II SA/Lu 933/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi S.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w postanowieniu dotyczącym egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] prostujące z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu tego organu z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nałożył na J. S., E. S.-K. i S. S. grzywnę w wysokości 72.068,50 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych z dnia [...] lutego 2012 r.: nr [...], nr [...] i nr [...]. Przedmiotowy obowiązek wynikał z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] nakazującej dokonanie rozbiórki rozbudowanej części budynku piekarni na działce nr ewid. [...] i [...] w miejscowości K., gmina R. F. W dniu [...] sierpnia 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. postanowienie nr [...], którym z urzędu sprostował oczywistą omyłkę w swoim postanowieniu z dnia [...] lipca 2012 r., wskazując, że: - na stronie 1. tego postanowienia w wierszu 14. zamiast kwoty "72.068,50 zł (słownie: siedemdziesiąt dwa tysiące sześćdziesiąt osiem złotych pięćdziesiąt groszy)" powinno być "57.654.80 zł (słownie: pięćdziesiąt siedem tysięcy sześćset pięćdziesiąt cztery złote osiemdziesiąt groszy)", - na stronie 2. postanowienia w wierszu 28. zamiast kwoty "1032,50 zł" powinno być: "826 zł", - na stronie 2. postanowienia w wierszu 31. zamiast: "w kwocie 69,8 m2 x 1032,50 zł = 72.068,50 zł (słownie: siedemdziesiąt dwa tysiące sześćdziesiąt osiem złotych pięćdziesiąt groszy)" powinno być: "w kwocie 69,8 m2 x 826 zł = 57.654.80 zł (słownie: pięćdziesiąt siedem tysięcy sześćset pięćdziesiąt cztery złote osiemdziesiąt groszy)" W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotowa omyłka powstała na skutek błędu rachunkowego w trakcie naliczania wysokości grzywny. Z postanowieniem tym nie zgodził się S. S., który we wniesionym zażaleniu domagał się "umorzenia w całości postępowania w przedmiotowej sprawie nałożenia grzywny". Po rozpatrzeniu wniesionego zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia i wspomnianym na wstępie postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że w świetle art. 113 § 1 w zw. z art. 126 k.p.a. dopuszczalne było sprostowanie z urzędu oczywistej omyłki zawartej w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Wyjaśnił, że przedmiotowa omyłka wynikała z oczywistego błędu rachunkowego. Organ I instancji wadliwie bowiem wyliczył wysokość 1/5 z kwoty 4130 zł, będącej ceną za 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszoną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i w konsekwencji błędnie przyjął, iż wynosi ona 1032,50 zł, zamiast 826 zł. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu organ II instancji stwierdził, że pozostają one bez wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia. S. S. zaskarżył powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, domagając się jego uchylenia oraz "umorzenia postępowania jako rażąco sprzecznego z prawem, tj. z art. 922 § 1 w zw. z art. 1 Kodeksu cywilnego oraz art. 6, art. 7 i art. 10 § 1 k.p.a.". Skarżący wniósł ponadto o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że obowiązek dokonania rozbiórki części budynku wynikający z decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2006 r. został nałożony na jego ojca H. S., który zmarł w 2007 r. W ocenie skarżącego obowiązek ten nie przechodzi na spadkobierców jego ojca, bowiem w świetle art. 922 k.c. na spadkobierców przechodzą prawa i obowiązki zmarłego jedynie o charakterze cywilnoprawnym, nie zaś wynikające ze stosunków prawnoadministracyjnych. Organy administracji błędnie zatem uznają go za stronę postępowania w przedmiocie wyegzekwowania obowiązku wynikającego z powyższej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. W pierwszym rzędzie wyjaśnić należy, iż przedmiotem kontroli jest w niniejszej sprawie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2012 r., mocą którego z urzędu sprostowano oczywistą omyłkę w postanowieniu tegoż organu, wydanym w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Ocena legalności wydanych w niniejszej sprawie postanowień w istocie sprowadza się zatem do oceny prawidłowości zastosowania przez organy normy prawnej wynikającej z przepisu art. 113 § 1 k.p.a. Sąd nie może natomiast w niniejszym postępowaniu kontrolować legalności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r., w którym dokonano przedmiotowego sprostowania, ani też prawidłowości prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] lutego 2012 r. postępowania egzekucyjnego, w ramach którego postanowienie to zapadło. Zgodnie bowiem z art. 134 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z powyższym należy stwierdzić, że zarzuty skargi – jako, że nie odnoszą się one do tego, co jest przedmiotem zaskarżonego postanowienia – nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Wskazać należy, że przepis ten znajduje zastosowanie również w odniesieniu do postanowień (art. 126 k.p.a.). Co istotne, sprostowania oczywistych omyłek dokonuje organ, który wydał decyzję (postanowienie) dotkniętą wadami i nie jest w tym ograniczony żadnym terminem. Z treści przepisu art. 113 § 1 k.p.a. jednoznacznie wynika, że przedmiotem sprostowania w trybie w nim określonym mogą być "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". W literaturze prawa administracyjnego wskazuje się, że błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, np. dodawania lub dzielenia, zaś błąd pisarki - widoczne, wbrew zamierzeniu władzy, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię albo widocznie niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz LEX. Warszawa 2011, s. 698-699). Inne oczywiste omyłki stoją natomiast na równi z błędami pisarskimi lub rachunkowymi i są to np. omyłki polegające na tym, że w decyzji (postanowieniu) wyrażono coś, co widocznie jest niezgodne z myślą wyrażoną niedwuznacznie przez władzę, a zostało wypowiedziane tylko przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słowa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 155/11, Lex nr 821530). Niezależnie jednak od rodzaju omyłki, za omyłki oczywiste należy rozumieć jedynie takie błędy, które jednoznacznie wynikają z zestawienia zebranego w sprawie materiału z treścią decyzji (postanowienia) (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 812/11, Lex nr 1217423). Art. 113 § 1 k.p.a. nie ogranicza przedmiotu sprostowania do niektórych składników decyzji (postanowienia). Możliwe jest zatem prostowanie wymienionych w tym przepisie okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i uzasadnieniu decyzji (postanowienia), bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję (postanowienie) (por. wyrok NSA OZ w Lublinie z dnia 13 marca 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 1091/96, Lex nr 33532). Podkreślić jednak należy, że w postępowaniu w sprawie sprostowania oczywistej omyłki nie mogą być rozpatrywane kwestie merytoryczne, będące przedmiotem aktu, w którym dokonano sprostowania. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zgodzić się ze stanowiskiem organów obu instancji, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. dotknięte było oczywistą omyłką w postaci błędu rachunkowego, a zatem zasadne było jego sprostowanie w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. Wyjaśnić należy, iż powyższym postanowieniem – wydanym w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego w sprawie obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...], tj. dokonania rozbiórki rozbudowanej części budynku piekarni – organ I instancji nałożył na S. S., J. S. i E. S.-K. (następców prawnych zmarłego H. S.) grzywnę w celu przymuszenia. Określając wysokość nałożonej grzywny organ ten działał w oparciu o przepis art. 121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. Z 2012 r. poz. 1015), zgodnie z którym, wysokość grzywny, o której mowa w § 4, stanowi, w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Organ ustalił, że zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 maja 2012 r. cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za I kwartał 2012 r. wynosi 4.130 zł. Będąca przedmiotem sprawy omyłka wynikała natomiast z błędnego obliczenia wartości 1/5 z 4.130 zł. Organ przyjął bowiem, iż wartość ta wynosi 1032,50 zł (tyle co 1/4 z 4.130 zł), podczas gdy w rzeczywistości wynosi ona 826 zł. W konsekwencji błędnie ustalono wysokość nałożonej grzywny mnożąc przez 69,8 m2 (powierzchnia zabudowy części budynku objętej nakazem rozbiórki) kwotę 1032,50 zł zamiast kwoty 826 zł i otrzymując grzywnę w wysokości 72.068,50 zł zamiast 57.654.80 zł. W ocenie Sądu powyższa omyłka niewątpliwie miała charakter oczywisty i jako typowy błąd rachunkowy podlegała sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Organ I instancji zasadnie zatem postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. zmienił w uzasadnieniu swego postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. kwotę 1032,50 zł na kwotę 826 zł oraz w jego sentencji i uzasadnieniu kwotę 72,068,50 zł na kwotę 57.654,80 zł. Należy podkreślić, że wydane postanowienie o sprostowaniu nie spowodowało merytorycznej zmiany postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. W związku z tym – zdaniem Sądu – organ I instancji prawidłowo zastosował w niniejszej sprawie art. 113 § 1 k.p.a. Prawidłowe było zatem również utrzymanie w mocy jego postanowienia zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem organu II instancji. Ubocznie wypada zauważyć, iż przedmiotowe sprostowanie jest w istocie korzystne dla skarżącego, bowiem koryguje wysokość nałożonej na niego grzywny, wskazując jako prawidłową niższą jej wartość, niż obliczona pierwotnie. W tym stanie rzeczy, na podstawie argumentacji i oceny prawnej przedstawionej wyżej, Sąd nie miał podstaw prawnych do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie zostało podjęte z naruszeniem przepisów prawa. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.