II SAB/Lu 5/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2008 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie nierozpoznania pisma skarżącego z dnia 29 sierpnia 2007 r. I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa /Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie/ na rzecz [...] L. B. kwotę 292, 80 /dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/ tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 52, 80 /pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/ należnego podatku VAT. M. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w dniu 17 grudnia 2007 r. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego polegającą - jego zdaniem - na nierozpatrzeniu jego pisma z dnia 29 sierpnia 2007 r. złożonego w Kolegium dnia 1 października 2007 r. i niewydaniu orzeczenia w sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wyjaśniło, że decyzją dnia 27 sierpnia 2007 r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy N. z dnia 6 czerwca 2007 r. udzielającą M. W. zasiłku celowego w wysokości 150 złotych z przeznaczeniem na dofinansowanie potrzeb wymienionych we wnioskach z dnia 21 kwietnia 2007 r. i 29 maja 2007 r. tj. na opłacenie należności za zużytą energię elektryczną, na zakup opału, na opłacenie wywozu nieczystości oraz na zakup żywności. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie datowaną na 29 sierpnia 2007 r., a złożoną w Kolegium 1 października 2007 r. wniósł M. W. Równocześnie ze skargą wpłynęło przedmiotowe pismo z dnia 29 sierpnia 2007 r. adresowane do SKO Lublin. Z uwagi na treść pisma wskazującą, że Kolegium przy wydaniu decyzji nie uwzględniło okoliczności, że pracownik organu I instancji podlegał wyłączeniu oba pisma zostały przesłane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, celem poddania kontroli sądowej zaskarżonej decyzji Kolegium. O tym, że przedmiotowe pismo (skarga) zostało przesłane do sądu jako uzupełnienie skargi na decyzję Kolegium z dnia 27 sierpnia 2007 r. M. W. został poinformowany oddzielnym pismem z dnia 29 października 2007 r. Powyższe zdaniem Kolegium wskazuje na brak bezczynności organu w zarzucanym zakresie i uzasadnia wniosek o oddalenie skargi. W ocenie organu skarżący błędnie rozumuje, że każde jego wystąpienie do Kolegium powinno zostać rozstrzygnięte poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych decyzji administracyjnych. Rozpoznaje również skargi na bezczynność organów. Innymi słowy, kontrola tego Sądu sprowadza się do oceny, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy lub też czy nie pozostają bezczynne. W przypadku skierowania do sądu administracyjnego skargi na bezczynność rolą Sądu jest jedynie ustalenie, czy do obowiązków organu należało działanie, którego domagał się skarżący i czy działanie takie zostało podjęte lub też jakie czynności podjął organ i czy były one zgodne z prawem. Sąd nie posiada natomiast w tym postępowaniu uprawnień do kontroli działań organu administracji pod względem merytorycznym, ani też pod względem poprawności procesowej. W punkcie wyjścia trzeba stwierdzić, iż przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia jest sprawa skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w związku z brakiem rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 29 sierpnia 2007 r. (data złożenia 1 październik 2007 r.) wskazującego na naruszenie przepisów związane z niewyłączeniem pracownika organu przy wydawaniu decyzji. O bezczynności organów administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmie żadnych działań, czynności w sprawie lub gdy działania takie wprawdzie podejmie, jednakże wszczęte w ich wyniku postępowanie nie zakończy się wydaniem stosownego aktu lub podjęciem czynności, do których organ był zobowiązany, a zobowiązanie to jest wprost określone w konkretnym przepisie prawa, wynika z ustawowego obowiązku. Powyższe znajduje odzwierciedlenie w wykształconym na tym gruncie orzecznictwie sądowym. W wyroku z dnia 5 maja 2006 r. WSA w Warszawie stwierdził, iż dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania albo z przekonaniem, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy przez wydanie decyzji (sygn. akt VI SAB/Wa 1/06, publ. Lex nr 276779; także wyrok WSA z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SAB/Wa 24/05, publ. Lex nr 190899). Zdaniem Sądu żadna z wyżej wymienionych sytuacji nie zachodzi w niniejszej sprawie. Nie budzi wątpliwości fakt, iż pismo strony z dnia 29 sierpnia 2007 r. wpłynęło do Kolegium po wydaniu w dniu 27 sierpnia 2007 r. decyzji przez ten organ. Decyzja został wydana w wyniku wniesionego przez skarżącego odwołania. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż przedmiotowe pismo nazwane "skarga" i wskazujące, iż jego adresatem jest "SKO Lublin" zostało złożone wraz ze skargą skierowaną do Sądu na ww. decyzję ostateczną Kolegium z dnia 27 sierpnia 2007 r. A zatem już powyższe świadczyło, że stanowi ono uzupełnienie skargi. Nadto zawierało datę i numer zaskarżonej decyzji, co również za takim rozumowaniem przemawiało. Również sama treść przedmiotowego pisma wskazuje, na żądanie skarżącego, jakim jest podważenie legalności zaskarżonej decyzji z uwagi na wydanie decyzji w I instancji przez pracownika organu, który zdaniem skarżącego podlegał wyłączeniu. Również pismo to zostało nazwane "skarga", co także wskazywało na to, iż stanowi ono uzupełnienie skargi na decyzję Kolegium Wszystkie powyższe okoliczności wskazują, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze właściwe zinterpretowało treść pisma i przekazało je do Sądu jako uzupełnienie (załącznik do) skargi na decyzję Kolegium z dnia 27 sierpnia 2007 r. O zasadności skargi na bezczynność nie może świadczyć sam fakt, że pismo zostało skierowane do "SKO Lublin", w związku z czym organ winien w oparciu o jego treść wszcząć odrębne postępowanie administracyjne i zakończyć je wydaniem decyzji. O charakterze pisma nie stanowi wyłącznie nagłówek wskazujący na adresata pisma, lecz treść i kontekst prowadzonego postępowania, wobec czego organ słusznie przyjął, że pismo to stanowi uzupełnienie skargi umożliwiającej stronie kontrolę sądową wydanego rozstrzygnięcia administracyjnego. Podsumowując, zdaniem Sądu, nie było żadnych przeszkód do uznania, i to nawet bez dodatkowych wyjaśnień skarżącego, iż jego pismo z dnia 29 sierpnia 2007 r. stanowiło uzupełnienie skargi na decyzję ostateczną z dnia 27 sierpnia 2007 r. Z treści pisma bowiem jednoznacznie wynika, iż skarżący nie zgadza się z decyzją przyznającą mu zasiłek celowy i wskazuje, że pracownik organu I instancji podlegał wyłączeniu, o co wnosił pismem z dnia 21 kwietnia 2007 r. Zdaniem Sądu, każde pismo strony, z którego wynika wola dalszego czy ponownego rozpatrywania jego sprawy, powinno być przez organ potraktowane jako pismo uruchamiające dalszy dopuszczalny prawnie etap kolejnego rozpatrywania jej sprawy przez inny organ lub sąd. Wystarczy, gdy z treści pisma wynika, że dotychczasowe załatwienie sprawy nie satysfakcjonuje strony. W szczególności w sytuacji, gdy stronie przysługuje w dalszym toku skarga do sądu administracyjnego. Wniesiona wówczas "skarga" stanowi bowiem faktycznie uzupełnienie wniesionej skargi na decyzję ostateczną. Należy przy tym zaznaczyć, iż organy administracji obligowane są do przestrzegania przepisów prawa i nadania sprawie takiego biegu, aby był on dla strony korzystny i gwarantował jej pełne rozpoznanie sprawy. Organ przekazując pismo do Sądu nie naruszył praw strony. Sąd po skutecznie wszczętym postępowaniu sądowoadministracyjnym dokonuje całościowej kontroli zaskarżonej decyzji administracyjnej również w zakresie stosowania przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu. Znamienne jest również to, że skarga na bezczynność Kolegium została złożona przez skarżącego po odrzuceniu przez Sąd jego skargi na decyzję ostateczną Kolegium z dnia 27 sierpnia 2007 r. z powodu uchybienia terminu do jej złożenia. Taki kontekst sprawy pozwala sądzić, że skarżący poprzez wniesienie skargi na bezczynność organu próbuje wzruszyć zakończone postępowanie, celem zmiany decyzji ostatecznej. Takie nieuprawnione działania nie znajdują żadnego uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa. Z tych względów żądanie wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego w zakresie przedmiotowego pisma i wydanie rozstrzygnięcia w formie decyzji nie mogło być uwzględnione. Uznając zatem, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopuściło się bezczynności, skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O wynagrodzeniu radcy prawnego z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 ww. ustawy. Wysokość tego wynagrodzenia określono zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu z dnia 28 września 2002 r. (Dz. U. 2002 r., Nr 163, poz. 1349 ze zm.).