II SAB/Lu 485/13

PostanowienieWSA w Lublinie2013-08-21

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Dudek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, mimo spełnienia przesłanek materialnych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności jej skargi, nawet jeśli spełnione są przesłanki materialne dotyczące trudnej sytuacji finansowej. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że skarga nie może być uwzględniona, co ma miejsce m.in. w przypadku niedopuszczalności skargi z innych przyczyn, jak niewyczerpanie środków zaskarżenia w administracyjnym toku instancji.
Stan faktyczny
Skarżąca T. W. wniosła skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca przed wniesieniem skargi złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jednakże nie odczekała na upływ miesięcznego terminu na jego rozpoznanie przez organ.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Dudek po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie wniosku z dnia 10 czerwca 2013 r. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych w zakresie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. W dniu 1 lipca 2013 r. T. W.a wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie wniosku z dnia 10 czerwca 2013 r. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych. Jednocześnie, w tym samym piśmie skarżąca wezwała kolegium do usunięcia naruszenia prawa polegającego na przedmiotowej bezczynności. W odpowiedzi na skargę kolegium wniosło o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W świetle art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Nawet zatem, jeśli zachodzą przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony, określone w art. 246 p.p.s.a., oczywista bezzasadność skargi wyłącza możliwość przyznania stronie prawa pomocy. Oczywista bezzasadność skargi w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. zachodzi wówczas, gdy bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że skarga nie może być uwzględniona. Ma to miejsce zwłaszcza wtedy, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2011, s. 731). W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 – 5 tego przepisu. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn obejmuje w szczególności sytuację, gdy skarga została wniesiona z naruszeniem przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a., to jest gdy skarżący złożył skargę, pomimo niewyczerpania środków zaskarżenia, jakie służyły mu w administracyjnym toku instancji. Pod pojęciem "wyczerpania środków zaskarżenia" należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy bądź wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, przewidziany w ustawie. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a zatem nie może zostać wszczęte dopóty, dopóki toczy się postępowanie administracyjne. Strony powinny dochodzić swoich praw w pierwszej kolejności w toku postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a., na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Z uwagi na to, że nie ma organu wyższego stopnia nad samorządowym kolegium odwoławczym, na bezczynność tego organu przysługuje środek prawny w postaci wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W myśl art. 35 § 3 w związku z art. 37 § 1 k.p.a., załatwienie sprawy w postępowaniu wywołanym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, będącym odpowiednikiem postępowania wywołanego zażaleniem, powinno nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Bez względu na formę czynności, jaką podejmie organ właściwy do rozpoznania wezwania do usunięcia naruszenia prawa przewidzianego w art. 37 § 1 k.p.a., tok instancji administracyjnej w przedmiocie bezczynności organu można uznać za wyczerpany dopiero po upływie okresu umożliwiającego organowi dokonanie czynności, o których mowa w art. 37 § 2 k.p.a. Termin ten, z mocy art. 35 § 3 k.p.a., wynosi jeden miesiąc (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 28 października 2004 r., II SA/Bk 16/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 114, cytowany przez J. Borkowskiego w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 10, Warszawa 209, s. 230). W niniejszej sprawie T. W. przed wniesieniem skargi do sądu nie wyczerpała środków zaskarżenia, jakie służyły jej w administracyjnym toku instancji. Skarżąca wniosła bowiem wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez samorządowe kolegium odwoławcze w tym samym piśmie, co skargę na bezczynność tego organu. Do dnia wniesienia skargi na bezczynność kolegium nie zaczął nawet biec miesięczny termin do rozpoznania przez ten organ wezwania do usunięcia naruszenia prawa, wynikający z art. 35 § 3 w związku z art. 37 § 1 k.p.a. Wobec niewyczerpania przez skarżącą środka zaskarżenia, jaki służył jej w administracyjnym toku instancji, skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Brak jest zatem podstaw do merytorycznego rozpoznania skargi złożonej w niniejszej sprawie, co oznacza oczywistą bezzasadność tej skargi w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. Z tych względów sąd orzekł, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło