III SA/Lu 111/11

WyrokWSA w Lublinie2011-04-14

Skład orzekający: Jerzy Drwal, Jerzy Marcinowski, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie w sprawie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, gdy podstawą zwolnienia ze służby policjanta było upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, a nie ustalenie jego winy, i czy toczące się postępowanie karne stanowi zagadnienie wstępne dla postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania, uznając, że brak było podstaw do jego zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, które nie przesądza o winie funkcjonariusza, nie stanowi zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne do wydania decyzji w sprawie zasiłku dla bezrobotnych. Toczące się postępowanie karne nie miało bezpośredniego związku przyczynowego z postępowaniem administracyjnym.
Stan faktyczny
P. T. zarejestrował się jako bezrobotny i ubiegał się o zasiłek. Powiatowy Urząd Pracy zawiesił postępowanie w tej sprawie, uznając, że prawomocne zakończenie toczącego się postępowania karnego jest zagadnieniem wstępnym. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu, wskazując na możliwość zastosowania art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia, który uzależnia prawo do zasiłku od sposobu rozwiązania stosunku pracy lub służbowego. Skarżący podniósł, że jego zwolnienie ze służby policyjnej na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji miało charakter uznaniowy i nie wiąże się z jego winą, a zatem postępowanie karne nie jest zagadnieniem wstępnym.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody L. oraz postanowienie organu I instancji wydane z upoważnienia Starosty J., określając, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi P. T. na postanowienie Wojewody L. z dnia [...] 2010 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w części dotyczącej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie wydane z upoważnienia Starosty J. z dnia [...] 2010 r. znak:[...] ; 2. określa, że w/w postanowienie nie może być wykonane. Postanowieniem z dnia [...] października 2010r., Nr [...], Zastępca Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy, działający z upoważnienia Starosty J., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4, art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego zawiesił postępowanie w części dotyczącej przyznania P. T. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 28 sierpnia 2009 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ podał, że decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w J. L., działając z upoważnienia Starosty J., uznał P. T. za osobę bezrobotną z dniem 20 sierpnia 2009 r. Natomiast uprawnienie bezrobotnego w zakresie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia rejestracji w PUP w J. L. uzależnił od zakończenia postępowania karnego, które toczy się w stosunku do w/w w sprawie sygn. akt [...]. Prawomocne zakończenie postępowania karnego jest zagadnieniem wstępnym dla powyższego postępowania. Zażalenie od tego postanowienia wniósł P. T. podnosząc, że w związku z zawieszeniem postępowania, przedłuża się okres, przez który nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...], Wojewoda L., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 , art. 126, art. 144 oraz art. 97 pkt 4 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że ustalenie osobie rejestrującej się jako bezrobotna prawa do zasiłku następuje na podstawie art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U.z 2008 r., Nr 69 poz. 415) zwana dalej ustawą, który w ust. 1 pkt 2 i ust. 2 stanowi, że prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony lub wykonywał inne formy aktywności zawodowej, w tym także pełnił służbę w charakterze funkcjonariusza, o którym mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji. Na przyznanie bezrobotnemu prawa do zasiłku ma wpływ, poza powyżej wskazaną przesłanką, także sposób rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego w miejscu ostatniego zatrudnienia lub pełnienia służby, o którym mowa w art. 75 ust. 1 ustawy. Organ uznał, iż w stosunku do bezrobotnego może mieć zastosowanie art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy, zgodnie z którym prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy spowodował rozwiązanie ze swej winy stosunku pracy lub stosunku służbowego bez wypowiedzenia. W takim przypadku, zgodnie z ust. 2 pkt 3 tego przepisu, zasiłek przysługuje bezrobotnemu po okresie 180 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy, dodatkowo okres pobierania zasiłku jest wówczas skracany o okres nieprzysługiwania zasiłku bezpośrednio po rejestracji, czyli o 180 dni. Z okazanego świadectwa służby, wynika, że stosunek służbowy ustał w następstwie zwolnienia P.T. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Wobec powyższego, koniecznym stało się ustalenie, czy ten sposób zwolnienia policjanta ze służby jest równoznaczny z rozwiązaniem ze swej winy stosunku służbowego bez wypowiedzenia. Organ odwoławczy przychyla się do stanowiska prezentowanego przez Starostę J., iż prawomocne zakończenie postępowania karnego sygn. akt [...], które jest zagadnieniem wstępnym dla zakończenia postępowania administracyjnego, będzie tym rozstrzygnięciem, które wskaże przyczyny zwolnienia ze służby. Wtedy też, organ będzie mógł zakończyć postępowanie dotyczące przyznania bezrobotnemu prawa do zasiłku z zastosowaniem lub odmową zastosowania art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie P. T. wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wskazanie wytycznych umożliwiających zakończenie trwającego postępowania administracyjnego w części przyznania prawa do zasiłku. Skarżący podnosił, iż w jego sprawie rozwiązanie stosunku służbowego nastąpiło na fakultatywnej podstawie prawne tj. art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Decyzja wydana na tej podstawie ma charakter uznaniowy i pozostaje w kompetencji przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Dlatego też skarżący nie dopatrzył się w przedmiotowej sprawie istnienia związku przyczynowego pomiędzy toczącą się sprawą karną, a zwolnieniem ze służby na w/w postawie prawnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda L. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w rozpoznawanej sprawie brak było przesłanek do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym postępowanie administracyjne podlega zawieszeniu, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z przepisu tego wynika, że przerwanie postępowania i odłożenie decyzji w czasie może odnosić się tylko do takich sytuacji, w których organ rozpatrujący sprawę nie może jej rozstrzygnąć ze względu na pojawienie się zagadnienia wstępnego, wymagającego uprzedniego odrębnego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd, wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi więc istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym tego rodzaju, że bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie byłoby możliwe. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 lipca 2003 r., sygn. akt II SA 427/02 (niepubl.) podkreślił, iż prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi więc istnieć wyraźny związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. W rozpoznawanej sprawie organ wszczął postępowanie po zgłoszeniu się przez P. T. do Powiatowego Urzędu Pracy w J. L. w dniu [...] sierpnia 2009 r., celem zarejestrowania się w charakterze bezrobotnego. Dokumentując staż pracy wymagany do ustalenia prawa do zasiłku dla bezrobotnych skarżący przedłożył świadectwo służby z dnia 18 sierpnia 2009 r., z którego wynika, iż w okresie od 20 maja 1998 r. do 15 sierpnia 2009 r. pełnił on służbę w Komendzie Powiatowej Policji w S. W. Stosunek służbowy ustał w wyniku zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (t.j. Dz.U. 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.) Art. 41 ust. 2 pkt 8 stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Oznacza to, iż zwalniając policjanta w tym trybie bezpośredni przełożony policjanta nie bada jego winy, a zwolnienie to jest następstwem dezorganizacji spowodowanej nieobecnością policjanta i niemożnością świadczenia przez niego pracy w danej jednostce policji. "Przewidziana w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z 1990 r. o Policji możliwość zwolnienia funkcjonariusza ze służby nie przesądza o winie funkcjonariusza, celem powyższej regulacji jest zapewnienie przełożonym funkcjonariuszy możliwości pełnego wykorzystania przyznanych podległych im jednostkom etatów, co w konsekwencji powinno prowadzić do maksymalnego wypełnienia zadań wykonywanych przez Policję." Powyższy pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2009 r. (sygn. akt I OSK 424/09, publ. Lex nr 588789) ma zastosowanie do sprawy niniejszej, gdyż zwalniając ze służby P. T. nie określono jego winy w rozwiązaniu stosunku służbowego. Bezpośrednią przyczyną rozwiązania stosunku służbowego ze skarżącym nie było wniesienie przeciwko niemu aktu oskarżenia lub popełnienie czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Zdaniem Sądu, tylko powyższe podstawy zwolnienia, uzasadniałyby oczekiwanie organu na rozstrzygnięcie przez sąd powszechny winy policjanta i taki wyrok stanowiłby zagadnienie wstępne określone art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Natomiast toczące się postępowanie przed Sądem Rejonowym w N. w sprawie karnej sygn. akt [...] i przedmiotowe postępowanie administracyjne pozostają od siebie niezależne i Sąd nie dopatrzył się przesłanek obligatoryjnego zawieszenia postępowania o przyznanie prawa do zasiłku. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż nawet prawomocne zakończenie sprawy karnej nie wpłynie na treść świadectwa służby z dnia 19 sierpnia 2009 r. oraz wskazaną w nim podstawę prawną zwolnienia policjanta ze służby. Świadectwo pracy w świetle § 3 ust.1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych poszukujących pracy (Dz.U. z 2004 r. nr 262, poz. 2607) uznać należy za istotny dokument, który potwierdza, iż bezrobotnemu przysługuje prawo do zasiłku i przez jaki okres czasu. Dlatego też organ pierwszoinstancyjny mając odpowiednie dokumenty niezbędne do rejestracji bezrobotnego i przyznania mu przewidzianego ustawą zasiłku, powinien skoncentrować się na nich, a nie poszukiwać innych przyczyn zwolnienia ze służby, niż te które zostały wskazane w świadectwie służby. Zdaniem Sądu, nie było podstaw prawnych do zawieszenia postępowania do czasu ukończenia postępowania sądowego w sprawie karnej, gdyż brak jest pomiędzy w/w postępowaniem, a niniejszą sprawą bezpośredniego związku przyczynowego. W związku z tym, wobec stwierdzenia naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji. Jednocześnie na mocy art. 152 powyższej ustawy, Sąd określił, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło