II SAB/Lu 36/14

PostanowienieWSA w Lublinie2014-08-14

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, utrzymuje się z renty inwalidzkiej i dochodów z pracy, a jego żona z emerytury, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę jego miesięczne wydatki na leczenie i utrzymanie oraz fakt, że żona ma dochód umożliwiający udzielenie mu pomocy finansowej?
Ratio decidendi
Skarżący nie został zwolniony od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, ponieważ jego dochody netto, dochody żony oraz fakt uiszczenia wpisu od skargi do WSA wskazują na możliwość pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego. Umowne ustanowienie rozdzielności majątkowej nie zwalnia z obowiązku wzajemnej pomocy finansowej między małżonkami.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W trakcie postępowania skarżący ograniczył wniosek do żądania zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Analiza jego sytuacji finansowej, dochodów jego i żony, a także wydatków na leczenie i utrzymanie, doprowadziła sąd do wniosku o braku podstaw do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. P. na bezczynność Koła Łowieckiego Nr [...] "M." w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wniosku z dnia 2 grudnia 2013 r. p o s t a n a w i a I. odmówić przyznania prawa pomocy, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący, w zakreślonym terminie (data na prezentacie), na urzędowym formularzu druk PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i utrzymuje się z renty inwalidzkiej w kwocie [...] złotych brutto i dochodów z pracy w redakcji w kwocie [...] złotych brutto. Żona skarżącego utrzymuje się z emerytury w kwocie [...] złotych brutto. Między skarżącym a jego żoną zniesiono umownie wspólność majątkową małżeńską. Łączny miesięczny dochód skarżącego wynosi [...] złotych brutto. Skarżący oświadczył, że na leczenie miesięczne wydaje kwotę [...] złotych. Odpowiadając na wezwanie skarżący w piśmie z dnia 16 kwietnia 2014 r. oświadczył, że płaci alimenty w kwocie [...] złotych potrącane bezpośrednio z swojej renty inwalidzkiej w tym kwota [...] złotych przekazywana jest bezpośrednio z Wojskowego Biura Emerytalnego do rąk uprawnionej oraz kwota 200 złotych honorarium redakcyjnego, które skarżący również przekazuje małżonce, nie posiada żadnego wartościowego sprzętu myśliwskiego, a posiadane śrutówki z 1951 r. i z roku 1989 warte są około [...] złotych za sztukę, roczny koszt przynależności do koła łowieckiego wynosi [...] złotych - składka do koła oraz [...] złotych składka do P., od roku 2007 nie ponosi kosztów polowań i amunicji, gdyż od tego roku nie bierze czynnego udziału w polowaniach, poprzestając jedynie na towarzyszeniu osobom zaprzyjaźnionym oraz, iż jego koszty utrzymania koniecznego i leczenia wynoszą [...] złotych. Do pisma skarżący dołączył potwierdzenie wypłaty/doręczenia H. P. (żonie) alimentów w kwocie [...] złotych, potwierdzenie wypłaty/odbioru emerytury H. P., z którego wynika, że emerytura wynosi [...] złotych brutto – [...] złotych netto oraz potwierdzenie wypłaty/odbioru swojej renty, z którego wynika, że wynosi ona [...] złotych brutto a wypłacana jest skarżącemu w kwocie [...] złotych netto. Odpowiadając na ponowne wezwanie skarżący w piśmie z dnia 17 lipca 2014 r. oświadczył, że sporadycznie otrzymuje wsparcie od dorosłych dzieci. Ma to miejsce w chwilach szczególnego niedostatku. Równocześnie skarżący wyjaśnił, że różnica pomiędzy wysokością wydatków na leczenie i koszty utrzymania wynika z różnych kwot wydatkowanych na powyższe potrzeby. Skarżący oświadczył, że nie prowadzi ewidencji wydatków a w związku z wahaniem się cen produktów spożywczych nie jest w stanie podać konkretnej kwoty kosztów utrzymania koniecznego. Z pisma skarżącego z dnia 26 czerwca 2014 r. złożonego do sprawy II SAB/Lu 153/14 wynika, że skarżący zamieszkuje w mieszkaniu należącym do spółki prawa handlowego, która ponosi jego koszty utrzymania. Koszty utrzymania koniecznego w tym piśmie skarżący określa na kwotę co najmniej [...] złotych, w tym [...] złotych to wydatki na leki. W piśmie z dnia 14 lipca 2014 r. skarżący ograniczył zakres wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczając, że obecnie zbędne jest ustanowienie dla niego profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Obecnie nie jest on jednak w stanie uiścić wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Mając na uwadze to, że w toku postępowania skarżący zmodyfikował pierwotny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowym, cofając tym samym wniosek w części wykraczającej poza żądanie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, należy stwierdzić, iż postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałej części podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Skarżący w istocie żąda zatem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 marca 2013 r. (I GZ 47/13 – ONSAiWSA 2014/3, s. 204 - 207) stwierdził, że rozdzielność majątkowa ustanowiona w drodze umowy może dotyczyć kwestii zobowiązań każdego z małżonków wobec osób trzecich, a także kwestii samodzielnego dysponowania i zarządzania swoimi majątkami. Nie można jednak przyjąć, aby rozdzielność majątkowa małżeńska zwalniała z pomocy finansowej. Zatem umowne ustanowienie rozdzielności majątkowej między skarżącym a jego żoną nie ma znaczenia przy ocenie możliwości ponoszenia kosztów postępowania. Zarówno skarżący jak i jego żona mają stałe źródła dochodu. Dochód skarżącego wynosi łącznie [...] złotych netto zaś dochód jego małżonki wynosi [...] złotych netto (kwota uzyskana z zsumowania kwoty alimentów przekazywanych na rzecz żony przez skarżącego oraz kwoty jego honorarium redakcyjnego, które również przekazuje na jej rzecz i otrzymywanej przez żonę skarżącego emerytury w kwocie netto). Z faktu zaś, że skarżący oświadczył, iż ponosi stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego w kwocie [...] złotych (pismo z dnia 16 kwietnia 2014 r.) do [...] złotych (pismo skarżącego z dnia 26 czerwca 2014 r.) przy realnych dochodach w kwocie [...] złotych wynika, że aby ponosić koszty utrzymania musi korzysta ze wsparcia finansowego nie tylko dzieci, które jest wszak sporadyczne, ale i żony. W tym miejscu zwrócić należy uwagę na to, że wysokość dochodu netto żony skarżącego w pełni umożliwia jej udzielanie pomocy finansowej skarżącemu zwłaszcza, że nie obciąża ją ponoszenie kosztów eksploatacji mieszkania. Ponadto z pisma skarżącego z dnia 26 czerwca 2014 r. (k. 95) wynika, że ma on możliwość zgromadzenia środków finansowych pozwalających na ponoszenie części kosztów postępowania. Świadczy o tym uiszczenie wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 złotych. Mając na uwadze wysokość miesięcznych dochodów netto skarżącego i jego żony, treść oświadczenia skarżącego o możliwości zgromadzenia przez niego środków finansowych jak i uiszczenie wpisu sadowego od skargi referendarz sądowy uznał, że skarżący ma możliwość uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, bez narażenia siebie i żony na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Zwłaszcza, że wynosi on 100 złotych, czyli kwotę, którą, jak wynika z niniejszego postępowania, skarżący może uiścić bez narażenia się na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Wobec powyższego, starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło