III SA/Lu 263/08
WyrokWSA w Lublinie2008-12-09
Skład orzekający: Zdzisław Sadurski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając postanowienie organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 KPA, może ograniczyć się jedynie do uchylenia tego postanowienia, czy też powinien orzec co do istoty sprawy lub umorzyć postępowanie pierwszej instancji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając postanowienie organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 KPA, nie może ograniczyć się jedynie do uchylenia tego postanowienia. Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy powinien w takim przypadku orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 KPA wymaga wydania rozstrzygnięcia merytorycznego lub umorzenia postępowania, a nie tylko uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.M. i L.M. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji o przekazaniu pisma Burmistrza dotyczącego funkcjonowania warsztatu samochodowego według właściwości do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska. Organ odwoławczy uznał, że pismo Burmistrza nie było podaniem, a postanowienie o przekazaniu zostało wydane bez podstawy prawnej. Skarżący zarzucili, że organ pierwszej instancji powinien był podjąć decyzję o zamknięciu warsztatu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżone postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi H.M. i L.M. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o przekazaniu pisma według właściwości uchyla zaskarżone postanowienie.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny rozpoznał zażalenie H. M. i uchylił postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska pisma Burmistrza w sprawie funkcjonowania warsztatu samochodowego w B. przy ul. K. W uzasadnieniu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził, że postanowienie organu I instancji zostało wydane bez podstawy prawnej. Mylnie bowiem pismo Burmistrza z dnia [...] marca 2008 r. dotyczące prawidłowości funkcjonowania wyżej wymienionego warsztatu zakwalifikowane jako podanie, podczas gdy w istocie jest ono pismem przewodnim o przekazaniu według właściwości wniosku L. M. Przepis art. 65 k.p.a. może być podstawą postanowienia o przekazaniu według właściwości podań w sprawach indywidualnych załatwianych w drodze decyzji organu administracyjnego, Podkreśla to Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w wyroku z dnia 20 lutego 2006 r. o sygn. akt IV SA/Wa 2161/05. Przedmiotowego pisma Burmistrza nie można zakwalifikować jako podania. Takich cech nie posiada również pismo L. M., będące wnioskiem w rozumieniu art. 241 k.p.a. i jako taki mógłby być przekazany pismem, gdyż Kodeks postępowania administracyjnego, ani nie przewiduje możliwości orzekania w tym przedmiocie w drodze postanowienia, ani możliwości zaskarżenia pisma o przekazaniu według właściwości.
W tych okolicznościach Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wyjaśnił, że skarżone postanowienie podlegało uchyleniu w całości.
W skardze sądowej H. i L. M. zarzucili, że w rozpoznawanej sprawie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny powinien był podjąć decyzję o zamknięciu warsztatu samochodowego, gdyż warsztat nie spełnia wymagań przewidzianych prawem, a sporządzony przez pracownika tego organu protokół z kontroli nie odzwierciedla ustaleń poczynionych podczas w trakcie czynności kontrolnych.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż podnoszonych przez skarżących.
Analizując prawidłowość postanowienia organu I instancji, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny powinien był mieć na uwadze, że stosownie do art. 144 k.p.a., przy rozpoznawaniu zażalenia miały odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Przepisy regulujące kwestię odwołań jasno wskazują, że organ odwoławczy wydaje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 § 1 i § 2 k.p.a. Innego rozstrzygnięcia organ odwoławczy nie może wydać. W rozpoznawanej sprawie wydano rozstrzygnięcie, którego Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje.
Zaskarżonym postanowieniem, wydanym w trybie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 k.p.a., organ odwoławczy uchylił w całości postanowienie organu I instancji. Przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzje, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji.
Stosując się do reguł postępowania określonych w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. uchylając w całości skarżone postanowienie powinien był orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Tymczasem organ odwoławczy – niezgodnie z dyspozycją art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - ograniczył się jedynie do uchylenia skarżonego postanowienia, naruszając treść tego przepisu.
W tych okolicznościach zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu przez Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło