II SAB/Lu 15/25
WyrokWSA w Lublinie2025-03-04
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Robert Hałabis, Maciej Gapski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka akcyjna wykonująca zadania publiczne pozostaje w bezczynności w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli nie udostępni żądanych dokumentów dotyczących budowy linii elektroenergetycznej, powołując się na to, że wniosek dotyczy indywidualnego sporu wnioskodawcy i stanowi nadużycie prawa?Ratio decidendi
Spółka akcyjna wykonująca zadania publiczne dopuściła się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ co najmniej część żądanych dokumentów (dotyczących budowy linii elektroenergetycznej) ma charakter informacji publicznej. Organ powinien był udostępnić te informacje lub wydać decyzję odmowną, a nie powoływać się na indywidualny spór wnioskodawcy czy nadużycie prawa, co nie wyłącza obowiązku udostępnienia informacji publicznej.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o udostępnienie dokumentacji dotyczącej budowy linii elektroenergetycznej, w tym umowy z wykonawcą i korespondencji dotyczącej problemów z realizacją inwestycji. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, uznając, że wniosek dotyczy indywidualnego sporu skarżącej i stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. WSA w Lublinie pierwotnie oddalił skargę na bezczynność, uznając stanowisko Spółki za uzasadnione. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność prawidłowej analizy charakteru żądanej informacji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zobowiązał [...] Spółkę Akcyjną z siedzibą w L. do rozpatrzenia wniosku A. F. z dnia 30 października 2022 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w terminie czternastu dni od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądził od Spółki na rzecz A. F.-M. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis Asesor sądowy Maciej Gapski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w L. do rozpatrzenia wniosku A. F. z dnia 30 października 2022 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w terminie czternastu dni od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w L. na rzecz A. F.-M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 30 października 2022 r. A. F. (dalej jako skarżąca), zwróciła się do [...] S.A. w L. (dalej jako: Spółka lub organ), na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj.: Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.), o udostepnienie informacji w zakresie dokumentacji dotyczącej budowy elektroenergetycznej linii kablowej i napowietrznej niskiego napięcia we wsi C. W., gmina K. L., na działce nr [...] (a błędnie posadowionych słupów energetycznych na działce nr [...]), w tym kopii:
- umowy z wykonawcą wraz ewentualnymi aneksami,
- raportu z realizacji zamówienia, notatek, korespondencji lub innych stosownych dokumentów dotyczących zgłoszonych problemów z związku z realizacją przedmiotowego zamówienia oraz ewentualnych wyciągniętych z tego konsekwencji (w szczególności dotyczących faktu posadowienia dwóch słupów energetycznych na prywatnej działce nr [...] wbrew zakazowi wejścia na nią i konieczności poniesienia kosztów związanych z przestawieniem ich na działkę gminną nr [...], a także dokonania przez wykonawcę zniszczeń terenu i zieleni znajdującej się na działce prywatnej nr [...] i zobowiązania wykonawcy do uprzątnięcia terenu).
W odpowiedzi na powyższe żądanie Spółka w piśmie z dnia 17 listopada 2022 r. stwierdziła, że treść złożonego wniosku, w szczególności zawarte w nim twierdzenie o "błędnie posadowionych słupach energetycznych na działce nr [...]", bezsprzecznie wskazuje na związek złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej z korespondencją, jaką wnioskodawczyni prowadzi z [...] S.A. w zakresie realizacji inwestycji związanych z modernizacją sieci elektroenergetycznej we wsi C. W.. Potwierdzeniem tego jest ostatnie pismo wnioskodawczyni w tej sprawie, datowane na 31 października 2022 r., zawierające kolejne wezwanie do usunięcia urządzeń elektroenergetycznych (słupów energetycznych), jako naruszających prawo własności wnioskodawczyni. Skoro zaś celem wnioskodawczyni jest uzyskanie informacji w jej indywidualnej sprawie, wiążącej się ze sporem prowadzonym z [...] S.A., to - zdaniem Spółki - nie można uznać, że żądane informacje dotyczą sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem wyrażonym w powyższym piśmie, A. F. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność [...] S.A. w L. w sprawie wniosku z dnia 30 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. W skardze skarżąca zwróciła się o stwierdzenie, że Spółka dopuściła się bezczynności, a także o zobowiązanie Spółki do udostępnienia informacji publicznej wskazanej w przedmiotowym wniosku. Ponadto wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że prawo dostępu do informacji publicznej ma zakotwiczenie konstytucyjne (art. 61 Konstytucji RP), a art. 2 ust. 1 u.d.i.p. gwarantuje je, w sposób literalny, "każdemu", o ile nie zachodzi żadna z przesłanek określonych w art. 5 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest przy tym niezależne od interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.), a skoro tak, to a maiori ad minus wnioskodawca może posiadać interes prawny i faktyczny w uzyskaniu informacji. W ocenie skarżącej, argumentacja organu prowadzi do wniosku, że gdyby żądana informacja nie dotyczyła jej indywidualnej sprawy, to by ją udostępnił. To zaś prowadzi do pozanormatywnego ograniczenia prawa do informacji publicznej.
Skarżąca stwierdziła, że nie ulega wątpliwości, iż [...] S.A. jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Żądana informacja jest zaś informacją publiczną, a przy tym nie jest informacją przetworzoną. Wnioskowane informacje, w szczególności umowa i ewentualne aneksy (będące wszak integralną częścią umowy), związane są z realizacją publicznych zadań. Dalsze wnioskowane informacje są zaś pochodną umowy i jej prawidłowej/wadliwej realizacji. Są one o tyle istotne, że wywołują skutki finansowe, co znów, w sposób oczywisty, jest sprawą publiczną. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że w sprawie nie zaszły okoliczności wyłączające udostępnienie informacji publicznej, w tym określone w art. 5 u.d.i.p. Nie doszło też do podnoszonego przez część doktryny i orzecznictwa nadużycia prawa, które - w przekonaniu skarżącej - jest konstrukcją pozanormatywną na gruncie u.d.i.p.
Podsumowując skarżąca wskazała, że Spółka nie udostępniła w przewidzianym terminie informacji publicznej, do czego jest obowiązana, a tym samym pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę [...] S.A. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w piśmie z dnia 17 listopada 2022 r., skierowanym do skarżącej w odpowiedzi na jej wniosek. Uzupełniając tę ocenę Spółka wskazała, że skarżąca poprzez powołanie się na u.d.i.p., zmierza do uzyskania argumentów w swojej własnej sprawie, tj. sporze, który od wielu lat prowadzi z [...] S.A. Zakres przedmiotowy wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 30 października 2022 r. pokrywa się w całości z przedmiotem sporu pomiędzy stronami. Pozyskane informacje, zdaniem organu, mają więc służyć zgromadzeniu materiału dowodowego mogącego zostać wykorzystanym w ramach ewentualnego postępowania cywilnego, co dodatkowo potwierdza korespondencja skarżącej kierowana do Spółki już po wystosowaniu odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji. Skarżąca w piśmie z dnia 13 grudnia 2022 r. ponownie bowiem domagała się od Spółki zmiany projektu ułożenia linii elektroenergetycznej tak, aby nie przecinała ona jej działki o numerze [...], co umożliwi polubowne załatwienie sprawy. Alternatywnie wniosła o okablowanie linii (tak jak na sąsiedniej działce), co umożliwi usunięcie spornych słupów energetycznych.
W ocenie organu, złożenie przez skarżącą wniosku o udzielenie informacji z powołaniem się na dostęp do informacji publicznej, w sposób bezsprzeczny związane jest więc z trwającym sporem o przebieg linii energetycznej. Żądana informacja nie posiada zatem cech informacji publicznej. W takiej sytuacji organ nie wydaje zaś decyzji administracyjnej, a jedynie powiadamia wnioskodawcę o dokonanych ustaleniach, które uniemożliwiają realizację wniosku.
Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SAB/Lu 22/23 WSA w Lublinie oddalił skargę A. F. na bezczynność [...] Spółki Akcyjnej z siedzibą w L.. Zdaniem Sądu, nieudzielenie skarżącej przez Spółkę informacji żądanych we wniosku z dnia 30 października 2022 r. z powołaniem się na zakwalifikowanie tego żądania jako przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej, było uzasadnione i tym samym nie może zostać uznane za bezczynność. Dodatkowo Sąd podkreślił, że żądanej przez skarżącą informacji nie można zakwalifikować jako informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p.
A. F. złożyła skargę kasacyjną od wskazanego powyżej orzeczenia WSA w Lublinie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 stycznia 2025 r. sygn. akt III OSK 2508/23 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA podkreślił, że nadużycie prawa do informacji publicznej może zachodzić, dopiero gdy takie prawo do dostępu do konkretnej informacji publicznej wnioskodawcy przysługuje. Zatem w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy żądana informacja jest informacją publiczną. Dopiero w następnej kolejności należy wykazać, że żądanie jej udostępnienia stanowi nadużycie prawa. Jednak odmowa udostępnienia informacji publicznej z powodu nadużycia prawa może nastąpić w formie decyzji wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Podsumowując, dla kwalifikacji informacji jako informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. irrelewantne jest nadużycie prawa do informacji publicznej. Sąd drugiej instancji wyjaśnił, że kwestia nadużycia prawa do informacji publicznej nie może być przedmiotem badania w sprawie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej. W postępowaniu sądowoadministracyjnym w przedmiocie bezczynności organu ustaleniu winien natomiast podlegać charakter żądanej informacji. Na tym etapie postępowania argumentacja organu związana z nadużyciem przez wnioskodawcę prawa do informacji nie może zatem być uznana za skuteczną.
Zdaniem NSA Sąd I instancji nie poddał prawidłowej analizie kwestii charakteru prawnego objętych wnioskiem z dnia 30 października 2022 r. informacji, ograniczając się do stwierdzenia, że "Okoliczność, iż wniosek skarżącej został złożony w czysto prywatnym interesie, a przy tym sprzecznym z interesem Spółki, nie budzi zatem żadnych wątpliwości. W tej sytuacji informacja żądana przez skarżącą nie może być uznana za informację o sprawie publicznej, a więc informację publiczną. W konsekwencji Spółka nie miała obowiązku jej udostępnienia, a także nie była zobowiązana do wydania decyzji odmownej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p." WSA w Lublinie przyjął nadto, że "(...)nieudzielenie skarżącej przez Spółkę informacji żądanych we wniosku z dnia 30 października 2022 r. z powołaniem się na zakwalifikowanie tego żądania jako przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej, było uzasadnione i tym samym nie może zostać zakwalifikowane jako bezczynność" Takie rozważania Sądu, zgodnie ze stanowiskiem NSA, należy ocenić jako niekompletne, a przede wszystkim wewnętrznie sprzeczne. Skoro bowiem, jak przyjął Sąd I instancji, wnioskowane dane nie mają charakteru informacji publicznej, to nie można jednocześnie uznać, że udostępnienie takiej informacji stanowiłoby nadużycie prawa do informacji publicznej. Fakt, iż wnioskodawca pozostaje z organem w sporze prawnym jest, o czym była mowa powyżej, irrelewantny dla kwalifikacji żądanej informacji jako informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., może mieć natomiast znaczenie przy ocenie nadużycia prawa do informacji publicznej. Ta ostatnia kwestia nie jest jednakże przedmiotem badania w sprawie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wadliwy sposób sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku uniemożliwia kontrolę zasadności pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej. Ocena taka byłaby przedwczesna, dopiero bowiem prawidłowe rozważenie kwestii charakteru żądanej informacji pozwoli na ustalenie, czy trafne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że organ nie pozostawał w bezczynności wobec przedmiotowego wniosku.
Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku NSA podkreślono, że sąd pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę, zobowiązany będzie, po uprzednim zaznajomieniu się z objętymi wnioskiem dostępowym dokumentami i przeanalizowaniu ich treści, rozważyć kwestię charakteru prawnego żądanej informacji, a następnie ustalić, czy organ pozostaje w bezczynności wobec przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż Spółka dopuściła się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 30 października 2022 r.
Należy na wstępie przypomnieć, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).
Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., który określa, że w tym przypadku sąd:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Należy przy tym zauważyć, że przedmiotowa sprawa jest rozpatrywana przez tut. Sąd po raz kolejny w związku z uwzględnieniem przez NSA skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 22/23. Stosownie zaś do art. 190 p.p.s.a., a także art. 153 p.p.s.a. ponownie rozpatrując sprawę sąd jest związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA, a także oceną prawą i wskazaniami co dalszego postępowania. W przedmiotowej sprawie kluczowa jest zatem ocena, czy żądana przez skarżącą informacja we wniosku z dnia 30 października 2022 r. jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 oraz art. 6 u.d.i.p.
Przechodząc do oceny żądanej informacji we wniosku skarżącej należy zauważyć, że w podstawowym zakresie wniosek ten dotyczył dokumentacji budowy przez Spółkę elektroenergetycznej linii kablowej i napowietrznej niskiego napięcia we wsi C. W., gmina K. L., na działce nr [...], a dodatkowo kopie umowy z wykonawcą wraz z ewentualnymi aneksami.
W analizowanej sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że Spółka jako podmiot realizujący zadania publicznej należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Wnioskowana informacja w zakresie żądania dokumentacji budowlanej ma zdaniem Sądu charakter informacji publicznej. Ustawodawca określając pojęcie informacji publicznej, odwołał się do kategorii sprawy publicznej, jak bowiem stanowi art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną w rozumieniu tej ustawy jest "każda informacja o sprawach publicznych". W przepisach u.d.i.p. nie zdefiniowano pojęcia "sprawy publicznej". Niewątpliwie jednak sprawy publiczne są to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej lub podmiotu wykonującego zadania publiczne. Sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w art. 4 ust., 1, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów, w tym aktywnością związaną z wewnętrzną organizacją ich funkcjonowania. Wykładnia art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest więc w szczególności informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. oraz zasadach ich funkcjonowania, w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów. Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, CBOSA).
Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje przy tym taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Wskazuje się zatem, że informacją publiczną są informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych, w tym gospodarowania mieniem publicznym, utrwalone na nośniku w formie pisemnej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej, eksponując powiązania informacji publicznej z dynamiczną działalnością państwa, jako organizatora życia społeczno-gospodarczego z jednoczesnym wskazaniem, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (por. np. wyroki: NSA z dnia 31 maja 2004 r., sygn. akt OSK 205/04; z dnia 17 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 1416/15, CBOSA).
Podkreślić również należy, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że dokumenty związane z procesem inwestycyjnym (budowlanym) realizowanym przez podmiot publiczny stanowią informację publiczną, ponieważ stanowią one informację o sposobie gospodarowania majątkiem publicznym, co wynika z treści art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2021 r., sygn. akt III OSK 3195/21, CBOSA). Dostęp do dokumentacji budowalnej odnoszącej się do inwestycji prowadzonej przez Spółkę w zakresie elektroenergetycznej linii kablowej i napowietrznej linii niskiego napięcia (inwestycji realizowanej przez podmiot wykonujący zadanie publiczne), należy traktować jako dostęp do informacji publicznej. Generalnie właściwe jest więc uznanie, że dokumenty odnoszące się do procesu budowlanego w szczególności ewentualne pozwolenie na budowę wraz z załącznikami lub dokumentacja złożona do zgłoszenia przedmiotowej inwestycji stanowi wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Konieczne jest jednocześnie podkreślenie, że Sąd orzekający na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie dysponuje dokumentacją źródłową, której dotyczy wniosek. Dlatego też ostateczna ocena charakteru poszczególnych informacji przede wszystkim odnoszących się do: umowy z wykonawcą wraz z ewentualnymi aneksami, a także raportu z realizacji zamówienia, kopii notatek, korespondencji lub innych stosownych dokumentów dotyczących zgłoszonych problemów z związku z realizacją przedmiotowego zamówienia oraz ewentualnych wyciągniętych z tego konsekwencji (w szczególności dotyczących faktu posadowienia dwóch słupów energetycznych na prywatnej działce nr [...] wbrew zakazowi wejścia na nią i konieczności poniesienia kosztów związanych z przestawieniem ich na działkę gminną nr [...], a także dokonania przez wykonawcę zniszczeń terenu i zieleni znajdującej się na działce prywatnej nr [...] i zobowiązania wykonawcy do uprzątnięcia terenu) musi być dokonana przez Spółkę. Ewentualnie żądana w tym zakresie informacji powinna podlegać ocenia w świetle przesłanek ograniczających prawo do informacji określonych w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
Wobec uznania, że co najmniej część żądanych informacji niewątpliwie ma walor informacji publiczne organ powinien był załatwić wniosek skarżącego w trybie i terminie przewidzianym w u.d.i.p. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Przy czym jeżeli wniosek dotyczy informacji publicznej, a organ nie może jej udostępnić w związku z przesłankami określonymi w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. lub w związku z wystąpieniem nadużycia prawa do informacji, to jego obowiązkiem jest wydanie decyzji administracyjnej na podstawie art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
Należy stwierdzić, że organ nieprawidłowo wywiązał się ze swego ustawowego obowiązku, gdyż nie udostępnił żądanej informację, a ewentualnie nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W sprawie zabrakło przede wszystkim właściwej oceny wniosku pod kątem tego, czy w całości dotyczy on dostępu do informacji publicznej. W zakresie żądania udostępnienia dokumentacji budowlanej konieczne jest natomiast uznanie, że stanowi ona informację publiczną. (zob. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wr 331/14, wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 3073/12, CBOSA).
Zdaniem Sądu, jakkolwiek organ dopuścił się bezczynności, to jednak z pewnością nie miała ona charakteru rażącego. Organ błędnie zareagował na wniosek skarżącej, jednak działaniu organu nie można przypisać znamion rażącego, a więc oczywistego i poważnego, naruszenia przepisów prawa. Nie bez znaczenia jest również fakt, że udostępnianie informacji publicznej, jakkolwiek istotne, nie jest jednak głównym zadaniem Spółki. Argumenty te uzasadniają rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji wyroku.
Rozpatrując skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania sąd bierze zasadniczo pod uwagę stan sprawy istniejący w dacie wniesienia skargi do sądu, jednakże w zakresie ewentualnego zobowiązania organu do załatwienia sprawy (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), sąd musi uwzględniać stan istniejący w dacie wyrokowania. Wobec braku właściwego rozpoznania przez Spółkę żądania skarżącej z dnia 30 października 2022 r. konieczne było zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku. Spółka powinna zaś w pierwszej kolejności rozważyć, czy całość żadnej informacji odnosi się do informacji publicznej w rozumieniu powoływanej ustawy, a następnie w zależności od dokonanej oceny materiałów źródłowych załatwić wniosek. Sąd nie przesądza równocześnie, czy właściwe jest udostępnieni całości żądanej informacji, czy też dokonanie innych czynności określonych w ustawie o dostępnie do informacji publicznej. Należy wyjaśnić, że w przypadku prowadzenia postępowania wyłącznie na podstawie u.d.i.p., a więc sytuacji, gdy: podmiot udostępnia informację publiczną; podmiot nie posiada żądanej informacji; podmiot jest niewłaściwy do udostępnienia informacji; żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy; istnieje odrębny tryb udostępnienia informacji; wniosek został skierowany do podmiotu, który nie jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej; załatwienie wniosku następuje za pomocą czynności materialno-technicznej (odpowiedź pismem). Czynności tego rodzaju wywołują określone skutki prawne poprzez fakty, a nie przez bezpośrednie tworzenie nowej normy porządku prawnego. Jednocześnie istotne jest, że chociaż udostępnienie informacji publicznej należy zakwalifikować do czynności faktycznych organów administracji publicznej, to czynności te podejmowane w sferze praw i wolności obywateli są ściśle regulowane przez przepisy prawa powszechnie obowiązującego i przy ich realizacji nie ma miejsca na swobodę działania administracji. Natomiast w przypadku odmowy udostępnienia żądanej informacji podmioty zobowiązane do udostępniania informacji nie mogą zakończyć postępowania za pomocą czynności materialno-technicznej lecz stosownie do art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. powinny wydać decyzję w trybie kodeksu postępowania administracyjnego. Po dokonaniu stosownej oceny żądania skarżącej Spółka powinna załatwić jej wniosek w jednej z przedstawionych powyżej form.
O kosztach postępowania (pkt III sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., przyznając skarżącej zwrot kosztów w kwocie, obejmującej uiszczony wpis od skargi, tj. 100 zł. Skarżąca nie wykazała, aby poniosła inne koszty postępowania, podlegające zwrotowi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło