III SA/Lu 148/10

PostanowienieWSA w Lublinie2010-06-02

Skład orzekający: Referendarz sądowy Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie skarżącej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która nie musi ponosić kosztów sądowych, należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?
Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e) PPSA. W związku z tym jej wniosek o zwolnienie od tych kosztów jest bezzasadny, ponieważ nie stanowią one obciążenia związanego z postępowaniem. Niemniej jednak, strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i matki, dlatego przyznano jej prawo pomocy w tym zakresie.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wniosek dotyczył decyzji Prezesa KRUS w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Strona wykazała trudną sytuację materialną, posiadając jedynie emeryturę matki jako dochód gospodarstwa domowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, a odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a I. przyznać A. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem. Zgodnie z unormowaniem art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych strony skarżące działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Inicjująca niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne skarga dotyczy sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych. Tym samym na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych. Skoro zaś strona skarżąca nie musi ponosić kosztów sądowych żądanie zwolnienia jej od obowiązku ich ponoszenia jest bezzasadne. Nie można bowiem przyjąć aby koszty te stanowiły obciążenie związane z niniejszym postępowaniem a tym samym porównać ich wysokości do realnych możliwości płatniczych strony. Dlatego referendarz sądowy odmówił zwolnienia strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W związku z tym, że na stronie skarżącej w niniejszym postępowaniu nie ciąży obowiązek ponoszenia kosztów sądowych jej wniosek o przyznanie prawa pomocy traktować należy, jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. Stawka minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego w sprawie niniejszej dla reprezentowania strony skarżącej wynosi 240 złotych netto (§14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163. poz. 1349 ze zm.) – 292,80 złotych brutto (§ 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że prowadzi ona gospodarstwo domowe wraz z matką, z która zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Jedynym dochodem gospodarstwa domowego strony skarżącej jest emerytura matki strony skarżącej wynosząca [...] złotych netto. Strona skarżąca jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, które nie przynosi dochodu a jedynie kumuluje wydatki. Strona skarżąca na leczenie wydaje miesięcznie [...] złotych oraz posiada zadłużenie z tytułu nieopłaconych alimentów na kwotę [...] złotych. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i matki nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego. Strona skarżąca nie osiąga żadnych dochodów pozostając na utrzymaniu matki. Wysokość dochodu matki strony skarżącej przy uwzględnieniu tego, że służy on utrzymaniu dwóch osób uniemożliwia poniesienie minimalnych kosztów ustanowienia radcy prawnego bez spowodowania uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego. Wynika to z porównania wysokości dochodu matki strony skarżącej do wysokości minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego. Dlatego referendarz sądowy ustanowił dla strony skarżącej radcę prawnego. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło