III SA/Lu 224/15

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. W złożonej skardze skarżący zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata w osobie S. C., prowadzącej Kancelarię Adwokacką w W. Do skargi skarżący załączył wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczając w nim, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniu złożonym w skardze oraz na urzędowym formularzu skarżący podał, że jest osobą samotnie gospodarującą, a po rozwodzie z żoną przejął spłatę kredytu hipotecznego w wysokości ok. [...] zł miesięcznie. Wykazał, że w skład jego majątku wchodzi dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolna o pow. [...] ha (w tym pole uprawne, łąka i las). Jako źródła swojego utrzymania skarżący wskazał rentę w kwocie [...] zł i zasiłek chorobowy w kwocie [...] zł. Natomiast do stałych miesięcznych wydatków, oprócz raty kredytu, skarżący zaliczył: energię elektryczną [...]-[...] zł (za dwa miesiące); opał na zimę [...] zł; telefon [...] zł; gaz [...] zł; wyżywienie [...]-[...] zł; środki czystości [...] zł, odzież, obuwie [...] zł. Skarżący nadmienił również, że nie może liczyć na żądną pomoc finansową ze strony rodziny. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie. Podkreślić należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej do kosztów sądowych należy zaliczyć: wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł - § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Pozostałe ewentualne koszty sądowe tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, wpis od potencjalnej skargi kasacyjnej nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192), § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika określa co do zasady umowa między mocodawcą a pełnomocnikiem, jednakże pewnym odniesieniem co do wysokości kwot wynagrodzenia adwokata za poszczególne rodzaje spraw są stawki minimalne określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461). Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia stawka minimalna ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej wynosi 240 zł netto i 295,20 zł brutto (§ 2 ust. 3 rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Porównując wielkość kosztów postępowania do sytuacji materialnej strony skarżącej uznać należy, że strona nie wykazała istnienia przesłanek przyznania jej prawa pomocy zarówno w zakresie całkowitym, jak i częściowym. Instytucja przyznania prawa pomocy, stanowiąca pomoc państwa, znajduje bowiem zastosowanie wobec osób ubogich, które ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną, pomimo największych starań, nie mogą ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej, stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącego nie należy do trudnych, a ze względu na posiadany majątek nie można go zaliczyć do osób ubogich. Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiada majątek nieruchomy (dom o pow. [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha). Zauważyć należy (co zresztą sam skarżący przyznaje we wniosku), że miesięczne wydatki skarżącego w łącznej kwocie ok. [...] – [...] zł (rata kredytu [...] zł + koszty utrzymania ok. [...] – [...] zł) znacznie przekraczają wykazane przez niego dochody w wysokości [...] zł miesięcznie uzyskiwane tytułem renty ([...] zł) i zasiłku chorobowego ([...] zł). Zdaniem referendarza nie świadczy to o braku możliwości poniesienia kosztów postępowania w sprawie niniejszej, tylko o tym, że skarżący nie wykazał w pełni swojej rzeczywistej sytuacji materialnej. Skoro bowiem skarżący comiesięcznie pokrywa wydatki w kwocie ok. [...] – [...] zł, przekraczające o ok. [...] – [...] zł wykazane źródła utrzymania w wysokości [...] zł, to oznacza, że musi posiadać jeszcze inne źródła finansowania, których nie wykazał we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 pkt 1 p.p.s.a., spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Obowiązkiem strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. W ocenie referendarza skarżący nie wykazując skąd czerpie środki finansowe na pokrycie wszystkich wymienionych przez siebie wydatków, nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji materialnej. Powyższe okoliczności wskazują, że skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek z art. 246§ 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.