II SAB/Lu 81/25

WyrokWSA w Lublinie2025-10-30

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Jerzy Parchomiuk, Maciej Gapski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a jeśli tak, to jakie informacje mogą być żądane od OSP?
Ratio decidendi
Ochotnicza Straż Pożarna jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym. Obowiązek ten wynika z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz ustawy o ochotniczych strażach pożarnych. Informacją publiczną podlegającą udostępnieniu od OSP jest jedynie ta, która odnosi się do wykonywania przez nią zadań publicznych lub gospodarowania majątkiem publicznym. Sąd zobowiązał OSP do załatwienia wniosku skarżącej, ale stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, co skutkowało oddaleniem wniosku o ukaranie grzywną.
Stan faktyczny
Skarżąca A. P. wniosła skargę na bezczynność Zarządu Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 22 stycznia 2025 r. Wnioskodawczyni domagała się udostępnienia kserokopii protokołów z Zebrań Walnych Członków OSP z lat 2021-2024 wraz ze sprawozdaniami finansowymi i uchwałami. Organ nie udostępnił informacji ani nie udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie. OSP wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, a żądane dokumenty zawierają dane osobowe członków.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zobowiązał Zarząd Stowarzyszenia Ochotnicza Straż Pożarna w P. do załatwienia wniosku A. P. z 22 stycznia 2025 r. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i oddalił skargę w pozostałym zakresie (w tym wniosek o ukaranie grzywną).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Asesor sądowy Maciej Gapski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi A. P. na bezczynność Zarządu Stowarzyszenia Ochotnicza Straż Pożarna w P. z siedzibą w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Zarząd Stowarzyszenia Ochotnicza Straż Pożarna w P. z siedzibą w P. do załatwienia wniosku A. P. z 22 stycznia 2025 r. - w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Zarządu Stowarzyszenia Ochotnicza Straż Pożarna w P. z siedzibą w P. w załatwieniu wniosku wskazanego w punkcie pierwszym nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałym zakresie. A. P. wniosła w dniu 24 lutego 2025r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność Zarządu Ochotniczej Straży Pożarnej w P. (dalej jako OSP/organ) przedmiocie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia 22 stycznia 2025 r. Wyjaśniła, że we wniosku domagała się udostępnienia kserokopii protokołów z przeprowadzonych Zebrań Walnych Członków OSP, które odbyły się w latach 2021-2024 wraz z zatwierdzonymi sprawozdaniami finansowymi i uchwałami podjętymi podczas tych zebrań, jednak pomimo upływu ustawowego 14-dniowego terminu, organ nie udostępnił wskazanych informacji i nie udzielił żadnej odpowiedzi. W związku z tym skarżąca wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku, zasądzenie kary grzywny oraz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca opisała podstawę prawną żądania i przewidziane w ustawie z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz.902, dalej jako "u.d.i.p.") sposoby załatwiania wniosku o udzielenie informacji publicznej. Wyjaśniła, że żądana informacja jest ważna dla społeczności i przyszłych darczyńców; zarzuciła, że organ nie informuje prawidłowo swoich członków o terminach Walnych Zebrań i udostępnia wybiórcze dane finansowe. W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu OSP wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że OSP nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Jest organizacją społeczną utrzymującą się głównie ze składek własnych oraz darowizn, tylko w niewielkim stopniu jest finansowana ze środków publicznych, a informacje na ten temat są zamieszczane w corocznym sprawozdaniu (rozliczenie roczne) w biuletynie Narodowy Instytut Wolności i tam informacje są dostępne. Tylko część zadań wykonywanych przez OSP to zadania publiczne, np. akcje ratownicze. Wyjaśnił ponadto, że członkowie OSP nie wyrażają zgody na udostępnianie postronnym osobom dokumentów zawierających ich dane osobowe, a do takich dokumentów należą protokoły walnych zebrań. Dodał, że skarżąca była członkiem OSP i w związku z nieprawidłowymi rozliczeniami finansowymi toczyło się przeciwko niej postępowanie karne; jej skarga na bezczynność stanowi formę zemsty i dokuczenia członkom OSP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszonym na posiedzeniu niejawnym podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r., poz. 935), dalej jako "p.p.s.a.". Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w sytuacji, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie i mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył postępowania wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Celem skargi na bezczynność organu jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Skarga na bezczynność czy przewlekłość organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. Przy badaniu zasadności takiej skargi Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili orzekania. Skarga w niniejszej sprawie jest zasadna, ponieważ organ dopuścił się bezczynności polegającej na niezałatwieniu w ustawowym terminie wniosku skarżącej z 21 stycznia 2025 r. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie (tj. w ciągu 14 dni) nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Wbrew przekonaniu organu, ochotnicza straż pożarna jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W świetle tego unormowania podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznych są więc nie tylko szeroko pojęte władze publiczne, ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2008r., sygn. akt I OSK 1918/07). Ochotnicze straże pożarne (o.s.p.) działają na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (tekst jedn. Dz.U. z 2025r., poz.244, dalej jako "u.o.s.p."). Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 tej ustawy - ochotnicze straże pożarne to jednostki ochrony przeciwpożarowej będące stowarzyszeniami w rozumieniu ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2020 r., poz. 2261, dalej jako "u.p.s."), umundurowane, wyposażone w specjalistyczny sprzęt, przeznaczone do walki z pożarami, klęskami żywiołowymi lub innymi miejscowymi zagrożeniami, w tym prowadzące działania w zakresie ratownictwa specjalistycznego. Szczegółowy, choć niewyczerpujący katalog zadań ochotniczych straży pożarnych został określony w art. 3 u.o.s.p., obejmuje on w szczególności podejmowanie działań w celu ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska przez: 1) prowadzenie działań ratowniczych, udział w działaniach ratowniczych oraz akcjach ratowniczych, a także udział w działaniach prowadzonych przez inne służby, inspekcje i straże; 2) udział w działaniach ratowniczych i akcjach ratowniczych poza granicami kraju na podstawie umów międzynarodowych; 3) udział w alarmowaniu i ostrzeganiu ludności o zagrożeniach; 4) udział w ochronie ludności i obronie cywilnej; 4a) zapobieganie powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożaru, klęski żywiołowej lub innego miejscowego zagrożenia; 5) wykonywanie pierwszej pomocy oraz kwalifikowanej pierwszej pomocy; 6) organizowanie ćwiczeń oraz udział w szkoleniach, ćwiczeniach i zawodach sportowo-pożarniczych organizowanych przez Państwową Straż Pożarną, gminę lub inne uprawnione podmioty; 7) zabezpieczanie obszaru chronionego właściwej jednostki ratowniczo-gaśniczej Państwowej Straży Pożarnej, określonego w powiatowym (miejskim) planie ratowniczym; 8) propagowanie zasad i dobrych praktyk w zakresie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów; 9) organizowanie przedsięwzięć służących krzewieniu sportu i kultury fizycznej; 10) organizowanie przedsięwzięć oświatowo-kulturalnych propagujących wiedzę i umiejętności w zakresie ochrony przeciwpożarowej; 11) upowszechnianie i wspieranie współdziałania między lokalnymi partnerami społecznymi i gospodarczymi z zakresu ochrony przeciwpożarowej; 12) propagowanie zasad udzielania pierwszej pomocy; 13) wspieranie gminy w realizacji pomocy na rzecz społeczności lokalnej; 14) integrowanie społeczności lokalnej; 15) udział we współpracy międzynarodowej gminy. Wymienione w przytoczonym przepisie zadania są realizowane przez o.s.p. na podstawie umowy z właściwą gminą, co wynika wprost z art. 7 ust. 1 u.o.s.p.: gmina jest obowiązana do zawarcia umowy ze wszystkimi ochotniczymi strażami pożarnymi działającymi na jej terenie, zawierającej postanowienia dotyczące podejmowanych działań, o których mowa w art. 3 (...). Zadania te należą do zadań własnych gminy w zakresie ochrony przeciwpożarowej (art. 10 ust. 1 u.o.s.p. oraz art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym, dalej jako "u.s.g.", tekst jedn. Dz.U. z 2025r., poz.1153) oraz w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej (art. 7 ust. 1 pkt 14a u.s.g.), ale na podstawie przepisów u.o.s.p. i umowy/ umów, są powierzone do wykonywania ochotniczym strażom pożarnym - niewątpliwie są więc zadaniami publicznymi. O publicznym charakterze powyższych zadań świadczy także sposób ich finansowania. Na realizację ustawowych zadań, określonych w art. 3 pkt 1-12 u.o.s.p., ochotnicze straże pożarne mogą uzyskać dotacje ze środków publicznych. Taką możliwość przewiduje art. 32 ust. 1 i 2 u.o.s.p., z którego wynika, że "środki, o których mowa w ust. 1 pkt 2 [środki z budżetu państwa przekazywane Komendantowi Głównemu Państwowej Straży Pożarnej] są przekazywane w formie dotacji na realizację zadań określonych w art. 3 pkt 1-12 (..) na podstawie wniosków (...)"; dotacje ze środków PSP mogą być natomiast przeznaczane wyłącznie na realizację zadań publicznych. Koszty funkcjonowania ochotniczych straży pożarnych są pokrywane także z budżetów jednostek samorządu terytorialnego (art. 32 ust. 1 u.o.s.p.), a na gminie spoczywa obowiązek zapewnienia im środków niezbędnych do realizacji zadań z zakresu ochrony przeciwpożarowej tj.: obiektów, terenów, pojazdów i sprzętu specjalistycznego, środków ochrony indywidualnej, umundurowania, środków łączności; finansowania szkoleń, ubezpieczenia OC strażaków ratowników o.s.p. i kandydatów na strażaków ratowników; badań lekarskich strażaków ratowników etc. (art. 10 ust. 1 u.o.s.p.). Na dofinansowanie zadań własnych z zakresu ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1 - gminy mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa (art. 32a ust. 1 u.o.s.p.), na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1530 ze zm. – art. 32a ust. 3 u.o.s.p.). Dotyczy to nie tylko zadań z zakresu ochrony przeciwpożarowej, stosownie bowiem do art. 32 a ust. 4 u.o.s.p. - gminy mogą otrzymywać dotacje celowe (...) także w celu dofinansowania zadań ochotniczych straży pożarnych związanych z udziałem w ochronie ludności i obronie cywilnej. W świetle przytoczonych regulacji, biorąc pod uwagę charakter ustawowych zadań o.s.p., obowiązek zapewnienia jednostkom o.s.p. przez gminę środków do wykonywania ustawowych zadań (terenu, obiektów, pojazdów, środków łączności etc.), możliwość uzyskania na ich realizację dotacji celowych ze środków budżetu państwa, należy uznać, że ochotnicze straże pożarne są podmiotami zobowiązanymi do udzielenia informacji publicznej jako podmioty wykonujące zadania publiczne i dysponujące majątkiem publicznym (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Podkreślić przy tym należy, że - wbrew przekonaniu skarżącej - dla zakwalifikowania OSP jako podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej nie ma znaczenia to, ile faktycznie otrzymuje ona środków publicznych na realizację powierzonych jej przez ustawodawcę zadań publicznych. Okoliczność, że skarżąca "w bardzo niewielkim zakresie finansowana jest z budżetu państwa i samorządu terytorialnego (ok.2 tys. zł rocznie)" nie pozbawiała jej charakteru podmiotu, wskazanego w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. (zob. także wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 lutego 2025r., sygn. akt VIII SA/Wa 844/24). W świetle przytoczonych regulacji ochotnicze straże pożarne mają obowiązek załatwić w odpowiedni sposób wniosek złożony w trybie u.d.i.p. w każdym wypadku, nawet, gdy uznają, że objęte wnioskiem informacje nie są informacją publiczną – w takim wypadku oraz wtedy, gdy obowiązuje inny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej, zobowiązane są powiadomić o tym wnioskodawcę. W rozpatrywanej sprawie skarżąca żądała kserokopii protokołów zebrań walnych członków OSP wraz z zatwierdzonymi sprawozdaniami finansowymi i uchwałami podjętymi podczas tych zebrań we wskazanym okresie (2021 - 2024). Ochotnicza Straż Pożarna jednak w ogóle się do wniosku nie odniosła, a swoje stanowisko wyraziła dopiero w odpowiedzi na skargę (z 22 lipca 2025r.), a zatem skarga na bezczynność okazała się uzasadniona. Sąd zobowiązał OSP w pkt I. wyroku do załatwienia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Załatwienie wniosku będzie wymagało w pierwszej kolejności zbadania przez OSP, czy żądane informacje stanowią informacje publiczne w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. W tym miejscu należy wskazać na utrwalony pogląd sądów administracyjnych, że w odniesieniu do podmiotów wskazanych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie u.d.i.p. jest tylko taka, która odnosi się do wykonywania przez te podmioty (a więc i o.s.p.) zadań publicznych lub gospodarowania mieniem publicznym. Tylko bowiem te kwestie ustawodawca traktuje jako informacje o sprawie publicznej. Pozostałą zaś materię a contrario uznać należy za niepubliczną, a zatem - stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. - za niebędącą informacją publiczną. Znajduje to potwierdzenie w samym art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, będącym źródłem prawa dostępu do informacji publicznej. Przepis ten stanowi, że "obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa." Przyjęcie zatem, że od wskazanych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. podmiotów można żądać innych informacji, niż z zakresu wykonywania zadań władzy publicznej czy gospodarowania mieniem publicznym – byłoby nadmierną ingerencją w sferę informacyjną tych podmiotów, wykraczającą poza standard konstytucyjny (por. wyroki NSA: z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt I OSK 1928/14; z dnia 13 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 285/15; z dnia 26 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 1645/15; opubl. w CBOSA). Ponadto należy zauważyć, że skarżąca we wniosku z dnia 22 stycznia 2025r. domagała się udostępnienia jej kserokopii wskazanych dokumentów – protokołów z przeprowadzonych Zebrań Walnych Członków OSP, które odbyły się w latach 2021-2024 wraz z zatwierdzonymi sprawozdaniami finansowymi i uchwałami podjętymi podczas tych zebrań. Domagała się zatem trzech elementów: protokołów walnych zebrań, protokołów uchwał podjętych na tych zebraniach oraz sprawozdań finansowych (za wskazany okres). W świetle przedstawionego wyżej poglądu sądów administracyjnych, niewątpliwie wszystkie te dokumenty, w zakresie w jakim dotyczą dysponowania majątkiem publicznym i wykonywania zadań publicznych powierzonych o.s.p. ustawowo, stanowią informacje publiczną. Należy jednak zauważyć, że ze względu na specyficzny, ustawowo określony sposób zapewnienia przez gminę ochotniczym strażom pożarnym środków na wykonywanie przez te stowarzyszenia zadań publicznych, a więc mając na uwadze obowiązek gminy zapewnienia lokalu, środków łączności, pojazdów etc., informacją publiczną będą nie tylko konkretnie uzyskane ze środków publicznych kwoty pieniężne, ale także będą to informacje o tym, w jaki sposób o.s.p. wykorzystuje zapewnione jej i udostępnione środki materialne; Informacją publiczną będzie więc nie tylko to, które z zadań wymienionych w u.o.s.p. wymagały użycia tych środków, ale także to, jakie czynności i działania o.s.p. podejmowała z wykorzystaniem tych środków publicznych. W przepisie art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. przewidziano bowiem, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o majątku publicznym, w tym o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach. Jeśli zatem w objętych wnioskiem dokumentach znajduje się informacja o tym, w jaki sposób o.s.p. wykorzystuje środki publiczne otrzymane w różnej postaci, to takie informacje należy uznać za informacje publiczne. Jednocześnie wymaga wyjaśnienia, że czym innym jest sama informacja publiczna (wiedza o sprawach publicznych – art. 3 ust. 2 u.d.i.p.), a czym innym nośnik takiej informacji, którym jest m.in. dokument w fizycznej, materialnie wyodrębnionej postaci. W świetle przepisów u.d.i.p., tylko dokumenty urzędowe podlegają udostępnianiu w jej trybie, co wprost wynika z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. Jednocześnie ustawa definiuje, co należy rozumieć przez dokumenty urzędowe. Jest to "treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy" (art. 6 ust. 2 u.d.i.p.). Członkowie o.s.p. nie są funkcjonariuszami publicznymi, a więc wytworzone przez nich dokumenty nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu powołanych regulacji, natomiast należy je traktować jako dokumenty prywatne, a więc inny rodzaj "nośników" informacji publicznej. W takiej sytuacji żądanie udostępnienia postaci dokumentu (a taką jest jego kserokopia) nie jest dopuszczalne, natomiast wnioskodawca może domagać się udostępnienia konkretnej informacji publicznej zawartej w tym dokumencie (por. wyroki NSA: z dnia 22 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1520/18z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 3070/13; z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2799/13; z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 814/16 i powołane tam orzecznictwo). Prawidłowe załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej przez podmiot do tego zobowiązany wymagać może również rozważenia zanonimizowania objętych ochroną danych osobowych oraz przetworzenia informacji, co w tym ostatnim wypadku wiąże się z koniecznością wykazania przez wnioskodawcę, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Sąd zobowiązując OSP do załatwienia wniosku skarżącej we właściwy sposób (pkt I. wyroku) uznał jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II. wyroku, art. 149 §1a p.p.s.a.). Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Tymczasem regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne, zatem wymagają dokonywania ich wykładni, a nie wyłącznie ich mechanicznego stosowania. Tak więc nawet niewłaściwa ich interpretacja czy zastosowanie, nie mogą stanowić o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, taka sytuacja miała miejsce w niniejszej spawie, o czym świadczą przedstawione wyżej rozważania Sądu, w szczególności dotyczące kwalifikacji ochotniczych straży pożarnych jako podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych. Poza tym stowarzyszeniom takim jak o.s.p. nie sposób stawiać analogicznego standardu wymagań, jak organom administracji. Z tego samego powodu Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia OSP grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 149 § 2 p.p.s.a.) i w tym zakresie Sąd oddalił skargę (pkt III. wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło