II SA/Lu 898/17

WyrokWSA w Lublinie2018-01-04

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Marta Laskowska-Pietrzak, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może w drodze decyzji wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 i nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli istnieje potencjalne ryzyko pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych lub wprowadzenia ograniczeń i uciążliwości dla terenów sąsiednich?
Ratio decidendi
Tak, organ administracji architektoniczno-budowlanej może w drodze decyzji wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 i nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli istnieje potencjalne ryzyko pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych lub wprowadzenia ograniczeń i uciążliwości dla terenów sąsiednich. Wystarczające jest wskazanie przesłanek związanych ze stanem faktycznym sprawy, z których wynika, że powyższe pogorszenie warunków i zwiększenie uciążliwości jest prawdopodobne, nawet w minimalnym stopniu. Postępowanie o pozwolenie na budowę zapewnia większe gwarancje prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niż procedura zgłoszenia.
Stan faktyczny
K. A. zgłosiła zamiar budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3. Starosta B. wniósł sprzeciw, nakładając obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, wskazując na potencjalne pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych z uwagi na niejednoznaczne określenie odległości od studni. Wojewoda L. utrzymał w mocy decyzję Starosty, uznając, że choć decyzja organu I instancji była obarczona błędami, rozstrzygnięcie jest zgodne z przepisami, a postępowanie o pozwolenie na budowę pozwoli na dokładniejsze zbadanie wpływu inwestycji na tereny sąsiednie. K. A. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz bezpodstawne przyjęcie możliwości pogorszenia warunków sanitarnych i uciążliwości dla sąsiednich działek.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent stażysta Kinga Górka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy oddala skargę. Decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewoda L. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1257), dalej k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r. poz. 1332, ze zm.), dalej p.b. po rozpatrzeniu odwołania K. A. utrzymał w mocy decyzję Starosty B. z dnia [...] znak:[...] wnoszącej sprzeciw w sprawie zamiaru budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w S., gm. B. P. i zobowiązującej inwestora do uzyskania pozwolenia na budowę ww. obiektu objętego obowiązkiem zgłoszenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan sprawy. K. A. w dniu [...] czerwca 2017 r., zgłosiła zamiar budowy zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w S., gm. B. P. Decyzją z dnia [...] Starosta B. wniósł sprzeciw w sprawie zamiaru budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości i nałożył na inwestorkę obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę obiektu. Decyzja została wydana na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b., a w uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż budowa zbiornika może spowodować pogorszenie warunków zdrowotno - sanitarnych. W ocenie Starosty B. w oparciu o przedłożony szkic usytuowania nie można bowiem jednoznacznie ocenić odległości projektowanego zbiornika od studni istniejącej na działce. Organ I instancji podał, że zgodnie z art. 30 ust. 5 p.b. zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może spowodować pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych (art. 30 ust. 7 pkt 3 p.b.). W ocenie organu I instancji zgłaszane roboty wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Od decyzji o sprzeciwie do zgłoszenia odwołała się inwestorka K. A. wnosząc o jej uchylenie. Poinformowała, że od dnia [...] września 2015 r. jest użytkownikiem działki rekreacyjno-ogrodowej będącej w strukturze R. O. D. "P." w S. Podała, że aby w pełni móc korzystać z użytkowanej nieruchomości zgłosiła budowę zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe o poj. do 10 m3 i dołączyła stosowne dokumenty, a przedłożona dokumentacja w jej ocenie w pełni wyczerpywała zapisy art. 30 ust. 2 p.b. Podała, że lokalizacja szamba jest zgodna z przepisami, a odległość od studni istniejącej na tej samej działce wynosi 17,7 m. Stwierdziła, że nie posiada wiedzy na temat lokalizacji studni i szamb na sąsiednich działkach ogrodowych i wniosła, że z uzasadnienia decyzji nie można odczytać jaki był powód sprzeciwu do zgłoszenia budowy szamba. Podkreśliła, że organ jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b. stanowiący, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Jednocześnie zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3a p.b., pozwolenia na budowę nie wymaga budowa zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3. W ocenie inwestorki nakładanie w tej sytuacji obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wobec braku przesłanek do zastosowania art. 30 ust.7 p.b. jest pozbawione podstaw prawnych. Rozpatrując odwołanie organ II instancji wskazał, że chociaż decyzja Starosty B. jest obarczona błędami, to rozstrzygnięcie jest zgodne z obowiązującymi przepisami. Podkreślił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3a p.b. pozwolenia na budowę nie wymaga budowa zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3. W myśl art. 30 ust. 5 p.b. zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ architektoniczno-budowlany nie wniósł sprzeciwu w tym terminie. Według art. 30 ust. 7 p.b. właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub spowodować: zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków; pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych; wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Organ odwoławczy przypomniał, że K. A., zgłosiła zamiar wykonania metodą gospodarczą zbiornika na nieczystości w postaci dwóch komór (2 i 3 kręgi) o pojemności 2355 l połączonych rurą przelewową na działce nr [...] o powierzchni 31,57 ha, ogródek [...], położonej w S., gm. B. P., na terenie R. O. D. (ROD) "P.". Inwestorka dołączyła do zgłoszenia wykonany odręcznie plan ogródka z naniesioną lokalizacją ujęcia wody i szamba oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wynikającym z wieczystego użytkowania przez P. Z. D. w W. (księga wieczysta Nr [...] z dnia [...]), szkic rozmieszczenia poszczególnych ogródków na działce, schemat zbiornika na nieczystości ciekłe i kserokopie umowy dzierżawy działkowej z dnia [...] września 2015 r. Na terenie ogródków brak jest sieci wodociągowej i sieci kanalizacji sanitarnej umożliwiającej podłączenie. Organ II instancji wskazał, że zgłoszenie budowy nie powoduje wszczęcia postępowania administracyjnego, nie stanowi bowiem wniosku (podania) zainteresowanego podmiotu, który w myśl k.p.a. wymagałby załatwienia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawy administracyjnej. Wydanie decyzji o sprzeciwie w terminie ustawowym, określającym czasowo zakres kompetencji organu właściwego do przyjęcia zgłoszenia do podjęcia takiego rozstrzygnięcia powoduje, że inwestor nie może przystąpić do wykonywania robót budowlanych w czasie obowiązywania decyzji o sprzeciwie. Wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie powoduje, że zostaje uruchomiony tryb rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Do postępowania przed organem odwoławczym mają zastosowanie przepisy k.p.a., wobec braku odrębnych przepisów procesowych w tym zakresie w p.b. Organ odwoławczy wyjaśnił, że planowana inwestycja jest usytuowana na terenie rodzinnych ogrodów działkowych, których funkcjonowanie jest określone przez ustawę z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U.2014.40 ze zm.). Wymieniona ustawa odsyła możliwość realizacji wszelkich obiektów budowlanych do przepisów Prawa budowlanego i Regulaminu Ogrodu Działkowego uchwalonego przez Krajową Radę Polskiego Związku Działkowców w dniu 1 października 2015 r. Zgodnie z § 43 przywołanego regulaminu, z zastrzeżeniem warunków określonych w przepisach powszechnie obowiązujących, działka może być wyposażona w zbiornik na nieczystości ciekłe. Odpowiedzialność za warunki sanitarno-higieniczne i ochronę wód gruntowych przed skażeniami ponosi działkowiec, a eksploatacja urządzeń, o których mowa w ust. 1, wywóz nieczystości lub ich utylizacja musi odbywać się na warunkach określonych w przepisach powszechnie obowiązujących. Ponadto działkowiec obowiązany jest powiadomić na piśmie zarząd ROD o zamiarze budowy zbiornika na nieczystości ciekłe, załączając rysunek uwzględniający jego usytuowanie względem granic działki zgodnie z obowiązującymi przepisami, w miejscu zapewniającym swobodny dostęp wozu asenizacyjnego. W przedłożonych dokumentach brak akceptacji umieszczenia zbiornika przez Zarząd ROD "P." w S. Organ odwoławczy podkreślił, że w art. 30 p.b. mowa o wniesieniu sprzeciwu jest w dwóch jednostkach redakcyjnych tego przepisu (ust. 2 i 5), natomiast w ust. 6 i 7 określono warunki, w których musi (ust. 6) lub może (ust. 7) dojść do wniesienia sprzeciwu. Z brzmienia ust. 7 wynika zaś wprost, że chodzi tu o sprzeciw, o którym mowa w ust. 5. Zdaniem organu odwoławczego ze sposobu sformułowania przepisu art. 30 ust. 7 p.b. wynika, iż pozwala on na wniesienie sprzeciwu organowi w razie zaistnienia samej możliwości powstania tego rodzaju okoliczności. Z uwagi na specyfikę instytucji zgłoszenia i wobec tego, że przed wydaniem decyzji o sprzeciwie postępowanie administracyjne się nie toczy, od konkretnych okoliczności danej sprawy zależy, czy organ złoży sprzeciw czy też poprzez "milczenie" dopuści do realizacji zgłoszonej inwestycji. Fakt, że ustawodawca co do zasady zwolnił z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wyrażonego w art. 28 ust. 1 p.b. określone inwestycje w tym m.in. zbiorniki bezodpływowe na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 nie oznacza, że jest to zwolnienie bezwzględne. Jednocześnie w tej samej ustawie przewidział przecież - właśnie w art. 30 ust. 7 p.b. możliwość nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia w określonych w pkt 1-4 przypadkach. Na mocy art. 29 p.b. budowy określone w tym przepisie nie wymagają z mocy prawa uzyskania pozwolenia na budowę, ale art. 30 ust. 7 p.b. daje możliwość organowi architektoniczno-budowlanemu nałożenia obowiązku uzyskania takiego pozwolenia w określonych sytuacjach. W rzeczywistości może się okazać, że ani ograniczenia ani uciążliwości nie występują, jednak organy muszą te kwestie wyjaśnić. Większe możliwości prawidłowego zbadania wpływu planowanej inwestycji na tereny sąsiednie istnieją w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę niż przy zgłoszeniu. Zgodnie z art. 3 pkt 20 p.b. ilekroć w ustawie jest mowa o obszarze oddziaływania obiektu należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Tymi przepisami są także przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015.1422). Z przepisu § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia wynika, że odległość studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, niewymagającej, zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony ujęć i źródeł wodnych, ustanowienia strefy ochronnej, powinna wynosić - licząc od osi studni - co najmniej 15 m do zbiorników do gromadzenia nieczystości. Ponadto w myśl § 36 warunków technicznych odległości pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 powinny wynosić co najmniej od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej, a od granicy działki sąsiedniej, drogi lub ciągu pieszego - 2 m. Zdaniem organu odwoławczego z powyższego wynika, że zainwestowanie poszczególnych ogrodów działkowych ma wpływ na możliwość inwestowania na innych działkach pracowniczych. Dlatego projektowane na działkach studnie dostarczające wodę przeznaczoną do spożycia oraz szamba mogą spotkać się z ograniczeniem co do ich lokalizacji, wynikającym z przytoczonych wyżej przepisów. Projektowana lokalizacja szamba na terenie ogrodu nr [...], może więc wprowadzić w sposób istotny ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich działek w związku z planowaną budową zbiornika bezodpływowego. Ponadto w oparciu o przedłożone dokumenty nie można ocenić sposobu zagospodarowania sąsiednich nieruchomości i stwierdzić, czy na sąsiednich działkach obecnie istnieją obiekty np. studnie, uniemożliwiające realizację zgłaszanej inwestycji. Treść art. 30 ust. 7 p.b. wyraźnie wskazuje, że do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie jest wymagana pewność co do wystąpienia wskazanych w pkt 1 - 4 okoliczności. Ustawodawca użył bowiem określenia "może spowodować". Organ odwoławczy wskazał, że wydanie decyzji, która zapadła w niniejszej sprawie, nie oznacza, że inwestycja z zasady nie będzie mogła zostać zrealizowana w ogóle. Zaistniała jedynie konieczność przeprowadzenia postępowania z udziałem wszystkich podmiotów, których interesy mogą być zagrożone i poddania planowanej inwestycji kontroli pod względem zgodności z przepisami prawa. Jeżeli w jej wyniku okaże się, że obawy dotyczące zagrożenia dóbr, o których mowa w art. 30 ust. 7 ww. ustawy były niezasadne, a inwestycja spełnia wymogi stawiane jej przez przepisy prawa, to brak będzie przeszkód do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (wyrok NSA z dnia 6 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1511/09, Lex nr 746598). Dokładne zbadanie tych okoliczności jest możliwe tylko w postępowaniu w trybie pozwolenia na budowę. Nakładając obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę organ nie jest zobligowany do wykazania, w jakim stopniu planowana budowa spowoduje wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, ale jedynie, że takie zagrożenie może wprowadzić lub utrwalić. W ocenie Wojewody L., organ I instancji był uprawniony do uznania, że realizacja tego typu inwestycji wymaga przeprowadzenia postępowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, w którym dokonana zostanie ocena możliwości realizacji przedmiotowej inwestycji w trybie art. 35 ust. 1 p.b., w tym w zakresie jej oddziaływania na działki sąsiednie. Sprzeciw organu I instancji jest zasadny. Jednocześnie organ odwoławczy przyznał, że Starosta B. zastosował niewłaściwą podstawę prawną wskazując art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b., niespójną z podjętym rozstrzygnięciem. Przywołany artykuł stanowi bowiem, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. W przypadku przedmiotowej inwestycji, taka sytuacja nie ma miejsca, a ponadto w orzeczeniu organ I instancji wskazał, że zobowiązuje inwestorkę do uzyskania pozwolenia na budowę obiektu objętego obowiązkiem zgłoszenia. Ponadto organ I instancji nie zaznaczył, że inwestorka nie przedłożyła zgody Z. R. O. D. "P." w S. na umiejscowienie zbiornika w podanej lokalizacji. Skargę na powyższą decyzję złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. A., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organ I instancji, zarzucając naruszenie: 1/ przepisów określonych w art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. wskazujących na obowiązek wydania przez organ decyzji w oparciu o fakty, które zostały udowodnione, po dokładnym ustaleniu stanu faktycznego, 2/ art. 107 § 1 pkt 4 i 6 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez to, że decyzja została wydana bez uzasadnienia faktycznego i prawnego, w zakresie wskazania dowodów, z których wynikałoby, że inwestycja spowoduje pogorszenie warunków sanitarno - zdrowotnych oraz w istotny sposób wprowadzi ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich działek, 3/ art. 30 ust. 6 i ust. 7 p.b. polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że przedmiotowa inwestycja może spowodować pogorszenie warunków zdrowotno - sanitarnych oraz wprowadzić w sposób istotny ograniczenia i uciążliwości dla terenów sąsiednich działek, 4/ art. 30 ust. 5c p.b. polegające na niewdrożeniu przez organ, pomimo niezałączenia wszystkich wymaganych dokumentów (dokumentu wskazującego odległości od miejsca planowanej budowy do studni na sąsiednich ogrodach działkowych) trybu usunięcia braków w zgłoszeniu, 5/ art. 138 § 1, § 2 i § 2a k.p.a. poprzez to, że organ odwoławczy podtrzymał w mocy decyzję Starosty B. wydaną z naruszeniem prawa materialnego poprzez niepoprawną wykładnię przepisów prawnych, 6/ 43 ust. 3 Regulaminu Rodzinnego Ogrodu Działkowego uchwalony przez Krajową Radę Polskiego Związku Działkowców w dniu [...] października 2015 roku poprzez bezpodstawne wymaganie akceptacji umiejscowienia zbiornika przez Zarząd ROD. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że analizując uzasadnienie wydanej przez organ II instancji decyzji oraz orzecznictwo w tym zakresie można zauważyć, że organ administracji architektoniczno - budowlanej opierając swoją decyzję jedynie na stwierdzeniu braków w złożonej dokumentacji zgłoszenia nie miał podstaw do wydania decyzji w I instancji oraz utrzymania w II instancji decyzji o sprzeciwie do zgłoszenia zamiaru budowy. W związku z wydawaniem decyzji o charakterze uznaniowym na organie ciąży obowiązek szczególnie starannego sporządzania ich uzasadnienia w oparciu o zebrane dowody w sprawie. Ze względu na możliwy do podniesienia zarzut przekroczenia granic uznania, obowiązki organu w zakresie uzasadnienia decyzji wydają się dużo większe i nie mogą opierać się na ogólnikowych wskazaniach negatywnych skutków. Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie I instancji w całości albo w części. Zgodnie z § 2 tego artykułu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a takim jest wydanie przez organ I instancji decyzji z naruszeniem prawa materialnego. Natomiast zgodnie art. 138 § 2a w przypadku, gdy organ I instancji dokonał w zaskarżonej decyzji błędnej wykładni przepisów prawa, które mogą znaleźć zastosowanie w sprawie, tv decyzji, o której mowa w § 2, organ odwoławczy określa także wytyczne w zakresie wykładni tych przepisów. Tak więc na organie odwoławczym spoczywa obowiązek oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione, jak i sprawdzenie, czy decyzja jest prawidłowa. Organ odwoławczy ma bowiem obowiązek podjęcia wszelkich, oczywiście możliwych, kroków prowadzących do merytorycznego załatwienia sprawy. W przypadku stwierdzenia wadliwości decyzji wydanej przez organ I instancji organ odwoławczy zobligowany jest więc do wydania orzeczenia reformatoryjnego zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Wojewoda L. wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał zarzuty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Kontrola sądowoadministracyjna zaskarżonej decyzji sprowadza się do oceny, czy została ona wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Przy tym sąd administracyjny rozpoznając sprawę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2017 r., poz. 1369). Oznacza to, że Sąd zobowiązany jest z urzędu skontrolować, czy w sprawie doszło do naruszeń przepisów postępowania lub prawa materialnego. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór prawny pomiędzy skarżącą a organem odwoławczym sprowadza się w istocie do wykładni i sposobu zastosowania art. 30 ust. 7 p.b. Przepis art. 30 ust. 7 w zw. z art. 30 ust. 5 p.b. stanowi podstawę do wydania decyzji w przedmiocie wniesienia sprzeciwu względem dokonanego zgłoszenia budowlanego oraz nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Niewątpliwie podstawa kompetencyjna wydania powyższej decyzji ma charakter podwójnie uznaniowy, albowiem właściwy organ nie tylko "może" wnieść sprzeciw (ust. 5), lecz dodatkowo "może" nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Zastrzeżenia skarżącej budzi interpretacja oraz sposób zastosowania przesłanki z art. 30 ust. 7 pkt 3 i 4 p.b. Zgodnie z powyższą przesłanką właściwy organ może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli realizacja planowanego przedsięwzięcia może spowodować pogorszenie warunków zdrowotno - sanitarnych (pkt 3) oraz wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń, uciążliwości dla terenów sąsiednich (pkt 4). Na tle brzmienia art. 30 ust. 7 p.b. można sformułować wniosek, że już sama potencjalna możliwość wystąpienia zagrożeń wskazanych w pkt 3 i 4 stanowi dla właściwego organu wystarczającą podstawę do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organ dysponuje w tym zakresie znaczną swobodą, co nie oznacza oczywiście, że może działać dowolnie lub arbitralnie. Nie jest zatem konieczne udowodnienie, że planowane przedsięwzięcie pogorszy warunki zdrowotno - sanitarne lub zwiększy ograniczenia, uciążliwości dla terenów sąsiednich. Wystarczające jest wskazanie przesłanek związanych ze stanem faktycznym sprawy, z których wynika, że powyższe pogorszenie warunków i zwiększenie uciążliwości jest prawdopodobne, nawet w stopniu minimalnym. W związku z powyższym wymogi prawidłowości spełnia wskazanie takich elementów stanu faktycznego sprawy, które - w swobodnej ocenie organu - wskazują, że realizacja planowanego obiektu lub planowanych robót budowlanych może spowodować pogorszenie warunków zdrowotno - sanitarnych lub zwiększyć ograniczenia, uciążliwości dla terenów sąsiednich. Oczywiście ocena w tym zakresie musi uwzględniać nie tylko obowiązujące przepisy, lecz także wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego. Mając na względzie powyższe uwagi i dokonując ich konfrontacji z materiałem zawartym w aktach administracyjnych, Sąd doszedł do przekonania, że ocena prawna organu odwoławczego w sprawie jest prawidłowa. Decydujące znaczenie dla sformułowania takiego wniosku ma fakt lokalizacji planowanego przedsięwzięcia budowlanego w postaci budowy zbiornika na nieczystości ciekłe na działce nr .... Istotne w sprawie jest specyficzne położenie działki na terenie ROD "P." w S. (ogródek nr ...) i bliskie sąsiedztwo ze wszystkich stron z innymi ogródkami (nr [...]). Szkic dołączony do zgłoszenia (k. 4 akt administracyjnych) obrazuje położenie ogródków. Prawidłowo organ odwoławczy powołał się na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015.1422). Z przepisu § 31 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia wynika, że odległość studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, niewymagającej, zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony ujęć i źródeł wodnych, ustanowienia strefy ochronnej, powinna wynosić - licząc od osi studni - co najmniej 15 m do zbiorników do gromadzenia nieczystości. Ponadto w myśl § 36 warunków technicznych odległości pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 powinny wynosić co najmniej od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej, a od granicy działki sąsiedniej, drogi lub ciągu pieszego - 2 m. Odnosząc się argumentacji skargi, że organ mógł wezwać skarżącą do usunięcia braków w zgłoszeniu (art. 30 ust. 5 c p.b.) i ostatecznie po usunięciu tych braków nie wnosić sprzeciwu, to wskazać należy, że jest on niezasadny. Należy przyjąć, że skoro w ocenie organu obawy, że mogą istnieć wskazane zagrożenia, uzasadniają stanowisko, że lepiej jest, aby w tej sprawie rozstrzygano w drodze decyzji niż na podstawie zgłoszenia. Wydając bowiem decyzję o pozwoleniu na budowę, organ nie jest ograniczony terminem z art. 30 ust. 5 p.b., ma większe możliwości zgromadzenia materiału dowodowego, na co pozwalają wymagania ustawowe dotyczące wniosku o pozwolenie na budowę (art. 33 ust. 2). Ponadto w takim postępowaniu oprócz inwestora uczestniczą inne strony (art. 28 ust. 2). Postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę stwarza więc większe gwarancje prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, przy czym o jej wyniku nie przesądza jeszcze decyzja wydana na podstawie art. 30 ust. 7 p.b., gdyż ona nie rozstrzyga merytorycznie o tym, czy zagrożenia wymienione w art. 30 ust. 7 p.b. rzeczywiście istnieją i w jakim zakresie. Decyzja ta jedynie obliguje inwestora do wszczęcia postępowania o wydanie pozwolenia na realizację zamierzenia budowlanego, które wcześniej chciał realizować na podstawie zgłoszenia. To jednak, czy inwestor wystąpi z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, zgodnie z nałożonym na niego na podstawie art. 30 ust. 7 pr. bud. obowiązkiem, będzie zależało wyłącznie od jego woli (A. Gliniecki, Komentarz Prawo budowlane, WK 2016, uwagi pkt 22). Konieczne w kontekście powyższych wywodów, będzie również zastosowanie się przez skarżącą do Regulaminu ROD (§ 43 ust. 3). W ocenie Sądu, organ przeprowadził postępowanie z poszanowaniem zasad określonych w art. 7, art. 11, art. 80 i art. 77 § 1 k.p.a., uzasadnienie zaś rozstrzygnięcia spełnia wymogi z art. 107 § 3 k.p.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło