 prowadzone były przez organy administracji postępowania administracyjne w przedmiocie wykonania przez inwestora robót polegających na obmurowaniu cegłą istniejącego budynku inwentarskiego oraz dobudowaniem do niego bez wymaganego pozwolenia na budowę "parnika" o konstrukcji murowanej, które doprowadziły do legalizacji spornego obiektu. W związku z tym, organ pierwszej instancji decyzją z dnia 31 maja 2007 r. odmówił nakazania L. K. przebudowy dachu budynku obory na działce nr 742 w J., na dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku działki nr 742. Organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji podkreślił, iż zarzut odwołania dotyczący wcześniejszego wykonania budynku "drewnianego" lub "murowanego" nie miał wpływu na rozstrzygnięcie w tej sprawie, gdyż kwestia ta nie stanowiła przedmiotu postępowania organu pierwszej instancji. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, prawidłowe były ustalenia organu pierwszej instancji, iż w okresie budowy omawianego obiektu pozwolenie na obmurowanie istniejącego budynku obory nie było wymagane, a Naczelnik Gminy zalegalizował budowę "parnika" traktując dobudowę jako jedną całość z istniejącą oborą. Organ odwoławczy stwierdził również, że inwestor wykonał wymianę pokrycia dachowego na połaci dachu od strony działki nr 744 zgodnie ze zgłoszeniem dokonanym Staroście w dniu 6 sierpnia 2003 r. Ponadto organ podkreślił, że przepisy techniczno-budowlane obowiązujące w okresie budowy tego obiektu oraz w okresie późniejszym nie stawiały wymogu wykonania dachu jednospadowego. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie złożył A. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił organom pominięcie istotnej w sprawie okoliczności, tj. samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na garaże oraz faktu, iż okap dachu tego budynku narusza art. 143 i 144 k.c., gdyż znajduje się nad działką skarżącego. Zdaniem skarżącego organy administracji nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego, nie załączając do akt sprawy innych decyzji i postanowień organów nadzoru budowlanego, potwierdzających, że budowa obory przy granicy z działką nr 744 należącą do skarżącego rozpoczęła się w 1979 r. Organy pominęły również fakt, iż rura spustowa ma długość 0,40 m przy wysokości budynku 3,60 m, wody opadowe skierowane zostały na działkę skarżącego, zaś rynna dachowa nie odpowiada warunkom technicznym, a stanowi jedynie ozdobę. Skarżący zarzucił także organom obu instancji, iż mogły one ustalić datę budowy spornego obiektu, lecz tego nie uczyniły. W ocenie skarżącego przepisy prawa budowlanego z 1974 r., obowiązujące w dacie realizacji budynku nie pozwalały na budowę dachu dwuspadowego bez otworów usytuowanego w granicy sąsiedniej działki. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl przepisu art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zasadę prawdy obiektywnej. Zasada ta oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Stosownie natomiast do przepisów art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ administracji publicznej w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Pominięcie ustalenia faktu mającego znaczenie dla sprawy stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się znaczenie zebrania całego materiału dowodowego. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, uznawane jest za uchybienie przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji. Ocena dowodów powinna być, zgodnie z przepisem art. 80 k.p.a., oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. Organ obowiązany jest rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności. Organ administracji publicznej jest więc na podstawie tych przepisów zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej, jak i drugiej instancji. Stosownie do przepisu art.136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jest on bowiem obowiązany ponownie rozpatrzyć sprawę administracyjną. W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie dążyły do należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności i ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością, naruszając tym samym powołane przepisy art. 7, 77 § 1, 80 i 136 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności nie została należycie wyjaśniona kwestia spływu wód opadowych z działki należącej do uczestnika L. K., oznaczonej numerem 742, położonej w miejscowości J., na działkę oznaczoną numerem 744, stanowiącą własność skarżącego i uczestnika K. S. Skarżący zarzuca, że usytuowanie i konstrukcja dachu budynku gospodarczego (obory) na działce nr 742 powoduje zalewanie wodami opadowymi nieruchomości oznaczonej numerem 744 i dlatego domaga się nakazania uczestnikowi zmiany dachu z dwuspadowego na jednospadowy w kierunku działki nr 742. Błędny jest wprawdzie pogląd skarżącego, że przepisy techniczno-budowlane zakazują budowy dachów dwuspadowych w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką sąsiednią, okoliczność ta nie ma jednak znaczenia przesądzającego w sprawie niniejszej. Brak takiego zakazu w przepisach obecnie obowiązujących – rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) oraz przepisach poprzednio obowiązujących: rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. Nr 10, poz. 46 ze zm.), rozporządzeniu Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.), zarządzeniu nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. Nr 10, poz. 44 ze zm.), rozporządzeniu Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. Nr 38, poz.196) oraz rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (tekst jednolity: Dz. U. z 1939 Nr 34, poz. 216 ze zm.), nie oznacza braku podstaw do działania organów nadzoru budowlanego w sprawie niniejszej. Organy nie wzięły bowiem pod uwagę przepisów art. 5 i 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "ustawa". W myśl przepisu art. 61 pkt 1 ustawy, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2. Stosownie natomiast do przepisu art. 5 ust. 2 ustawy obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7., to jest m. in. wymaganiami dotyczącymi warunków użytkowych zgodnych z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie usuwania wody opadowej (pkt 2b) i możliwości utrzymania właściwego stanu technicznego (pkt 3). Sposób usuwania wód opadowych na działkach budowlanych określa § 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zmianami). Zgodnie z tym przepisem działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej (ust. 1). W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych (ust. 2). Jednocześnie przepis § 126 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że dachy i tarasy, a także zagłębienia przy ścianach zewnętrznych budynku powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, a w przypadku braku takiej możliwości - zgodnie z § 28 ust. 2. W przypadku braku kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, wody opadowe z dachu powinny być zatem odprowadzane na teren własnej działki. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2007 r. (II OSK 1497/06), niesprawny system odprowadzania wód opadowych z budynku mieści się w pojęciu "stanu technicznego obiektu budowlanego" w rozumieniu przepisu art. 66 ustawy. Przepis ten stanowi w ust. 1 pkt 3, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Organy administracji przepisów tych w ogóle nie rozważyły i nie wyjaśniły w sposób nie budzący wątpliwości, czy dach obory na działce nr 742 posiada sprawny system odprowadzania wody opadowej. W protokole oględzin dokonanych w dniu 29 maja 2006 r. odnotowano jedynie, że na okapie budynku znajduje się rynna dachowa z blachy ocynkowanej z rurą spustową od strony budynku mieszkalnego, zakończona tzw. "rzygaczem" (pojęciem tym określa się ozdobne zakończenie rynny dachowej), natomiast w protokole oględzin z dnia 23 lutego 2007 r. stwierdzono, że w okapie budynku od strony granicy z działką nr 744 znajduje się rynna dachowa z blachy ocynkowanej wraz z rurą spustową. Organy administracji nie poczyniły jednak jakichkolwiek ustaleń, czy opisana rynna oraz rura spustowa zapewniają odprowadzanie wód opadowych z dachu obory L. K. na jego działkę oznaczoną numerem 742, czy też – jak twierdzi skarżący – są one tylko ozdobą, a wody odprowadzane są wprost na działkę nr 744. Nie odniosły się również do zarzutu, że z dachu obory L. K. na działkę skarżącego zsuwa się śnieg. W orzecznictwie wyrażony został pogląd (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 1998 r., V SA 652/1996 r.), że przepisy w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, dotyczące odprowadzania wód opadowych na własną działkę inwestora, mają zastosowanie także do opadów śniegu. W szczególności Sąd ten wskazał, że wykonanie spadku dachu w kierunku działki sąsiedniej w sposób powodujący zsuwanie się śniegu na sąsiednią działkę nie może być uznane za zgodne z prawem. Sąd zwrócił uwagę, że śnieg jest opadem, występującym przy określonych niskich temperaturach, a po stopnieniu staje się wodą, która przy spadku dachu na działkę sąsiada - spływa na tę działkę. Z akt sprawy nie wynika ponadto, jakiej długości jest rura spustowa połączona z rynną. Skarżący twierdzi, że ma ona długość 40 cm, co jest niewystarczające przy wysokości budynku, wynoszącej 3,60 m. Również i ta okoliczność nie została przez organy w ogóle wyjaśniona. Organy administracji nie wyjaśniły także, czy doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku i przeznaczenia go na garaże, jak podnosi skarżący w skardze. Organy obu instancji określają budynek, będący przedmiotem sprawy jako oborę, aczkolwiek w protokole oględzin z dnia 29 maja 2006 r. znalazło się stwierdzenie, że obora obecnie użytkowana jest jako budynek gospodarczy. Nie wyjaśniono jednak, o jaki rodzaj budynku gospodarczego chodzi i czy zmiana przeznaczenia budynku była zmianą sposobu użytkowania w rozumieniu przepisów ustawy. Należy zwrócić uwagę, że na fakt użytkowania obory jako budynku gospodarczo-garażowego skarżący wskazywał już w 2005 r. w jednym z pism, kierowanych do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (k.15 akt organu pierwszej instancji). Również w dołączonym do akt zgłoszeniu wymiany dachu z dnia 6 sierpnia 2003 r. (k. 51 akt organu pierwszej instancji) obiekt ten określony został jako bliżej nie określony budynek gospodarczy, a nie obora, jak przyjmują organy administracji w sprawie niniejszej. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego jest warunkiem koniecznym prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Brak wyczerpujących ustaleń we wskazanym zakresie nie pozwalał organom na prawidłową ocenę, czy i które normy prawa budowlanego mają w sprawie zastosowanie. W szczególności nie pozwalał na ocenę, czy budynek obory jest w odpowiednim stanie technicznym w rozumieniu art. 66 ust. 1 ustawy oraz czy doszło do naruszenia norm prawa budowlanego regulujących zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W tej sytuacji organy nie mogły uznać, że sprawa została należycie wyjaśniona i ustalony został stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością (art. 7 k.p.a). Mimo istniejących wątpliwości i braków postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji, organ odwoławczy nie uzupełnił postępowania dowodowego w sposób umożliwiający prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Brak było w tej sytuacji podstaw do utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja zapadła zatem także z naruszeniem przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wskazane naruszenie zasad postępowania dowodowego mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, doprowadziło bowiem do wydania decyzji w oparciu o niepełny i nie oceniony należycie materiał dowodowy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający do przyjęcia, że w sprawie brak podstaw do zastosowania przez organy nadzoru budowlanego przepisów prawa budowlanego. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jednocześnie Sąd uchylił na podstawie art. 135 powołanej ustawy także decyzję organu pierwszej instancji mając na uwadze naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy przez organy administracji. Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji powinny dążyć do wyjaśnienia wszystkich wskazanych wyżej okoliczności sprawy, zgodnie z regułą wyrażoną w art. 7 k.p.a i przeprowadzić postępowanie dowodowe w sposób określony w przepisach art. 75 i nast. k.p.a., Należy przypomnieć, że stosownie do przepisu art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dopiero zebranie całego materiału dowodowego pozwoli na jego ocenę zgodną z regułami art. 77 § 1 i 80 k.p.a. i ustalenie stanu faktycznego sprawy. Ponownie należy podkreślić, że prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy jest warunkiem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Prowadząc postępowanie wyjaśniające co do systemu odprowadzania wód opadowych z budynku L. K. organy powinny wyjaśnić również, czy wymiana pokrycia dachu tego budynku wykonana została zgodnie ze zgłoszeniem dokonanym dnia 6 sierpnia 2003 r. Nie jest wystarczające ogólnikowe stwierdzenie, że wymiany dokonano zgodnie ze zgłoszeniem, bez wskazania, na jakiej podstawie dokonano takich ustaleń. Ustalenie, że wymiany pokrycia dachu dokonano zgodnie ze zgłoszeniem wymaga w szczególności wykazania, że nie doszło do zmiany parametrów dachu, zwłaszcza gdy chodzi o wielkość okapów. Co do zarzutu samowoli budowlanej, wyjaśnić należy, że jak wynika z prawidłowych ustaleń organów administracji, w sprawie tej przeprowadzone zostało w latach 1979 -1980 postępowanie administracyjne, które zakończyło się legalizacją robót, polegających na rozbudowie istniejącej obory, wykonanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Wprawdzie w aktach sprawy brak decyzji ostatecznej, legalizującej roboty budowlane wykonane bez pozwolenia na budowę, wskazanej w piśmie z dnia 7 lipca 1980 r., wystosowanym przez Urząd Wojewódzki do Ministerstwa Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska (k.67 akt organu pierwszej instancji), jednak nie było kwestionowane, że decyzja taka została wydana i nie została wzruszona w żadnym z trybów nadzwyczajnych, przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego. W tej sytuacji nie ma obecnie podstaw do prowadzenia ponownie postępowania w tym zakresie. Tylko ubocznie zauważyć należy, że naczelnik gminy jako terenowy organ administracji państwowej był organem uprawnionym do wydania decyzji w sprawie samowoli budowlanej w trybie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Stosownie bowiem do przepisu art. 53 tej ustawy sprawowanie nadzoru urbanistyczno-budowlanego oraz nadzoru techniczno-budowlanego należało do terenowych organów administracji państwowej, zgodnie natomiast z przepisem art. 57 ust. 1 jako organy pierwszej instancji w sprawach określonych ustawą zakresie budownictwa osób fizycznych działały organy administracji państwowej w gminach, czyli naczelnicy gmin. Dodać również należy, że przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.), obowiązującego w dacie wykonywania robót budowlanych, polegających na obmurowaniu obory na działce nr 742, nie przewidywały wymogu uzyskania pozwolenia na budowę dla robót budowlanych, polegających na obmurowaniu istniejącego obiektu cegłą. Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę dotyczył jedynie robót budowlanych wykonywanych w istniejącym budynku, obejmujących wymianę fundamentów, słupów lub ścian nośnych na rozwiązania o innych właściwościach technicznych (por. § 44 pkt 2 powoływanego rozporządzenia). Samo zatem obmurowanie istniejącego obiektu, niezależnie od tego, czy był to obiekt drewniany, czy murowany, nie wymagało pozwolenia na budowę, jeśli nie wiązało się z wymianą elementów wskazanych w powołanym przepisie § 44 pkt 2. Z tych wszystkich względów i na podstawie art.135, 145 § 1 pkt 1 litera "c" ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło