III SA/Lu 200/14

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach oddziaływania na 2014 r. postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 15 maja 2014 r. skarżący zwrócił się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, skarżący w terminie nadesłał wypełniony urzędowy formularz zaznaczając w nim, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie ma nikogo na utrzymaniu. Skarżący wykazał, że w skład jego majątku wchodzi dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha oraz oszczędności pieniężne w kwocie ok. [...] zł. Ponadto skarżący podał, że dochód z działalności rolniczej wynosi mniej niż [...] zł rocznie. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z unormowaniem art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Zaznaczyć należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżący ubiega się obecnie o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata po wydaniu przez sąd postanowienia odrzucającego jego skargę. Do kosztów sądowych na obecnym etapie sprawy należy zatem wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej oraz opłata sądowa od ewentualnego zażalenia. Biorąc pod uwagę unormowanie § 2 ust. 3 pkt 6 w związku z § 3, § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193), opłaty te nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł. Natomiast stawka minimalna ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej wynosi 240 zł netto i 295,20 zł brutto - §18 ust.1 pkt 2 lit. a w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. : Dz. U. z 2013 r., poz. 461) i art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Porównując wielkość kosztów postępowania do sytuacji materialnej skarżącego, brak jest podstaw do uznania, że wykazał on spełnienie przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Przyznanie prawa pomocy oznacza, że ciężar kosztów objętych prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Dlatego też, stanowiąca pomoc państwa instytucja przyznania prawa pomocy powinna być stosowana wobec osób, które ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną nie mogą ponieść jakichkolwiek, bądź pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (np. osób bezrobotnych, bez majątku, bez stałych źródeł dochodów). Mając na uwadze oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącego nie należy do wyjątkowo trudnych. Skarżący ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, posiada majątek nieruchomy (dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha), przy czym należy zaznaczyć, że jak wynika z akt administracyjnych do przyznania płatności za 2012 r. skarżący zgłosił grunty o pow. [...] ha (decyzja z dnia 25 października 2013 r.). Skarżący posiada także oszczędności pieniężne w kwocie [...] zł. Zatem w momencie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący dysponował wolnymi środkami pieniężnymi wielokrotnie przekraczającymi koszty sądowe w sprawie niniejszej, jak również koszty ustanowienia adwokata. W ocenie referendarza sytuacja materialna skarżącego nie uprawnia do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Skarżący posiada majątek nieruchomy wolny od obciążeń, uzyskuje dochody z prowadzenia działalności rolniczej, dysponuje wolnymi środkami finansowymi, które może przeznaczyć na opłacenie kosztów postępowania sądowego w przedmiotowej sprawie. Skarżący nie wykazał zatem spełnienia przesłanek określonych art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.