II SAB/Lu 673/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 lipca 2014 r. sprawy ze skargi W. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w przedmiocie stwierdzenie, że majątek "Dobra Ziemskie P." nie był objęty art 2 ust 1 lit e ) dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. I. zobowiązuje Wojewodę do załatwienia wniosku W. K. z dnia 29 września 2005 r. w przedmiocie stwierdzenia, że majątek "Dobra Ziemskie P." nie był objęty art. 2 ust 1 lit e) dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego orzeczenia wraz z aktami administracyjnymi sprawy; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza Wojewodzie grzywnę w wysokości 500 ( pięćset ) złotych; IV. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego W. K. 240 ( dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. We wniosku z dnia 29 września 2005r. M. K. domagał się stwierdzenia na podstawie § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej ( Dz. U z 1945r., Nr 3, poz. 13 ze zmianami ), że nieruchomość ziemska pod nazwą " D. Z. P." o ogólnej powierzchni 61ha, stanowiąca byłą własność ojca wnioskodawcy – L. K., nie podlegała przepisom wspomnianego dekretu. W dniu 19 stycznia 2010r. następcy prawni M. K. W. H. K., A. M. de V. i E. T. złożyli zażalenie na bezczynność Wojewody L., które Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] marca 2010r. uznał za nieuzasadnione. Decyzją z dnia [...] maja 2010r. Wojewoda L. powołując się na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia z dnia 1 marca 2010r. ( P 107/08 ), według którego powołany we wniosku § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej nie obowiązuje, postępowanie w sprawie umorzył. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozstrzygnięcie Wojewody utrzymał w mocy. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 lutego 2011r. ( IV SA/Wa 1836/10 ) uchylił zarówno decyzję Ministra jak i decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 18 maja 2010r. Sąd wskazał, że według uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2011r. ( I OPS 3/10 ) § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej może stanowić podstawę orzekania w drodze decyzji administracyjnej o tym, czy dana nieruchomość lub jej część wchodzi w skład nieruchomości ziemskiej, o której mowa w art. 2 ust.1 lit. e) dekretu PKWN z 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. W dniu 4 maja 2011r. akta wpłynęły do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, natomiast 23 maja 2011r. do Wojewody Lubelskiego. 26 sierpnia 2011r. Wojewoda zawiadomił stromy o ponownym wszczęciu na wniosek W. H. K., A. M. de V. i E. T. postępowania w przedmiotowej sprawie. W dniu 12 sierpnia 2013r. W. K., jeden ze spadkobierców M. K. złożył zażalenie na bezczynność i przewlekłe prowadzenia postępowania przez Wojewodę, które Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] września 2013r. uznał za nieuzasadnione. W tej sytuacji W. K. wniósł skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę L. W uzasadnieniu podano, że według art. 35 § 3 kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później, niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później, niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W przedmiotowej sprawie do dnia dzisiejszego organ nie wydał decyzji merytorycznej, pomimo, że od przekazania mu akt spawy w celu ponownego wydania decyzji upłynęło już ponad dwa lata. Skarżący wskazał, ze zgodnie z art. 12 kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Z przywołanej zasady ogólnej szybkości postępowania wypływa dla organów administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, iż nie można zarzucić im zbędnej zwłoki, opieszałości w podejmowaniu czynności. W tym celu organy obowiązane są posługiwać się najprostszymi środkami prowadzącymi do jej realizacji. Przewlekłość postępowania zawsze jest zaprzeczeniem stabilności i pewności w stosunkach społecznych, podważa w oczach społeczeństwa autorytet władzy. Prawo do szybkiego, w rozsądnym terminie przeprowadzonego procesu, ustanawia także art. 6 ust. 1 Europejskiej konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. W ocenie skarżącego organ w sposób nieprawidłowy, a tym samym nieskuteczny prawnie wyznaczał nowy termin załatwienia sprawy. Wojewoda "zawiadamiał" bowiem stronę o nowym terminie rozstrzygnięcia sprawy w załatwieniu sprawy. Zaś zawiadomienie o zwłoce w załatwieniu sprawy ma charakter czynności procesowej, która wpływa na jej uprawnienia procesowe. Z tego też względu powinno ono mieć formę postanowienia. Organ nigdy nie wydał postanowienia w przedmiocie zawiadomienia strony o zwłoce w załatwieniu sprawy ze wskazaniem stosownego uzasadnienia, a zatem pozostaje w zwłoce z rozstrzygnięciem w przedmiocie merytorycznego rozpoznania sprawy. Pomimo upływu terminu ustawowego na załatwienie sprawy, nie została ona do dnia dzisiejszego rozstrzygnięta. Organ pozostaje w kilkuletniej zwłoce z rozstrzygnięciem w przedmiocie merytorycznego rozpoznania sprawy. Wprawdzie w postanowieniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 września 2013 r. wskazano, że przyczyną przewlekłości postępowania jest duży obszar, którego dotyczy postępowanie obejmujący około 60 ha oraz wielość stron postępowania - około 5 tys. osób, to zdaniem skarżącego przyczyny te jednak nie legitymują organu do prowadzenia postępowania z przekroczeniem terminu do załatwienia sprawy wskazanym jednoznacznie w art. 35 § 3 kpa. Skarżący zauważył, że w dniu 26 sierpnia 2011 r. Wojewoda L. zawiadomił o ponownym wszczęciu postępowania w tej sprawie , a zawiadomieniem z dnia 28 stycznia 2013 r. poinformował strony o nowym terminie rozstrzygnięcia sprawy, wyznaczonym na dzień 31 lipca 2013 r. Także ten termin nie został jednak dochowany. Odpowiadając na skargę Wojewoda L. opisał podejmowane w sprawie czynności i podał, że postępowanie wydłuża się z powodu dużej liczby 4297 osób posiadających interes prawny w tym postępowaniu. Z powodu konieczności zapewnienia wszystkim stronom udziału w postępowaniu pismem z dnia 14 sierpnia 2013r. wyznaczono termin załatwienia wniosku do dnia 30 grudnia 2013r. 11 września 2013r. rozpoczęto doręczanie zawiadomień o zakończeniu postępowania dowodowego, jednak do 18 października 2013r. doręczono ich jedynie około 1530. Ustalono przy tym, że około 70 właścicieli nieruchomości położonych na terenie majątku P. zmarło, dlatego w celu ustalenia ich następców prawnych wystąpiono do urzędów stanu cywilnego o wydanie odpisów aktów zgonu. W ocenie organu powyższe okoliczności oraz fakt nie uwzględnienia zażalenia przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi przemawiają za bezzasadnością skargi. Zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 października 2013r. skargę w części dotyczącej przewlekłego prowadzenia postępowania wyłączono do odrębnego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wojewodę zasługuje na uwzględnienie. Wprawdzie wprowadzając ustawą z dnia 3 grudnia 2010r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U z 2011r. Nr 6, poz. 18 ) instytucję skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania nie zdefiniowano jednocześnie samego pojęcia, to w orzecznictwie wskazuje się jednoznacznie, że przez przewlekle prowadzenie postępowania należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie zatem opieszale, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przesłużenia terminu jej załatwienia ( wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012r. II OSK 1031/12 oraz podana tam literatura opublikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). W świetle akt sprawy trudno oprzeć się wrażeniu, że Wojewoda postępowanie prowadził w sposób nadzwyczaj nieporadny, a część podejmowanych przez niego czynności trudno jest wytłumaczyć. Dopiero 10 października 2006r. , a więc po roku od dnia złożenia wniosku Wojewoda zwrócił się do Starostwa Powiatowego o przesłanie kopii mapy przedmiotowego majątku, przedłożenie aktualnych wypisów z ewidencji gruntów oraz mapy ewidencyjnej dla tego terenu ( str. 305 t. III akt ). Z kolei w zawiadomieniu z dnia 21 kwietnia 2009r. wskazał nowy termin załatwienia sprawy na dzień 31 grudnia 2009r. jako powód wskazując przedłużający się termin pozyskania z Sądu Rejonowego w L. kompletu aktualnych odpisów z ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości objętych wnioskiem, który to wniosek złożono 26 października 2006r. oraz koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego o dokumenty potwierdzające parcelację majątku. Jednak już w piśmie z dnia 29 lipca 2009r. ( k. 510 t. V akt ) Wojewoda informował, że ostateczne sprecyzowanie zakresu wniosku nastąpiło dopiero w piśmie procesowym z dnia 31 marca 2008r. w oparciu o operat geodezyjny sporządzony przez biegłego geodetę obejmujący mapę synchronizacyjną majątku. W tym samym piśmie stwierdzono, że zgromadzono bardzo obszerny materiał dowodowy i to zarówno historyczny ( uwierzytelnione kopie dawnej księgi wieczystej, mapy majątku i parcelacji, dokumentacje z przejęcia majątku na cele reformy rolnej i inne) jak i aktualną dokumentację geodezyjną ( wypisy z rejestru gruntów i budynków ) konserwatorską oraz odpisy z aktualnie prowadzonych dla tej nieruchomości ksiąg wieczystych. Jednocześnie wskazano, że obecnie ustala się wszystkie strony postępowania w celu koniecznego na podstawie art. 61 § 4 i art. 10 § 1 kpa doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania. W tym samym piśmie Wojewoda stwierdza, że z analizy materiału dowodowego wynika przejęcie majątku " P." z pogwałceniem przepisu art.2 ust.1 lit.e) dekretu PKWN z dnia 6 września 1944r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Nie jest w tej sytuacji jasne ponowne przedłużenie postępowania do 31 maja 2010r., co zresztą nastąpiło zawiadomieniem z dnia 11 stycznia 2010r, a więc po upływie wyznaczonego wcześniej terminu, z powołaniem się na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego o dokumenty potwierdzające dokonana parcelację. Jakkolwiek trudno zrozumieć działanie organu, który dopiero 28 lutego 2008r. zwrócił się do pełnomocnika M. K. o dokładne określenie jakich działek wniosek dotyczy, co nastąpiło wspomnianym już pismem z dnia 31 marca 2008r. ( k. 463 t. V akt ) , to zupełnie nie wiadomo, dlaczego dopiero w piśmie z dnia 14 września 2011r. ( k. 666 t. VI akt ) wezwano pełnomocnika skarżących do przeanalizowania wniosku, albowiem zawiera on nieścisłości i powtórzenia ( niektóre numery działek się powtarzają ). Nie wiadomo przy tym czy chodzi o wniosek spadkobierców M. K., czy pismo z dnia 31 marca 2008r. Warto też wskazać, że w kolejnym piśmie z dnia 4 stycznia 2012r. ( k.2330 t.XVII akt ) ponownie wezwano wnioskodawców do ostatecznego wskazania wszystkich działek ponieważ wskazane w piśmie z dnia 11 października 2011r., mimo ich zaktualizowane to nie obejmują całej powierzchni majątku " P.". W świetle pisma z dnia 29 lipca 2009r. nie są także znane motywy jakimi kierował się organ zwracając się 27 października 2012r. do Urzędu Miasta L. i ponownie 28 czerwca 2013r. ( k. 2457 t. XVII akt ) o wydanie aktualnych wypisów ewidencji gruntów i budynków wraz z wycinkiem mapy ewidencyjnej dla działek wskazanych w piśmie, skoro ten sam wniosek został już sformułowany w piśmie z dnia 10 października 2006r. Co więcej, w świetle istoty postępowania, które sprowadza się jedynie do wskazania czy przejęty majątek podlegał przepisom dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. R.P. Nr 4, poz. 17 ze zm.), czy też nie, a więc czy zostały spełnione warunki określone w jego art. 2 ust. 1 lit. e) żądane dokumenty pozostawały bez znaczenia. Zresztą sam Wojewoda w powołanym już piśmie z dnia 4 stycznia 2012r. jednoznacznie wyjaśnił, że stwierdzi jedynie, czy objęte wnioskiem działki podpadały pod działanie przepisów dekretu o reformie rolnej. Inne natomiast zagadnienia związane z tym orzeczeniem będą przedmiotem odrębnych postępowań. Ponieważ według treści powołanego pisma wspomniana dokumentacja jest niezbędna do weryfikacji wszystkich osób fizycznych mających prawa rzeczowe do nieruchomości objętych postępowaniem tj. około 3 tysięcy, co też stało się pretekstem do wyznaczania kolejnych dat załatwienia sprawy, stwierdzić trzeba, że sąd w składzie rozpoznającym sprawę nie podziela poglądu, jakoby wszystkie osoby mające tytuł prawnorzeczowy lub obligacyjny do nieruchomości wchodzących w skład dawnego majątku "P." miały status stron tego postępowania. Podstawy do takiej oceny daje treść art. 28 kpa stosownie do którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z kolei według utrwalonego orzecznictwa sądowo-administracyjnego interes prawny wyraża się w możliwości zastosowania normy prawa administracyjnego materialnego, w konkretnej sytuacji konkretnego podmiotu prawa. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia prawdopodobnego związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa administracyjnego. W orzecznictwie podkreśla się, że pojęcie interesu prawnego może być rozumiane jako obiektywna czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny, konkretny dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie ewentualny. W wyroku naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2012 r. ( II OSK 2035/10, LEX nr 1121192 opubl. w CBOSA ) przyjęto, że cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Nie ma żadnych podstaw, aby przesłanki interesu prawnego miały być rozumiane w sposób odmienny w postępowaniu prowadzonym w oparciu o § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. R.P. Nr 10, poz. 51 ze zm.) zmierzającym do orzeczenia, czy dana nieruchomość lub jej część wchodzi w skład nieruchomości ziemskiej, o której mowa w art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Jeśli zważyć, że decyzja wydana w tym trybie orzeka jedynie o tym, czy określona nieruchomość podlegała regulacji zawartej w art. 2 ust.1 pkt. e) dekretu, ma zatem charakter deklaratoryjny ( por. wyrok NSA z dnia 7 maja 2013r. I OSK 2476/11 Lex Polonica nr 7517631 oraz podane tam orzecznictwo ), to uzasadnione jest stwierdzenie o ograniczeniu stron tego postępowania wyłącznie do byłych właścicieli nieruchomości przejętej na rzecz Skarbu Państwa lub ich spadkobierców. Tylko bowiem tych osób dotyczą skutki prawne decyzji. Inne podmioty niż wnioskodawcy, dysponujący zarówno tytułem prawnorzeczowym jak i obligacyjnym do gruntów lub budynków znajdujących się na tej nieruchomości nie są adresatami wspomnianego przepisu. Decyzja nie rozstrzyga bowiem o uprawnieniach do gruntu innych osób, niż wnioskodawca. Nie powoduje powstania, zmiany treści, ani ustania stosunku obligacyjnego czy prawnorzeczowego, którego stroną byłby taki podmiot. Co istotne osoby te nie są w stanie wywieść ze wspomnianego przepisu własnego interesu prawnego czy obowiązku, które podlegają skonkretyzowaniu w tym postępowaniu administracyjnym ( por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2012r. I OSK 960/11 dotyczący wprawdzie art. 7 ust. 1,2 i 3 dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, ale jego motywy znajdują uzasadnienie także w sprawie niniejszej por. także Maciej Kaliński – W sprawie strony postępowań administracyjnych dotyczących gruntów warszawskich. Refleksje na tle orzecznictwa sądów administracyjnych – Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego rok X nr 3(54) 2014 , wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lutego 2014r. I SA/Wa 1588/13 ). Równie krytycznie odnieść się należy do żądania Wojewody z dnia 6 czerwca 2013r. ( str. 2414 t.XVII akt ) o nadesłanie przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w L. uwierzytelnionej kopii dokumentacji konserwatorskiej dotyczącej opisywanego majątku. Przecież już w piśmie z dnia 29 listopada 2007r. Wojewoda zwracał się do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w L. o informację i ewentualne umożliwienie wzglądu lub wykonania kserokopii dokumentów ( teczek, dworów, parków, kart białych i zielonych, materiałów naukowych ) dotyczących przedmiotowego majątku. W odpowiedzi L. Wojewódzki Konserwator Zabytków w L. pismem dnia 7 grudnia 2007r. ( k. 452 t.V akt ) informował , że dysponuje materiałami dotyczącymi m.in. folwarku "P.". O tym, że materiały te zostały właczone do akt sprawy może świadczyć treść pisma z dnia 28 lutego 2008r. ( k455t. V akt ) w którym Wojewoda informował pełnomocnika M K. o "zakończeniu postępowania dowodowego w zakresie gromadzenia dokumentacji historycznej". Mimo, że 25 czerwca 2013r. organ przekazał Wojewodzie posiadaną dokumentację dotyczącą przedmiotowego majątku, nadal nie rozpoznano sprawy. Warto również podkreślić wielokrotne przedłużanie terminów rozpoznania sprawy. Już po wydaniu wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiadomieniem z dnia 26 sierpnia 2011r. przedłużono termin załatwienia sprawy do 31 grudnia 2011r. motywując to koniecznością przeanalizowania i wnikliwej oceny materiału dowodowego. Z kolei dopiero 9 stycznia 2012r. zawiadomiono o następnym przedłużeniu terminu do dnia 30 września 2012r. powołując się na braki w dokumentacji geodezyjnej, choć zwracano się o nią już w 2008r. Kolejne przedłużenie terminu, tym razem do dnia 31 lipca 2013r., miało miejsce w dniu 28 stycznia 2013r., brak jest natomiast informacji o wcześniejszym przedłużeniu postępowania od dnia 30 września 2012r. W ocenie sądu kolejne przesuwanie terminu rozpatrzenia wniosku było całkowicie nieuzasadnione, co tylko utwierdza w przeświadczeniu o przewlekłym prowadzeniu postępowania. Także w literaturze podkreśla się, że przewlekłość postępowania oznacza stan, w którym organ administracji w sposób nieuzasadniony przedłuża termin załatwienia sprawy w trybie art. 36 § 2 kpa powołując się na niezależne od niego przyczyny uniemożliwiające dotrzymania terminu podstawowego ( Zbigniew Kmieciak - Przewlekłość postępowania administracyjnego "Państwo i Prawo" 2011/6/30 ). W świetle przedstawionych okoliczności uzasadnione jest również przekonanie, że przewlekle prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadniało wymierzenie Wojewodzie grzywny w oparciu o art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U z 2012r. poz. 270 ze zmianami ). Stosownie do art. 154 § 6 powołanej ustawy grzywna może być orzeczona w wysokości nie przekraczającej dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2014 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2013r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2013r. wynosiło 3650,06 złotych (M.P. z 2014 r. poz. 146). Wymierzenie grzywny w wysokości 500 złotych nie przekracza jej górnej granicy i jest wystarczająco dyscyplinujące. Z tych powodów na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało zobowiązać Wojewodę do załatwienia wniosku skarżącego. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 cyt. ustawy oraz § 14 ust.2 pkt.1 lit. c ) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( tekst jedn. Dz. U z 2013r. poz. 490 ).