II SO/Lu 8/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. O. w przedmiocie wymierzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu grzywny za nieprzekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie sprzeciwu z dnia [...] czerwca 2019 r. p o s t a n a w i a wymierzyć Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych. R. O. w piśmie z dnia 15 sierpnia 2019 r., złożyła wniosek o wymierzenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu grzywny za nieprzekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w L. sprzeciwu wniesionego na decyzję tego organu z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] złożonego osobiście w siedzibie Kolegium w dniu 12 czerwca 2019 r. Kolegium w tym samym dniu, tj. w dniu 12 czerwca 2019 r. zwróciło się do MOPR w L. o nadesłanie akt administracyjnych I instancji w powyższej sprawie w celu udzielenia i przekazania odpowiedzi wraz z aktami administracyjnymi obu instancji do Sądu. Akta wpłynęły do Kolegium w dniu 18 czerwca 2019 r. i wraz z odpowiedzią na skargę zostały przekazane do Sądu w dniu 3 lipca 2019 r. W odpowiedzi na wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jego oddalenie, wskazując, że okres zwłoki przy przekazaniu akt administracyjnych do sądu był niewielki (wynosił 5 dni) i "prawdopodobnie był wynikiem licznych spraw R. O. jakie wpłynęły do Kolegium w 2019 r." Ponadto, Kolegium podniosło, że był to pierwszy przypadek niezachowania przez organ ustawowego terminu przekazania akt sprawy do sądu w związku ze skargą lub sprzeciwem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Jak wskazano w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia wniosek o wymierzenie grzywny dotyczy nieprzekazania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze sprzeciwu od decyzji z dnia [...] maja 2019 r., a nie skargi. Podstawą prawną do rozpatrzenia tego wniosku będzie zatem art. 64c § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325; dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 64c § 6 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w § art. 64c § 4 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei art. 64c § 4 p.p.s.a. przewiduje, że organ przekazuje sprzeciw od decyzji sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy w terminie czternastu dni od dnia jego otrzymania. Wysokość grzywny wskazanej w art. 154 § 6 p.p.s.a. określa się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Przesłankami uprawniającymi sąd do wymierzenia grzywny organowi jest stosowny wniosek skarżącego oraz stwierdzenie niezastosowania się przez organ do obowiązków z art. 64c § 4 p.p.s.a. Podnieść także należy, że sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania sprzeciwu od decyzji wraz z aktami sprawy w terminie, z uwzględnieniem okresu, w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Oprócz funkcji dyscyplinującej wymierzenie grzywny z art. 64c § 4 p.p.s.a. (podobnie jak w przypadku art. 55 § 1 p.p.s.a.) pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy więc także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, ONSA/WSA 2010/1/2). Ponadto ukaranie organu grzywną służy zapobieganiu przewlekłości postępowania sądowoadministracyjnego, bowiem zasada szybkości postępowania jest jedną z podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 328/12, LEX nr 1164456). Z powyższą zasadą wiąże się z kolei funkcja represyjna, która realizowana poprzez wymierzenie organowi grzywny, służy m.in. ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione przesłanki wymierzenia organowi grzywny. R. O. złożyła za pośrednictwem Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. sprzeciw w dniu 12 czerwca 2019 r. opatrzony tą samą datą (k. 16 akt administracyjnych). Oznacza to, że najpóźniej 26 czerwca 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno było przekazać sprzeciw Sądowi zgodnie z art. 64c § 4 p.p.s.a. Na podstawie akt administracyjnych załączonych do sprawy, można wywieść, że w dacie wniesienia wymienionego sprzeciwu w dniu 12 czerwca 2019 r., organ zwrócił się do organu I instancji o nadesłanie akt dotyczących przedmiotowej sprawy. Po nadesłaniu przez MOPR akt w dniu 18 czerwca 2019 r., organ wraz z odpowiedzią na skargę przekazał akta do Sądu jednak dopiero w dniu 3 lipca 2019 r. Mając na względzie powyższe, wskazać należy, że wniosek o wymierzenie grzywny zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ nie przekazał sprzeciwu do Sądu w terminie, o którym mowa w art. 64c § 4 p.p.s.a. Nie ulega więc wątpliwości, że organ uchybił czternastodniowemu terminowi do nadesłania Sądowi sprzeciwu od decyzji wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy. Nie usprawiedliwia organu to, iż skarżąca składa kolejne liczne skargi w swoich sprawach, jak również niewielki (5 dni) okres trwania zwłoki w przekazaniu akt sprawy do Sądu oraz to, że doszło do niej pierwszy raz. Sąd podziela bowiem stanowisko zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 26 stycznia 2016 r., sygn. akt I OZ 1842/15, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 (art. 64c § 4) p.p.s.a., a to jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Miarkując zatem wysokość grzywny Sąd brał pod uwagę fakt, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze przesłało Sądowi sprzeciw i nie uczyniło tego z rażącym opóźnieniem. Sąd uwzględnia też przy określeniu wysokości grzywny pogląd prezentowany w judykaturze, że przepis art. 154 § 6 p.p.s.a., odwołujący się w swojej treści do ogłaszanej corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wysokości przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, określa jedynie górną granicę grzywny, zatem w przypadku wymierzenia grzywny poniżej tej granicy nie jest konieczne, aby kwota wymierzonej grzywny odpowiadała określonej wielokrotności tego wskaźnika (zob. m. in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 2143/13, LEX nr 1467964). Sąd uznał wobec tego, że grzywna wymierzona w wysokości [...] zł będzie stanowić adekwatną dolegliwość za niewykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi, a także wpłynie prewencyjnie na prawidłowe działanie podmiotu zobowiązanego w przyszłości. Wobec powyższego orzeczono na podstawie art. 64c § 6 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.