III SA/Lu 1748/15

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu prawa jazdy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Jednocześnie ze skargą skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczając w nim, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych W uzasadnieniu złożonego wniosku podniósł, że w wyniku decyzji organów administracji został pozbawiony możliwości zarobkowania i nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z wniesieniem skargi. Podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z zoną oraz dwoma pełnoletnimi synami. W dalszej części wniosku skarżący wykazał, że nie ma żadnego majątku, natomiast żona posiada majątek odrębny w postaci gospodarstwa rolnego o pow. [...] ha, domu o pow. [...] m2 oraz budynków gospodarczych. Oświadczył, że na dochód rodziny w łącznej kwocie [...] zł netto składa się jego wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł oraz dochód z gospodarstwa rolnego żony w kwocie [...] zł. Skarżący zaznaczył, że na stałe miesięczne wydatki składają się koszty spłaty kredytów w kwocie [...] zł, koszty utrzymania mieszkania [...] zł oraz media [...] zł. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące i rzetelne wykazanie swojej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej. Oświadczenie skarżącego złożone na urzędowym formularzu okazało się niewystarczające do oceny jego możliwości poniesienia w przedmiotowej sprawie kosztów sądowych. W sprawie konieczne było ustalenie czy żona skarżącego pobiera płatności bezpośrednie przyznawane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jaki był stan salda i przepływ środków finansowych na rachunkach bankowych skarżącego i jego żony w okresie bezpośrednio poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto wobec wskazania przez skarżącego, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z pełnoletnimi dziećmi (ur. [...] r. i [...] r.), należało wyjaśnić czy dzieci kontynuują naukę, czy też pracują, bądź są osobami bezrobotnymi. Z kolei w związku z bardzo ogólnikowym określeniem we wniosku kosztów utrzymania gospodarstwa domowego, zobowiązano skarżącego do złożenia dokumentów potwierdzających wielkość i rodzaj wydatków ponoszonych na utrzymanie konieczne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 255 w związku z art. 258 § 2 pkt 5 p.p.s.a., w dniu 17 grudnia 2015 r. skarżącego wezwano do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, mających służyć pełnemu zobrazowaniu sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego. Wezwanie powyższe zostało doręczone w sposób prawem przewidziany w dniu 28 grudnia 2015 r. (potwierdzenie odbioru, k-20 akt sąd.) i pozostało bez odpowiedzi (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III WSA w Lublinie z dnia 15 stycznia 2016 r.). Nie wykonując wezwania z dnia 17 grudnia 2015 r. w zakresie pełnego ujawnienia swojego stanu materialnego i rodzinnego, skarżący tym samym nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę obowiązku złożenia dokumentów źródłowych, bądź dodatkowych oświadczeń, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji rodzinnej i finansowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2013 r. , sygn. I OZ 292/13; postanowienie NSA z 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12; postanowienie NSA z 9 grudnia 2011 r., sygn. I OZ 987/11). W świetle powyższego uznać należy, że wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżący nie przedstawił swojej sytuacji materialnej i rodzinnej w sposób rzetelny i wyczerpujący. Skarżący podając informacje niepełne, nie nadsyłając żądanych dokumentów, nie wyjaśniając wszystkich wątpliwości, nie wykazał wystąpienia przesłanek określonych art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy zarówno w zakresie częściowym. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.