II SAB/Lu 148/16
PostanowienieWSA w Lublinie2017-09-07
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie dla adwokata z urzędu za pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji powinno być ustalone na podstawie § 4 ust. 1 czy § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla adwokata z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, w sytuacji gdy nakład pracy i stopień zawiłości sprawy nie przekraczają przeciętnego poziomu, powinno być ustalone na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia, co oznacza przyznanie 50% opłaty maksymalnej, a nie stawki wyższej przewidzianej w § 4 ust. 2, która wymaga uzasadnienia wyższym stopniem zawiłości i nakładem pracy.Stan faktyczny
Adwokat A. D., wyznaczona z urzędu do reprezentowania skarżącego B. B. w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy, złożyła wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek został ponowiony, a pełnomocnik oświadczyła, że koszty nie zostały opłacone. Sąd rozpoznał wniosek, oceniając nakład pracy pełnomocnika i stopień zawiłości sprawy.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi A. D. od Skarbu Państwa kwotę 240 złotych plus 23% VAT tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 7 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. D. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi B. B. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w przedmiocie prowadzenia czynności rozgraniczeniowych p o s t a n a w i a przyznać adwokatowi A. D. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę [...]([...]) złotych, w tym kwotę [...]([...]) złotych należnego podatku od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji.
Adwokat A. D. wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu skarżącego na rozprawie w dniu 20 czerwca 2017 r. wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek zawiera oświadczenie z treści, którego wynika, że koszty nie zostały opłacone w całości ani w części. Wniosek powyższy ponowiła w piśmie z dnia 26 czerwca 2017 r.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do unormowania art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r. poz. 1714). Zgodnie z jego § 22 do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Rozporządzenie z dnia 3 października 2016 r. weszło w życie z dniem 1 listopada 2016 r. (§ 24). Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 27 lipca 2016 r. (data wpływu skargi do organu administracji) i dotychczas nie zakończyło się wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie przed sądem pierwszej instancji. Zatem rozpoznając wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu adwokata A. D. stosować należy przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801) zwane dalej "rozporządzeniem".
Stosownie do unormowania § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi §2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Zgodnie z unormowaniem §21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna ani decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 480 złotych. Wynagrodzenie w tej wysokości wnioskodawczyni może otrzymać jednak, gdy uzasadni to stopnień zawiłości sprawy oraz jej nakład pracy i wkład pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy (§4 ust. 2). W niniejszej sprawie wnioskodawczyni zapoznała się z aktami sprawy, sporządziła ich fotokopię oraz uczestniczyła w rozprawie w dniu 20 czerwca 2017 r. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jej nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez wnioskodawczynię nakład pracy uzasadniał przyznanie jej wynagrodzenia w kwocie wyższe od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznanie wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Maksymalne wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji wynosi więc 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, to jest 240 złotych. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę należnego podatku od towarów i usług wynoszącą dla tej usługi 23% (art. 146a pkt. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.). Wynagrodzenie wynosić więc będzie łącznie z należnym podatkiem od towarów i usług [...] złotych.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia należało orzec jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło