II SA/Lu 91/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego przeniesienia własności nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia ...2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania S. K. utrzymało w mocy decyzję Starosty . z dnia .. 2011r., . przenoszącą na współwłasność S. K. w 6/12 części, W. K. w 2/12 części, J. T. w 1/12 części, M. T. w 1/12 części, T. H. w 1/12 części - zabudowaną działkę położoną w obrębie S. nr .. o pow. 0,05 ha, będącą w zasobach Agencji Nieruchomości Rolnej. W uzasadnieniu wskazano, że decyzją Naczelnika Gminy w S. z dnia ... 1980r. wydaną na podstawie art. 45 ustawy z dnia 27 października 1977r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz.U. Nr 32, poz.140) H. P. w zamian za świadczenia emerytalne przekazała na rzecz Państwa gospodarstwo rolne o pow. 1, 19 ha (działkę oznaczoną nr ...), przy czym z przekazania wyłączone zostały budynki, pozostające nadal jej własnością, obejmujące powierzchnię 0, 05 ha oraz ustanowiono dla niej prawo dożywotniego użytkowania części działki przejmowanego gruntu o pow. 0,30 ha. W dniu 18 listopada 2005r. S. K., należąca do kręgu spadkobierców, wystąpiła "o przekazanie na jej rzecz nieodpłatnie działki gruntu (...) nr ... o pow. 0,35 ha", a wniosek był przedmiotem rozpoznania przez organy obu instancji, a także przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który wyrokami z dnia 18 marca 2008., sygn. akt II SA/Lu 29/08 oraz z dnia 12 kwietnia 2011r., sygn. akt II SA/Lu 93/11 uchylił decyzje organów obu instancji. W pierwszym z tych wyroków Sąd wskazał na konieczność ustalenia spadkobierców H. P., w drugim natomiast na konieczność sprecyzowania przez S. K. wniosku. Sąd stwierdził bowiem, że z żądaniem, o którym mowa w art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym - tj. nieodpłatnego przeniesienia własności działki gruntu, na której wzniesione zostały budynki powinni wystąpić wszyscy współwłaściciele tych budynków, nie jest natomiast dopuszczalny wniosek wyłącznie jednego z nich (II SA/Lu 29/08). Badając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził ponadto, że wniosek S. K. nie jest precyzyjny, gdyż nie wiadomo, czy domaga się ona wyłącznie przeniesienia własności działki nr ... o pow. 0, 05 ha znajdującej się pod należącymi do niej budynkiem (na podstawie art. 6 powołanej ustawy) czy również domaga się ona przyznania – na podstawie art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników - prawa własności działki nr ... o pow. 0,30 ha, co do której przysługiwało jej poprzedniczce prawnej prawo dożywotniego użytkowania zgodnie z decyzją z dnia ... 1980r. (II SA/Lu 93/11). Mając na uwadze zalecenia Sądu, organ ustalił na podstawie postanowień sądu powszechnego, że spadkobiercami po H. P. są S. K. w 6/12 części, W. K. w 2/12 części, J. T. w 1/12 części, M. T. w 1/12 części oraz T. H. w 1/12 części, a w toku postępowania spadkobiercy ci przyłączyli się do wniosku S. K. złożonego w dniu 18 listopada 2005r. Organ zwrócił się ponadto do S. K. o sprecyzowanie jej żądania. W wykonaniu wezwania S. K. w piśmie z dnia 8 sierpnia 2011r. wskazała, że wnosi zarówno "o zwrot działki siedliskowej o pow. 0, 05 ha nr ... (zajętej pod budynek), jak i działki "użytkowania wieczystego" nr ... o pow. 0,45 ha". Organ odnosząc się do tego wniosku wyjaśnił, że działka objęta decyzją z dnia 4 kwietnia 1980r. o nr ... została podzielona na niezabudowaną działkę nr ... o pow. 0,30 ha (objętą prawem użytkowania) oraz zabudowaną budynkiem stanowiącym własność m.in. wnioskodawczyni działkę nr ... o pow. 0,05 ha – wnioskodawczyni omyłkowo wskazała ich poprzednią numerację i powierzchnię 0,45 ha zamiast 0,30 ha – faktycznie więc wnioskiem objęła żądanie zarówno przewidziane w art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym, jak i w art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Organ wskazał, że ze względu na dwa różne żądania zawarte we wniosku, należało je rozpoznać w odrębnych postępowaniach – w sprawie żądania opartego o art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników dotyczącego działki objętej użytkowaniem wieczystym (nr ...) Starosta Powiatowy wydał więc odrębne postanowienie z dnia 31 sierpnia 2011r., od którego skarżącej przysługiwało zażalenie, natomiast niniejsze postępowanie dotyczy wyłącznie działki siedliskowej nr ... Badając w tym zakresie sprawę organ – mając na uwadze interpretację art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wydanym w tej sprawie wyroku - uwzględnił żądanie skarżącej i pozostałych współwłaścicieli (spadkobierców H. P.) dotyczące budynku znajdującego się na przedmiotowej działce i przeniósł na ich rzecz nieodpłatnie, w określonych częściach, współwłasność zabudowanej działki nr ... o pow. 0,05 ha. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła S. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła, że domaga się przeniesienia własności budynku na jej "wyłączną rzecz" oraz przyznania własności "nieruchomości o pow. 0,35 ha położonej wokół budynku, którą od lat "uprawiała". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać na przepis art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej ppsa, zgodnie z którym orzeczenie prawomocne (wydane przez sąd administracyjny) wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z przepisu tego wynika, że Sąd rozpoznając niniejszą skargę związany jest interpretacją prawną dokonaną przez tut. Sąd w poprzednio wydanych w sprawie wyrokach z dnia 18 marca 2008r. (II SA/Lu 29/08) oraz z dnia 12 kwietnia 2011r. (II SA/Lu 93/11), a dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem – do czego jest uprawniony na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 czerwca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) – bada w szczególności to czy organy przeprowadziły postępowanie z uwzględnieniem zaleceń Sądu wskazanych w tych wyrokach. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W szczególności należy stwierdzić, że organ stosując się do zaleceń Sądu przeprowadził niezbędne ustalenia – prawidłowo ustalił krąg spadkobierców po zmarłej H. P. uwzględniając postanowienia: Sądu Rejonowego z dnia 30 maja 1979r., I Ns 456/79 /k.182 akt amin./, Sądu Rejonowego z dnia 24 października 1997r., I Ns 167/97 /k. 183 akt amin./, Sądu Rejonowego z dnia 19 stycznia 2005r., II Ns 1813/04 /k.184 akt admin./, Sądu Rejonowego z dnia 26 stycznia 2007r., II Ns 427/06 /k. 185 akt admin./, Sądu Rejonowego z dnia 28 maja 2007r., I Ns 247/07 /k.186 akt amin./, Sądu Rejonowego z dnia 30 czerwca 2008r., II Ns 1767/05 /k. 188 akt admin./, Sądu Rejonowego z dnia 23 marca 2010r., I Ns 16/10 /k. 214 akt admin./, Sądu Rejonowego z dnia 20 maja 2010r., I Ns 400/09 /k.219 akt amin./, a także wezwał skarżącą do sprecyzowania wniosku, co skarżąca uczyniła w piśmie z dnia 8 sierpnia 2011r. /k. 294 akt amin./ W ocenie Sądu, prawidłowo organ uznał, że skarżąca we wniosku z dnia 18 listopada 2005r. zawarła dwa żądania – oparte o art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym w zakresie dotyczącym działki nr ...oraz o art.118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników w zakresie dotyczącym działki nr ..., co zobowiązywało organ do rozpoznania tych żądań w odrębnych postępowaniach. Jak wynika z akt sprawy, zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja dotyczy działki "siedliskowej" nr ... pod budynkiem o pow. 0, 05 ha, wykazanej na mapie znajdującej się w państwowym zasobie geodezyjno - kartograficznym przechowywanym w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod nr 7-50/48/2010/146, 223 /k.224 akt amin./ - z tego względu zarzut skargi dotyczący nieuwzględnienia w zaskarżonej decyzji działki nr .., tj. działki co do której skarżącej przysługuje na podstawie decyzji z dnia ...1980r. prawo dożywotniego użytkowania (zgodnie z art. 45 ustawy z dnia 27 października 1977r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz.U. Nr 32, poz.140) jest nieuzasadniony. Żądanie skarżącej w tym zakresie było przedmiotem odrębnego rozpoznania przez Starostę Powiatowego postanowieniem z dnia ...2011. i służyły od niego skarżącej odrębne środki odwoławcze. Przedmiotem niniejszej sprawy jest natomiast ocena zgodności z prawem wyłącznie decyzji organu dotyczącej działki nr ..., zajętej pod budynek będący współwłasnością skarżącej i pozostałych spadkobierców po H. P. Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz.U. Nr 10, poz. 53 ze zm.) właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983r., przysługuje nieodpłatnie na własność działka gruntu, na której te budynki zostały wzniesione. (...) Jak wskazał Sąd w poprzednim wyroku wydanym w niniejszej sprawie - w razie gdy budynek objęty jest współwłasnością – co zostało bezspornie ustalone przez organy administracji publicznej - prawo, o którym mowa w powołanym przepisie, przysługuje łącznie wszystkim współwłaścicielom. Sąd ten trafnie wskazał, że "uwzględnienie celu wprowadzenia art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym oraz skutków, do których realizacja celu ma doprowadzić, nie pozwala na podzielenie stanowiska skarżącej, że nieodpłatne przeniesienie własności działki, na której posadowione są budynki w trybie tego przepisu może mieć miejsce także wówczas, gdy wniosek w tym zakresie złoży jedynie jedna z uprawnionych stron. Przyjęcie takiego poglądu za prawidłowy w przypadku stosowania przepisu art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin nie doprowadziłoby bowiem do realizacji celu tego przepisu, a tym samym i następstw realizacji tego celu. W ramach jednej sprawy administracyjnej związanej ze stosowaniem art. 6 nie doszłoby bowiem do zrównania sytuacji prawnej wszystkich osób, którym przysługuje prawo do tych samych budynków (lub budynku) i którym w związku z tym przysługuje prawo do nieodpłatnego otrzymania prawa własności tej samej działki, na której budynki te (budynek ten) posadowiono. A skoro postępowanie administracyjne nie prowadziłoby do zrównania sytuacji prawnej wszystkich osób, którym przysługuje prawo do tych samych budynków (lub budynku) i którym w związku z tym przysługuje prawo do nieodpłatnego otrzymania prawa własności tej samej działki, na której budynki te (budynek ten) posadowiono, nie nastąpiłoby uporządkowanie stosunków własnościowych wszystkich uprawnionych osób i odejście od oderwania własności budynków (budynku) od własności działki gruntu, na której te budynki (ten budynek) wzniesiono". W konsekwencji - nie jest więc możliwe w takiej sytuacji nieodpłatne przeniesienie własności gruntu zajętej pod budynek – tylko na jednego bądź niektórych ze współwłaścicieli. Żądanie skarżącej przeniesienia własności działki nr ... na "jej wyłączną rzecz" nie mogło więc być przez organ uwzględnione. Z powyższych względów, Sąd stwierdzając, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.