II SAB/Lu 31/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Wojtas po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi E. P. na bezczynność Inne w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. E. P. (dalej: skarżąca) wniosła skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji [...] (dalej także: Komendant Powiatowy Policji) w zakresie rozpatrzenia wniosku z [...] lutego 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, żądając: 1) zobowiązania Komendanta Powiatowego Policji do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej; 2) stwierdzenia, że bezczynność miała charakter rażący, zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.); 3) wymierzenia organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości; 4) poinformowania organów nadzoru, na podstawie art. 155 p.p.s.a., o istotnym naruszeniu prawa przez Komendanta Powiatowego Policji. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w dniu [...] lutego 2018 r. wysłała pocztą wniosek o udzielenie informacji publicznej, dotyczący informacji na temat funkcjonariuszy, którzy w dniu [...] stycznia 2018 r., około godziny 11:00, pełnili służbę, prowadząc kontrolę ruchu drogowego na drodze w miejscowości J.. Wniosek ten doręczono Komendantowi Powiatowemu Policji [...] lutego 2018 r., zaś w odpowiedzi udzielonej skarżącej pismem z [...] lutego 2018 r. organ wskazał jedynie stopnie służbowe oraz imiona i nazwiska opisanych funkcjonariuszy, zaś w pozostałym zakresie odmówił udzielenia odpowiedzi, błędnie twierdząc, że dane te nie stanowią informacji publicznej. Skarżąca podkreśliła, że żądane przez nią informacje dotyczą dokumentów związanych z wykonywaniem zadań publicznych przez funkcjonariuszy Policji, a więc niewątpliwie stanowią informację publiczną. Wskazała, iż swój wniosek o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez organ motywuję tym, że dane, które chciała uzyskać, są jej niezbędne do prowadzonego przez Sąd Rejonowy w [...] na wniosek Komendanta Powiatowego Policji postępowania w sprawie o wykroczenie, jakiego zdaniem organu dopuściła się skarżąca. Zdaniem skarżącej, organ nie udzielając jej informacji, z naruszeniem przepisów prawa, utrudnia jej w sposób istotny obronę przed oskarżeniami, gdyż nie mając wiedzy o działaniach opisanych wyżej funkcjonariuszy Policji, skarżąca "nie może przygotować się do walki o uniewinnienie od stawianych jej zarzutów". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, że żądane przez skarżącą informacje, poza danymi dotyczącymi stopni służbowych oraz imion i nazwisk funkcjonariuszy, prowadzących kontrolę ruchu drogowego na drodze w miejscowości J. w dniu [...] stycznia 2018 r., około godziny 11:00, nie stanowią informacji publicznej. Tym samym informacje te nie podlegają obowiązkowi udostępnienia w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga do Sądu przysługuje więc w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, oraz, że żądana informacja jest informacją publiczną, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność. Niewątpliwie Komendant Powiatowy Policji, jako organ władzy publicznej, jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wynika to bowiem wprost z treści art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 ze zm., dalej: u.d.i.p.). Przedmiotem sporu jest natomiast stwierdzenie, czy organ ten był obowiązany do udostępnienia skarżącej wszystkich informacji żądanych przez nią we wniosku z dnia [...] lutego 2018 r. Z akt sprawy wynika, że we wskazanym wnioskiem skarżąca, poza uwzględnionym przez Komendanta Powiatowego Policji żądaniem dotyczącym stopni służbowych, imion i nazwisk funkcjonariuszy policji, którzy [...] stycznia 2018 r., około godziny 11:00, prowadzili kontrolę ruchu drogowego na drodze w miejscowości J., zawarła żądanie udostępnienia danych w postaci: "- poświadczonej kopii protokołu odprawy tych policjantów do służby w dniu [...] stycznia 2018 roku; - poświadczonej kopii książki pracy urządzenia pomiarowego, którym posługiwali się ci funkcjonariusze prowadząc kontrolę ruchu drogowego w miejscowości J. w dniu [...] stycznia 2018 roku; - poświadczonej kopii świadectwa legalizacji ponownej urządzenia pomiarowego, którym posługiwali się wyżej wspomniani funkcjonariusze, prowadząc kontrolę ruchu drogowego w miejscowości J. w dniu [...] stycznia 2018 roku; - wykazu szkoleń z obsługi urządzenia pomiarowego, jakie przeszli wyżej wspomniani funkcjonariusze, posługujący się tym urządzeniem, prowadząc kontrolę ruchu drogowego w miejscowości J. w dniu [...] stycznia 2018 roku, wraz z kopiami świadectw ich ukończenia". W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest zatem w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie przedmiotowym ustawy, to jest czy informacja, o której udostępnienie wystąpił skarżący, stanowi informację publiczną, do udostępnienia której mają zastosowanie zasady i tryb określone w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Informacją publiczną jest treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organów administracji publicznej lub innych podmiotów wykonujących zadania z zakresu administracji publicznej (podmiotów administrujących). Informacją publiczną jest zatem zarówno treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organy władzy publicznej, jak i tych, których organy używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Bez znaczenia jest to, w jaki sposób dokumenty te znalazły się w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Istotne natomiast jest, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez organ i odnosiły się do niego bezpośrednio (zob. wyroki NSA z: 20 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2118/11, 7 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 2265/11 i 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 155/12). Wskazać należy, że do kategorii dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. należy m. in. dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, stąd żądanie udostępnienia tych decyzji należy traktować jako żądanie dostępu do informacji publicznej (zob. art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.). W ocenie Sądu, nie można jednak uznać, że wnioskowane przez skarżącą dokumenty stanowiły dokumenty urzędowe, o jakich mowa w powołanych przepisach. Niewątpliwie zarówno poświadczone kopie: protokołu odprawy opisanych wyżej policjantów do służby z [...] stycznia 2018 r., książki pracy urządzenia pomiarowego, którym posługiwali się ci funkcjonariusze w tym dniu oraz świadectwa legalizacji ponownej urządzenia pomiarowego, którym posługiwali się wyżej wspomniani funkcjonariusze w tej dacie, jak i "wykaz szkoleń z obsługi urządzenia pomiarowego, jakie przeszli wyżej wspomniani funkcjonariusze [...] wraz z kopiami świadectw ich ukończenia" nie podlegały udostępnieniu skarżącej, w trybie przepisów omawianej ustawy. W niniejszej sprawie jest bowiem bezsporne, że uzyskanie żądanych informacji jest niezbędne skarżącej do w celu wykorzystania w prowadzonym przez Sąd Rejonowy w [...], na wniosek Komendanta Powiatowego Policji, postępowania w sprawie o wykroczenie, jakiego zdaniem organu dopuściła się skarżąca. Skarżąca wyjaśniła zarazem, że w przypadku braku uzyskania wspomnianych dokumentów, nie będzie mogła "przygotować się do walki o uniewinnienie od stawianych jej zarzutów". Nie budzi zatem wątpliwości, że wniosek o udostępnienie przedmiotowych dokumentów został zatem złożony wyłącznie w indywidualnym, prywatnym interesie skarżącej. Oczywiste jest bowiem, że przedmiotem tego wniosku nie jest kwestia, która ma znaczenie dla ogółu społeczeństwa, czy choćby określonej grupy obywateli, bądź też dla funkcjonowania organów państwa. Zauważyć należy, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą stanowić podstawy do uzyskania informacji wyłącznie dla realizacji prywatnych, jednostkowych interesów, które nie służą jednocześnie interesowi społecznemu (zob. przykładowo wyroki NSA z: 30 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1692/12, 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 769/12, 17 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 846/12). Wskazać przy tym trzeba, że argumentu na potwierdzenie powyższej tezy dostarcza treść art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., zgodnie z którym prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Okoliczność, że uprawnienie do uzyskania informacji publicznej przetworzonej wymaga stwierdzenia, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, nie oznacza bowiem, że uprawnienie do uzyskania informacji nieprzetworzonej (prostej) istnieje w oderwaniu od kwestii interesu publicznego. Przeciwnie, przepis ten należy interpretować w ten sposób, że jeżeli wnioskodawca żąda informacji nieprzetworzonej, organ obowiązany jest do jej udzielenia wówczas, gdy przemawiają za tym – obok indywidualnych interesów wnioskodawcy – również względy interesu publicznego, przy czym – w przeciwieństwie do informacji przetworzonej – nie muszą to być względy szczególne. Ponadto, w świetle okoliczności niniejszej sprawy istotna jest regulacja art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którą, powołana ustawa nie narusza przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Oznacza to, że jeżeli odrębna ustawa precyzuje zarówno zasady, jak i tryb dostępu do informacji publicznej, wyłącza to dostęp do tej informacji w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ramach toczącego się postępowania w sprawie o wykroczenie, skarżąca, jako strona tego postępowania, posiada i będzie posiadać dostęp do akt sprawy sądowej i będzie mogła sporządzać z nich notatki i odpisy, a w określonych przypadkach może żądać uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Kwestia udostępnienia materiałów sprawy w ramach prowadzonego postępowania w sprawie o wykroczenie, w której prowadzone były czynności wyjaśniające, uregulowana jest w ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2018 r. poz. 475 ze zm.). Zgodnie z art. 38 § 1 powołanej ustawy, do czynności procesowych, prowadzonych w ramach postępowania w sprawie o wykroczenie, odpowiednie zastosowanie ma art. 156 § 1-4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1904 ze zm.), który reguluje kwestie udostępniania akt sądowych stronom, pełnomocnikom, przedstawicielom ustawowym, a za zgodą prezesa sądu – także innym osobom, na etapie postępowania sądowego w danej sprawie o wykroczenie, dostęp do informacji publicznej, czyli akt sprawy, podlega reżimowi ustawy – Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem trybu przewidzianego w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Niezależnie od powyższego należy mieć na uwadze, że jeśli dokumenty i dane żądane przez skarżącą w opisanym wyżej wniosku o udostępnienie informacji publicznej, będą niezbędne z punktu widzenia ochrony jej interesów, w toczącym się przed sądem powszechnym postępowaniu w sprawie o wykroczenie, to będzie ona mogła wnioskować w tejże sprawie o przeprowadzenie dowodów z tych dokumentów przez sąd prowadzący to postępowanie. Skoro zatem dostęp do akt postępowania w sprawie o wykroczenie dla stron tego postępowania reguluje przepis odrębny, to w tym zakresie, z mocy art. 1 ust. 2 u.d.i.p, wyłączone jest stosowanie przepisów tej ustawy (zob. stanowisko wyrażone w wyroku NSA z 12 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 771/11). Niewątpliwie zatem nie można zarzucić Komendantowi Powiatowemu Policji bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w niniejszej sprawie. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.