II SO/Lu 25/14

PostanowienieWSA w Lublinie2014-10-01

Skład orzekający: Witold Falczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego, wynagrodzenie dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi, powinno być naliczane według stawek dla spraw o należności pieniężne, czy według stawek dla spraw z zakresu pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprawy dotyczące zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego należą do kategorii spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej, a nie spraw o należności pieniężne. W związku z tym, wynagrodzenie dla radcy prawnego ustanowionego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi, powinno być ustalone na podstawie stawek właściwych dla spraw z zakresu pomocy społecznej, a nie stawek dla spraw o należności pieniężne.
Stan faktyczny
Radca prawny K. S. został ustanowiony z urzędu dla skarżącej A. T. – K. w sprawie dotyczącej zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. Po sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi, radca prawny złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia. Referendarz sądowy przyznał wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł. Radca prawny wniósł sprzeciw, domagając się naliczenia wynagrodzenia według stawek dla spraw o należności pieniężne. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Sąd przyznał radcy prawnemu K. S. kwotę 295,20 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi, w tym kwotę 55,20 zł podatku od towarów i usług, i nakazał wypłacić ją z sum budżetowych Skarbu Państwa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 1 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie z wniosku A. T. – K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego p o s t a n a w i a I. przyznać radcy prawnemu K. S. kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy), w tym kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) podatku od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi; II. kwotę określoną w punkcie I. wypłacić z sum budżetowych Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie). Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 kwietnia 2014 r., wydanym w sprawie II SO/Lu 13/14 skarżącej A. T. – K. przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, którego Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła w osobie K. S. W dniu 21 maja 2014 r. radca prawny K. S. przedłożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi w sprawie II SO/Lu 25/14, toczącej się z wniosku A. T. – K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...., znak: [...] w przedmiocie zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. W tym samym dniu pełnomocnik złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej z urzędu. Wniosek zawiera oświadczenie, z którego treści wynika, że opłaty za udzieloną pomoc prawną nie zostały uiszczone w całości ani w części (k. 5 akt sprawy II SO/Lu 25/14). Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie przyznał pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi w kwocie 295,20 zł. Od powyższego postanowienia radca prawny K. S. wniósł sprzeciw, podnosząc, że przedmiotem niniejszej sprawy jest należność pieniężna, w kwocie 6000 zł, w związku z czym wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu powinno być naliczone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490, dalej zwanego rozporządzeniem). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Na skutek wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 sierpnia 2014 r., postanowienie to utraciło moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 250 p.p.s.a., wyznaczony radca prawny ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków. Do czynności, o których mowa w tym przepisie, należy także sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi. Przedmiotem sprawy o sygnaturze akt II SO/Lu 25/14, w której radca prawny K. S. złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi, jest zwrot świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Przedmiotem zaskarżenia w sprawie o zwrot świadczeń z funduszu alimentacyjnego, nie jest, wbrew stanowisku pełnomocnika skarżącej, należność pieniężna. Sprawa ta należy do kategorii spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej (art. 239 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a.), tj. spraw, w których strona skarży działanie lub bezczynność organu administracji publicznej dotyczące świadczeń, które ze względu na charakter oraz cel stanowią formę pomocy państwa dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Większość tych spraw związana jest z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych tych osób. Okoliczność, że świadczenie z funduszu alimentacyjnego wyrażone jest w kwocie pieniężnej nie świadczy samo przez się o tym, że przedmiotem sprawy o zwrot tego świadczenia jest należność pieniężna w rozumieniu § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a/ rozporządzenia. Należy bowiem zauważyć, że świadczenia z pomocy społecznej, w tym przede wszystkim zasiłki – też wyrażane są w kwotach pieniężnych, co nie stanowi przeszkody dla uznania ich za sprawy z zakresu pomocy i opieki społecznej. W związku z powyższym, wysokość wynagrodzenia radcy prawnego za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi w sprawie, której przedmiotem jest zwrot świadczeń z funduszu alimentacyjnego, należało ustalić na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia. Sprawa ta należy bowiem do kategorii spraw innych niż wymienione w puncie pierwszym lit. a/ i b/ tego przepisu. Tak ustalona kwota została zwiększona o należny podatek od towarów i usług na podstawie § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Dodatkowo należy wskazać, że sprawy z zakresu świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie zostały ujęte w katalogu zawartym w § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, 2193 ze zm.), gdyż w tych sprawach, będących sprawami z zakresu pomocy i opieki społecznej, skarżący nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w tym wpisu. Stąd, wbrew stanowisku zawartemu w sprzeciwie, do niniejszej sprawy nie będzie miał zastosowania również § 1 tego rozporządzenia. W tym stanie rzeczy, na podstawie powołanych wyżej przepisów, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło