III SA/Lu 206/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski,, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Protokolant Asystent sędziego Jowita Dudek,, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 września 2012 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR rozpoznał odwołanie J. B. i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie wstrzymania płatność dla gospodarstwa niskotowarowego (w roku 4 i 5). W uzasadnieniu wskazano, że skarżący znał (podpisując wniosek o płatność) warunki udzielania pomocy finansowej, wynikające z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Zgodnie z treścią § 8 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaca się, jeżeli producent rolny złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Przepis ten w ust. 2 określa, że oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 składa się na formularzu udostępnionym przez Agencję w terminie 7 dni od dnia, w którym upłynął termin określony w ust. 1 pkt 1 (6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu). Organ odwoławczy podniósł, że wypłata trzeciej płatności nastąpiła w dniu [...] kwietnia 2008 r. Zatem termin sześciomiesięczny na zrealizowanie przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego upłynął zatem w dniu 28 października 2008r., zaś termin na złożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego minął w dniu 4 listopada 2008 r. Skarżący nie wywiązał się z tego obowiązku. Zgodnie z § 9 ust. 2 cyt. rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego może być wypłacona również wtedy, jeżeli realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie chociażby jednej z następujących okoliczności: długotrwałej niezdolności do pracy producenta rolnego, wystąpienia klęski żywiołowej, zniszczenia budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych w rozumieniu przepisów ubezpieczeniowych, wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego. Skarżący nie wykazał aby wystąpiły tego rodzaju okoliczności. Organ odwoławczy argumentował dalej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 9 czerwca 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 18/11 uchylił wcześniejsze decyzje organu I i II instancji dotyczące wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w roku czwartym i piątym. Wykonując zalecenia Sądu Kierownik Biura Powiatowego Agencji zwrócił się do Powiatowego Lekarza Weterynarii w R. o udzielenie informacji, czy przedłożone przez skarżącego decyzje (z dnia [...] grudnia 2008 r. i [...] czerwca 2009 r.) wydane przez organ inspekcji weterynaryjnej świadczą o wystąpieniu choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie skarżącego. Powiatowy Lekarz Weterynarii wskazał w piśmie z dnia [...] października 2011 r., że w/w decyzje uznające stado świń za seronegatywne nie stwierdzają wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt. Ponadto organ pierwszej instancji zwrócił się do KRUS w dniu [...] października 2011 r. o udzielenie informacji, czy przedłożone przez skarżącego zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2009 r. wydane przez lekarza rodzinnego spełnia warunki orzeczenia o niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. Z odpowiedzi KRUS zawartej w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r. wynikało, iż przedmiotowe zaświadczenie lekarskie nie spełnia warunków orzeczenia o niezdolności skarżącego do pracy w gospodarstwie rolnym, zgodnie z art. 46 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Organ odwoławczy stwierdził, że wyjaśnienie tych okoliczności wskazanych przez Sąd spowodowało, że kwestia terminu do złożenia oświadczenia wymienionego § 9 ust. 3 w/w rozporządzenia nie miało znaczenia w sprawie. Z powyższego wynika, że nie ma podstaw prawnych do wypłacenia płatności ponieważ nie zaistniały przesłanki wymienione w § 9 ust. 2 pkt 1 i pkt 4 uzasadniające złożenie oświadczenia przewidzianego w § 9 ust. 3 komentowanego rozporządzenia. W skardze do Sądu J. B. zarzucił: 1) rażące naruszenie § 9 ust. 2 pkt 1 i 4 omawianego rozporządzenia, poprzez wstrzymanie płatności pomimo wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających realizację założonych przedsięwzięć; 2) rażące naruszenie art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia poprzez ich zastosowanie pomimo, iż akty te nie regulują problematyki związanej z planami rozwoju obszarów wiejskich; 3) naruszenie art. 31 ust. 2 Konstytucji oraz art. 64 § 2 k..p.a., poprzez wezwanie do usunięcia braków formalnych dokumentów potwierdzających chorobę skarżącego w sytuacji, gdy złożone dokumenty i oświadczenia czyniły zadość wymogom prawa krajowego jak i unijnego. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że organy przy wydaniu decyzji nie uwzględniły ustaleń Sądu dotyczących wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności wskazanych przez skarżącego, które jego zdaniem warunkują przyznanie płatności. Skarżący stwierdził, iż § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. nie określa jakie dowody ma przedstawić producent rolny na poparcie twierdzeń o zaistnieniu nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających realizację planu rozwoju gospodarstwa rolnego. Zgodnie z art. 75 § 1 k..p..a. jako dowód należało dopuścić wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Niedopuszczalnym było powoływanie się przez organ na wypowiedzi osób bez specjalistycznej wiedzy medycznej, czy weterynaryjnej, Takie osoby nie mogły oceniać przedstawionych przez skarżącego dokumentów w postaci zaświadczenia lekarskiego oraz decyzji organu inspekcji weterynaryjnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zaskarżona decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR czyni zadość zaleceniom zawartym w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 czerwca 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 18/1, eliminującym z obrotu prawnego decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] września 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w roku czwartym i piątym. W wykonaniu w/w wyroku organ uzyskuje dodatkowe dowody wskazujące, że skarżący nieskutecznie powołuje się na dwie okoliczności, o których mowa w § 9 ust. 2 pkt 1 i pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Powyższy przepis określa, że płatność dla gospodarstwa niskotowarowego może być wypłacona również wtedy, jeżeli realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa z uwagi na długotrwałą niezdolności do pracy producenta rolnego (pkt 1). W/w płatność może być przyznana również w przypadku wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego (pkt 4 ust. 2 § 9). Wykonując zalecenia Sądu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. zwraca się w dniu [...] października 2011 r. do skarżącego o złożenie dodatkowych wyjaśnień w sprawie. W oświadczeniu z dnia [...] października 2011 r. skarżący podaje między innymi, że "lekarz weterynarii wydał zaświadczenie o chorobie zakaźnej świń". Skarżący podnosi także, że cierpi na obturacyjną chorobę płuc, co potwierdza zaświadczenie lekarskie ze stycznia 2009 r. Wyjaśnia, iż "składał" oba zaświadczenia oraz oświadczenie o przyczynach niezrealizowania przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Ponadto Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. uzyskuje od Powiatowego Lekarza Weterynarii w R. informację na temat przedłożonych przez skarżącego decyzji (z dnia [...] grudnia 2008 r. i [...] czerwca 2009 r.) wydanych przez organ inspekcji weterynaryjnej, mających świadczyć o wystąpieniu choroby zakaźnej zwierząt hodowanych w gospodarstwie skarżącego. Powiatowy Lekarz Weterynarii wyjaśnia w swoim piśmie z dnia [...] października 2011 r., że w/w decyzje uznające stado świń za seronegatywne nie stwierdzają wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt. Poza tym organ pierwszej instancji występuje do KRUS (w dniu [...] października 2011 r.) z wnioskiem o udzielenie informacji, czy przedłożone przez skarżącego zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2009 r. wydane przez lekarza rodzinnego spełnia warunki orzeczenia o niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. Z odpowiedzi KRUS zawartej w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r. wynika wprost , iż przedmiotowe zaświadczenie lekarskie nie spełnia warunków orzeczenia o niezdolności skarżącego do pracy w gospodarstwie rolnym, zgodnie z art. 46 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. W tym stanie rzeczy organ dysponuje nowymi dowodami, które nie potwierdzają istnienia nadzwyczajnych okoliczności usprawiedliwiających niewykonanie przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. W grę nie wchodzi przypadek określony w § 9 ust. 2 pkt 1 w/w rozporządzenia. Skarżący nie wykazuje bowiem, że jest osobą długotrwale niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym. To, że skarżący choruje nie oznacza, że zalicza się go z tego powodu do kręgu osób długotrwale niezdolnych do pracy. Brak jest również dowodu, że występuje choroba zakaźna zwierząt hodowanych w gospodarstwie skarżącego. Odpada więc sytuacja określona w § 9 ust. 2 pkt 4 omawianego rozporządzenia. Te nowe okoliczności faktyczne wynikające z poczynionych ustaleń organu uzasadniają wstrzymanie płatności. Kwestia złożenia przez skarżącego oświadczenia w trybie § 9 ust. 3 cyt. rozporządzenia staje się zatem zagadnieniem drugorzędnym, skoro w rzeczywistości nie zachodzą przesłanki określone w ust. 2 tego przepisu, a tylko takie mogą stanowić prawną podstawę do wypłacenia płatności. Odnosząc się do zarzutów i wniosków skargi, że organ "ignoruje" podstawowe ustalenia dokonane przez WSA w Lublinie w wyroku z dnia 9 czerwca 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 18/11 należy przypomnieć, iż stosownie do art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej. Jak wyjaśnia Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 670/11, ocena ta wiąże o tyle, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych. Traci więc ona moc wiążącą w razie zmiany stanu prawnego, zmiany istotnych okoliczności faktycznych. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że skarga J. B. jest nieusprawiedliwiona i jako taka podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.