II SAB/Lu 117/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędzia WSA Grzegorz Grymuza po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 listopada 2024r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Lublinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Lublinie dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku M. S. z 19 maja 2024r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Lublinie do załatwienia wniosku; IV. zasądza od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Lublinie na rzecz skarżącego M. S. kwotę 14, 50 zł (czternaście złotych pięćdziesiąt groszy) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z 19 maja 2024 r. M. S. zwrócił się do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Lublinie o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kopii dokumentu "rocznej informacji o sposobie załatwienia skarg i wniosków w okręgowym inspektoracie i podległych mu jednostkach organizacyjnych" za 2023 rok wraz z załącznikami (dokumentu wytworzonego przez tut. inspektorat). Wniósł o przesłanie wnioskowanej informacji w formie kserokopii dokumentów. Pismem z 4 czerwca 2024 r. organ odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej, podnosząc że jest to dokument wewnętrzny, który nie podlega udostępnieniu. W dniu 23 sierpnia 2024 r. M. S. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej polegającą na nierozpatrzeniu jego wniosku z 19 maja 2024 r. W skardze zażądał zobowiązania organu do załatwienia jego wniosku oraz zasądzenia od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że po zapoznaniu się ze stanowiskiem zawartym w wyroku NSA z 25 czerwca 2024 r. w sprawie sygn. akt III OSK 1951/23 pismem z 20 sierpnia 2024 r. przesłał skarżącemu kopię żądanego dokumentu, mimo że, co do zasady jest przekonany o słuszności swojego poprzedniego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest częściowo zasadna, ponieważ organ dopuścił się bezczynności polegającej na nieudostępnieniu skarżącemu w ustawowym terminie informacji publicznej objętej wnioskiem z 19 maja 2024 r. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej jako podmiot wykonujący zadania publiczne. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej oraz podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej jest bez wątpienia podmiotem publicznym zobligowanym do udzielenia informacji, jakie są w jego posiadaniu, a mają charakter informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). W orzecznictwie utrwalony jest również pogląd , że informacja o sposobie załatwienia skarg i wniosków dotyczących działalności Okręgowego Inspektoratu i podległych mu jednostek stanowi informację publiczną. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca zdefiniował w art. 1 ust. 1 u.i.d.p., zgodnie z którym każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych. Dokumenty takie muszą wiązać się ze sferą faktów zaistniałych po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. (tak m. in. wyrok NSA z 29 kwietnia 2020 r., I OSK 3117/19). W związku z powyższym informację publiczną stanowi treść rozstrzygnięć podjętych przez organ na skutek skarg osadzonych. Stanowią one bowiem istotną informację o działalności podmiotu publicznego. Sposób rozpatrzenia skarg osadzonych stanowi władcze rozstrzygnięcie organu administracji publicznej kończące postępowanie w danej sprawie, co oznacza, że przedmiotowe rozstrzygnięcie stanowi informację o sposobie załatwienia sprawy (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d/ u.d.i.p.) oraz dokument urzędowy zawierający w swej treści rozstrzygnięcie (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a/ tiret pierwszy u.d.i.p.). Skoro zatem Dyrektor Okręgowy jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, zaś żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną, organ obowiązany był tę informację udostępnić skarżącemu w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Bezsporne jest, że organ udzielił skarżącemu odpowiedzi w zakresie wniosku z 19 maja 2024 r., jednak uczynił to dopiero w dniu 20 sierpnia 2024 r., a zatem po upływie wskazanego wyżej czternastodniowego terminu. Okoliczność udostępnienia żądanej informacji po wniesieniu skargi, lecz przed rozpoznaniem sprawy przed Sąd, czyni w oczywisty sposób zbędnym zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) wobec ustania bezczynności na dzień rozpatrywania skargi i uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku, stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku). Nie zwalnia to jednak Sądu od dokonania oceny, czy bezczynność, której dopuścił się organ (pkt I sentencji wyroku), miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz rozważenia ewentualnego zastosowania innych instrumentów prawnych właściwych przy stwierdzeniu bezczynności organu (grzywna lub suma pieniężna na rzecz skarżącego - art. 149 § 2 p.p.s.a.). Bezczynność, której w rozpoznawanej sprawie dopuścił się organ, nie miała charakteru rażącego (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W działaniach organu nie ma złej woli, czy też próby bezprawnego uchylenia się od wypełnienia ustawowego obowiązku udzielenia informacji publicznej. Nie bez znaczenia jest również fakt, że udostępnianie informacji publicznej, jakkolwiek istotne, nie jest jednak głównym zadaniem organu. Istotna pozostaje także okoliczność, że skarga wpłynęła do organu w dniu 8 sierpnia 2024 r. , zaś organ udostępnił skarżącemu żądaną informację w dniu 20 sierpnia 2024 r. Argumenty te uzasadniają rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., przyznając skarżącemu zwrot kosztów w kwocie 14,50 zł, obejmującej koszty korespondencji poniesione przez skarżącego (pkt IV sentencji wyroku). Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji.