III SA/Lu 105/14

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi F. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki i powierzchni użytku gruntowego postanawia: I. Przyznać F. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. II. Odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 26 lutego 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na wezwanie referendarza skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe. Referendarz sądowy stwierdził co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Na wstępie podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżący opłacił wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł, zaś pozostałe ewentualne koszty sądowe, tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, wpis od potencjalnej skargi kasacyjnej, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192); § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Natomiast stawka minimalna wynagrodzenia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 240 zł netto - § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) i 295,20 zł brutto - § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Mając na względzie z jednej strony aktualną sytuację materialną strony przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z nadesłanych dokumentów, z drugiej zaś strony wysokość kosztów postępowania stwierdzić należy, że wniosek strony zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie częściowym. Skarżący prowadzi jednoosobowe, samodzielne gospodarstwo domowe, zamieszkuje w domu o pow. [...] m2, w którym powierzchnia mieszkalna wynosi [...] m2, zaś pozostała część domu to powierzchnia warsztatowo-mieszkalna, użytkowana obecnie jako garaż (oświadczenie skarżącego z dnia 12 marca 2014 r.). Skarżący posiada także nieruchomość rolną o pow. [...] ha, zaś źródłem jego utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł brutto, tj. [...] zł netto (decyzja ZUS o waloryzacji emerytury z dnia [...] r.). Z kolei w oświadczeniu z dnia 12 marca 2014 r. skarżący wykazał wydatki na bieżące utrzymanie i leczenie swoich schorzeń w łącznej kwocie [...] zł. W przedstawionej sytuacji opłacenie kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia adwokata w sprawie niniejszej spowodowałoby w ocenie referendarza uszczerbek w utrzymaniu koniecznym strony. Dlatego zasadne jest przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, które to koszty, w większym zakresie niż koszty sądowe, obciążyłyby budżet domowy skarżącego. Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie I postanowienia. Natomiast brak jest podstaw do przyznania stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym, strona bowiem nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób mających szczególnie trudną sytuację materialną, które ze względu na okoliczności życiowe są pozbawione środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone (osób bez dochodów lub o najniższych dochodach, nie posiadających żadnego majątku). Obecna sytuacja materialna strony nie należy do wyjątkowo trudnych. Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiada majątek w postaci domu o pow. [...] m2 i nieruchomości rolnej o pow. [...] ha fiz., z której może czerpać pożytki (płody rolne), ma zapewnione własne, stałe źródło dochodów w postaci emerytury w kwocie [...] zł brutto ([...] zł netto). Porównując wielkość dochodów netto skarżącego do wykazanych przez niego wydatków, brak jest podstaw do uznania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Poniesienie kosztów sądowych, które każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł, leży w granicach realnych możliwości finansowych strony uzyskującej stały dochód z tytułu emerytury i posiadającej majątek nieruchomy, mogący przynosić dochód, a co najmniej pożytki rolne. Mając powyższe na uwadze, uznać należy, że skarżący nie wykazał ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z powyższych względów oraz na podstawie 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w punkcie II postanowienia.