II SAB/Lu 108/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 lipca 2014 r. sprawy ze skargi S. P. na bezczynność Koła [...] w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wniosku z dnia 26 stycznia 2014 r. dotyczącej wniosku z dnia 26 stycznia 2014 r. I. oddala skargę; II. przyznaje [...] J. N. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. W dniu 13 marca 2014 r. wpłynęła do Sądu skarga S. P. na bezczynność Koła Łowieckiego (zwanego dalej także: "Kołem Łowieckim") polegającą na nieudostępnieniu skarżącemu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia 26 stycznia 2014 r. Skarżący podkreślił, że we wskazanym wniosku zwrócił się do Koła Łowieckiego o udostępnienie informacji publicznej poprzez podanie dat złożenia deklaracji członkowskich oraz dat uiszczenia wpisowego przez nowoprzyjętych członków Polskiego Związku Łowieckiego – członków opisanego Koła Łowieckiego. Zdaniem skarżącego czynności objęte przedmiotem zapytania wynikają z art. 32 pkt 5 ust. 5 ustawy Prawo łowieckie, co oznacza, że zapytanie to dotyczy czynności wykonywanych w imieniu administracji publicznej, w tym uśmiercania zwierzyny dzikiej będącej własnością Skarbu Państwa. Zarząd Koła Łowieckiego, jak podkreślił skarżący, decyzją z dnia [...] r., nr [...], odmówił udzielenia mu żądanej informacji. Zdaniem skarżącego oznacza to, że Koło Łowieckie pozostaje bezczynne w niniejszej sprawie, co uzasadnia uwzględnienie jego skargi. W odpowiedzi na skargę Zarząd Koła Łowieckiego wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ podniósł, że skarga jest niedopuszczalna, gdyż dotyczy decyzji organu, od której na podstawie art. 17 ustawy o dostępie do informacji publicznej przysługiwał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie skarga do sądu administracyjnego. Skarżący wniósł więc skargę, pomimo niewyczerpania przysługujących mu środków zaskarżenia, do czego był zobligowany w myśl art. 52 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W razie nieuwzględnienia przez Sąd powyższego wniosku, Koło Łowieckie wniosło o oddalenie skargi, wskazując, że skarżący jako członek Koła Łowieckiego miał możliwość uzyskania żądanych informacji w siedzibie Koła, bez konieczności "uciekania się" do trybu udzielania informacji określonego w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Działanie skarżącego, które sprowadza się do "zalewania" Koła zapytaniami wnoszonymi w oparciu o przepisy tejże ustawy, nie może korzystać z ochrony prawnej, zwłaszcza że skarżący nie wykazał interesu publicznego, o jakim mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy. Na rozprawie przed Sądem skarżący, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, precyzując skargę oświadczył, że jej przedmiotem jest bezczynność Koła Łowieckiego w zakresie załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej. Skarżący zakwestionował ponadto legitymację Prezesa Zarządu Koła Łowieckiego do reprezentowania tego podmiotu przed Sądem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż wbrew stanowisku Koła Łowieckiego, skarga była dopuszczalna. Skarga ta, jak wyjaśnił S. P., dotyczy bezczynności Koła Łowieckiego w zakresie załatwienia wniosku skarżącego z dnia 26 stycznia 2014 o udzielenie informacji publicznej. W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest zaś pogląd, iż skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." (por. przykładowo: wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, Lex nr 236545). Oceniając merytorycznie skargę Sąd doszedł do przekonania, iż nie jest ona zasadna. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga do Sądu przysługuje więc w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w przypadku, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej "u.d.i.p.". Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. do udzielenia informacji publicznej zobowiązane są nie tylko organy administracji publicznej, ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności wymienione w punkcie 5 tego przepisu podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Nie budzi wątpliwości Sądu, że wniosek S. P. z dnia 13 marca 2014 r. o udzielenie informacji publicznej został skierowany do podmiotu, na którym ciąży ustawowy obowiązek udostępniania tego rodzaju informacji. Należy podkreślić, iż koła łowieckie stanowią wspomniane wyżej "inne podmioty wykonującymi zadania publiczne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Koła łowieckie wykonują bowiem zadania administracji państwowej związane z łowiectwem w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2013 r., poz. 1226 ze zm.). Są one podstawowymi podmiotami wydzierżawiającymi obwody łowieckie, a zatem to na nich, na dzierżawionym obwodzie, spoczywa obowiązek realizacji celów i zadań łowiectwa, to jest prowadzenia gospodarki łowieckiej rozumianej – w myśl art. 8 ust. 1 ustawy Prawo łowieckie – jako element ochrony środowiska przyrodniczego, obejmującego ochronę zwierząt łownych, gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej. Nadto koła łowieckie współpracują z jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, albowiem sporządzane przez nie roczne plany łowieckie, po zasięgnięciu opinii wójta (burmistrza lub prezydenta miasta), podlegają zatwierdzeniu przez nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe (por. postanowienie NSA z dnia 28 listopada 2013 r., I OZ 1155/13, niepubl., dostępne w CBOSA). W ocenie Sądu informacje objęte wnioskiem S. P. z dnia 13 marca 2014 r. niewątpliwie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej. We wniosku tym bowiem S. P. zażądał od Koła Łowieckiego podania: dat złożenia deklaracji członkowskich, dat uiszczenia wpisowego przez nowoprzyjętych członków Polskiego Związku Łowieckiego – członków Koła Łowieckiego oraz daty podjęcia przez Zarząd Koła uchwały o przyjęciu poszczególnych kandydatów w poczet członków Polskiego Związku Łowieckiego (k. 5 akt sąd.). Skarżący domagał się zatem udzielenia informacji dotyczących elementu publicznoprawnej działalności tego podmiotu, jakim jest prowadzenie gospodarki łowieckiej w rozumieniu art. 4 Prawa łowieckiego, w tym informacji dotyczących dysponowania jego majątkiem. Informacją publiczną jest zaś każdorazowo w szczególności informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o ich przedmiocie działalności i kompetencjach oraz o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "c" i "f" u.d.i.p.). W rozpoznawanej sprawie jest bezspornym, iż decyzją z dnia [...] r., nr [...], Zarząd Koła Łowieckiego, po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 26 stycznia 2014 r., nazwanego "zapytaniem", odmówił udzielenia odpowiedzi "na to zapytanie". Od decyzji tej służył zresztą skarżącemu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o czym został on pouczony przez Koło Łowieckie (k. 6 akt sprawy). W tej sytuacji nie można skutecznie zarzucić bezczynności Kołu Łowieckiemu w niniejszej sprawie. Należy mieć bowiem na względzie, iż sąd administracyjny orzekając w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność organu administracji publicznej (bądź – jak na gruncie u.d.i.p. – innego podmiotu wykonującego zadania publiczne), nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności, a więc nie bada merytorycznej zasadności podjętego działania. Sąd ten ma natomiast obowiązek dokonania oceny, biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny danej sprawy, czy rzeczywiście organ (podmiot wykonujący zadania publiczne) pozostaje w bezczynności (por. wyroki NSA: z dnia 20 stycznia 2009 r., II OSK 812/08, z dnia 15 lipca 2010 r., II OSK 2051/09, z dnia 29 września 2010 r., II GSK 827/09, niepubl., dostępne w CBOSA; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2013, s. 585). Jeżeli zatem, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej przed wniesieniem skargi na bezczynność do sądu administracyjnego wydał, na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 u.d.i.p., decyzję odmawiającą udostępnienia takiej informacji, to oznacza, iż brak jest podstaw do uznania, że podmiot ten pozostaje w bezczynności. Niezasadnie kwestionował również skarżący legitymację Prezesa Zarządu Koła Łowieckiego do reprezentowania tego podmiotu przed Sądem. Należy bowiem zauważyć, że z § 65 ust. 1 pkt 1 statutu Polskiego Związku Łowieckiego, zatwierdzonego uchwałą XXI Krajowego Zjazdu Delegatów PZŁ z dnia 2 lipca 2005 r. (tekst dostępny w WWW pod adresem: http://www.lowiecki.pl/prawo/statut/statut_new.pdf) wprost wynika, iż prezes zarządu koła łowieckiego "reprezentuje koło na zewnątrz". Z tych względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę. O wynagrodzeniu radcy prawnego z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 15 pkt 1 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz § 2 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).