III SA/Lu 264/25

WyrokWSA w Lublinie2025-10-16

Skład orzekający: Jerzy Drwal, Agnieszka Kosowska, Iwona Tchórzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przejazd zespołem pojazdów składającym się z trzech pojazdów (ciągnika siodłowego i dwóch naczep), gdy zezwolenie kategorii V obejmuje jedynie ciągnik i jedną naczepę, stanowi przejazd bez zezwolenia, skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 15000 zł?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przejazd zespołem pojazdów składającym się z trzech pojazdów (ciągnika siodłowego i dwóch naczep), gdy zezwolenie kategorii V obejmuje jedynie ciągnik i jedną naczepę, stanowi przejazd bez wymaganego zezwolenia. Skoro zezwolenie nie obejmowało drugiej naczepy, doszło do naruszenia przepisów Prawa o ruchu drogowym, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w wysokości 15000 zł na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c w zw. z art. 140aa ust. 1 p.r.d. Sąd podkreślił, że kluczowe jest objęcie zezwoleniem wszystkich pojazdów wchodzących w skład zespołu, a nie tylko parametry techniczne.
Stan faktyczny
W trakcie kontroli drogowej stwierdzono, że zespół pojazdów składający się z ciągnika siodłowego i dwóch naczep wykonywał przejazd na rzecz skarżącej spółki. Kierowca okazał zezwolenie kategorii V, które obejmowało jedynie ciągnik i jedną naczepę, nie uwzględniając drugiej naczepy. Organy administracji nałożyły na spółkę karę pieniężną w wysokości 15000 zł za przejazd bez wymaganego zezwolenia. Spółka wniosła skargę, zarzucając błędną interpretację przepisów i niezastosowanie łagodniejszej sankcji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2025 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 12 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 12 marca 2025 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania P. T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. , utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia [...] 2025 r. w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w kwocie 15000 zł za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów złożonym z 3 pojazdów, bez zezwolenia kat. V. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 8 sierpnia 2024 r. w Oddziale Celnym w Hrebennem dokonano kontroli zespołu pojazdów o nr rej. [...] Kierujący zespołem pojazdów wykonywał przejazd w ramach krajowego transportu drogowego na rzecz skarżącej spółki P. T.. Przedmiotowym zespołem pojazdów przewożony był towar w postaci elementu turbiny wiatrowej - dolna sekcja wieży. W wyniku kontroli stwierdzono, że zespół pojazdów składał się z 3 pojazdów. Pierwszym pojazdem był ciągnik siodłowy marki V. o numerze VIN [...], numer i seria dowodu rejestracyjnego [...], tablice rejestracyjne umieszczone z przodu i z tyłu. Drugim pojazdem była naczepa marki G. o numerze VIN [...], numer i seria dowodu rejestracyjnego [...]. Ciągnik siodłowy połączony był z naczepą przez siodło. Trzecim pojazdem była naczepa marki G. o numerze [...], numer i seria dowodu rejestracyjnego [...] z tablicą rejestracyjną przymocowaną z tyłu pojazdu. Drugi i trzeci element zestawu były połączone poprzez siodło. Ustalono, że pojazdy nie zostały ze sobą złączone w celu holowania, jak również, że w dowodach rejestracyjnych naczep nie znajduje się informacja, że pojazd został skompletowany. Ponadto stwierdzono, że w skład kontrolowanego zespołu nie wchodził ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny. Kierowca okazał do kontroli zezwolenie na przejazd dwukrotny pojazdu nienormatywnego kategorii V nr [...] z dnia 2 sierpnia 2024 r., wydane przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, ważne w okresie od 3 sierpnia 2024 do 3 września 2024 r., w którym wskazany był zespół pojazdów złożony z ciągnika siodłowego o nr rej. [...] i jednej naczepy nr rej. [...] Kontrolujący stwierdzili, że przejazd był wykonywany zespołem pojazdów złożonym z liczby pojazdów większej, niż określona w art. 62 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251 z późn. zm., dalej także "p.r.d"., "ustawa"), zgodnie z którym zespół pojazdów może składać się najwyżej z 3 pojazdów, a zespół ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny - z 2 pojazdów. Decyzją z dnia 13 stycznia 2025 r. organ pierwszej instancji nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 15000 zł ustaloną zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c p.r.d. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżąca podniosła, że nałożenie kary w kwocie 15000 zł miałoby uzasadnienie jako następstwo przekroczenia masy, nacisków osi czy też wymiarów spornej jednostki drogowej. Te jednak były zgodne z warunkami określonymi w zezwoleniu kategorii V. Zatem do przekroczenia parametrów technicznych nie doszło. Zdaniem strony na gruncie niniejszej sprawy winien znaleźć zastosowanie przepis 140ab ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przejazd z dnia 8 sierpnia 2024 r. wykonywany był bowiem z naruszeniem warunków posiadanego zezwolenia kategorii V, innych niż parametry techniczne zespołu pojazdów. Decyzją z dnia 12 marca 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podniósł, że kierowca pojazdu co prawda posiadał przy sobie i okazał na żądanie upoważnionego do kontroli funkcjonariusza zezwolenie kategorii V na przejazd pojazdu nienormatywnego o nr rej. [...], ważne w dniu kontroli, jednak zezwolenie to nie mogło zostać uznane, gdyż w okazanym zezwoleniu nie uwzględniono naczepy o nr rej. [...] o masie własnej 6 t. Okazane zezwolenie obejmowało ciągnik samochodowy nr rej. [...] o masie własnej 12,13 t, naczepę nr rej. [...] o masie 19,60 t oraz masę ładunku określoną na 63,27 t. Tym samym zezwolenie dotyczyło zespołu dwóch pojazdów o nr rej. [...] wraz z ładunkiem, o masie całkowitej 95 t. Tymczasem w trakcie kontroli stwierdzono również naczepę o nr rej. [...] o masie własnej 6 t. W ocenie organu przedstawione w odwołaniu stanowisko strony skarżącej jest błędne, bowiem okazane zezwolenie nie obejmowało naczepy o nr rej. [...] o masie własnej 6 t, a zatem masa całkowita zespołu pojazdów wraz ładunkiem również była zaniżona o 6 t. Skoro poddany kontroli zespół pojazdów składał się z trzech pojazdów o nr rej. [...] o masie własnej odpowiednio 12,13 t, 6 t i 19,60 t, zaś okazane zezwolenie obejmowało wyłącznie zespół pojazdów o nr rej. [...] o masie własnej odpowiednio 12,13 t i 19,60 t, bez wątpienia należało stwierdzić, że doszło do wykonywania przejazdu pojazdem nienormatywnym na podstawie zezwolenia kategorii V z przekroczonymi parametrami technicznymi wskazanymi w tym zezwoleniu. Powołując się na treść art. 64ea p.r.d. organ odwoławczy wskazał, że w takiej sytuacji przejazd pojazdu nienormatywnego uznaje się za wykonywany bez zezwolenia. Organ uznał za nietrafny postulat strony zastosowania w sprawie art. 140ab ust. 1 pkt 7 p.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 2000 zł - za niedotrzymanie warunków przejazdu określonych dla zezwolenia kategorii V lub podanych w tym dokumencie, innych niż parametry techniczne pojazdu lub zespołu pojazdów. Organ wskazał, że wobec nieuwzględnienia w treści zezwolenia naczepy o nr rej. [...] o masie własnej 6 t, doszło niewątpliwie do naruszenia parametrów technicznych zespołu pojazdów, w związku z czym nie ma prawnej możliwości zakwalifikowania stwierdzonego naruszenia jako naruszenia określonego w art. 140ab ust. 1 pkt 7 ustawy. W ocenie organu drugiej instancji, wobec stwierdzonego naruszenia art. 62 ust. 4 p.r.d., zgodnie z którym zespół pojazdów może składać się najwyżej z trzech pojazdów, a zespół ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny z dwóch pojazdów, uzasadnione było wymierzenie skarżącej kary pieniężnej w kwocie 15000 zł, na podstawie art. 140aa ust. 1 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c p.r.d., jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Organ odwoławczy podkreślił, że stosownie do przepisu art. 71 ust. 1 p.r.d. dowód rejestracyjny jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu, który spełnia określone prawem wymagania, w tym wymagania o charakterze technicznym. Dowód rejestracyjny jest zatem dokumentem urzędowym, potwierdzającym, że pojazd, którego rejestracja została w ten sposób potwierdzona, jest pojazdem w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym. Definicje pojazdu zawierają zaś art. 2 pkt 31, pkt 50 i pkt 52 p.r.d. W pojęciu pojazdu mieści się również naczepa. Jeżeli zatem zarówno ciągnik, jak i obie naczepy były zarejestrowane jako odrębne pojazdy, to brak jest podstaw do zarzucenia organowi niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, dotyczących rzeczywistego charakteru połączonych elementów zespołu pojazdów. Status pojazdu określa bowiem dowód rejestracyjny, a nie sposób jego użytkowania. W rozpatrywanej sprawie nie przedstawiono zaś żadnych wiarygodnych dowodów, które mogłyby podważyć prawdziwość danych zawartych w dowodach rejestracyjnych naczep. Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie brak wystąpienia w sprawie przesłanek określonych w art. 140aa ust. 4 p.r.d. P. T. Spółka z o.o. w S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. , wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie: - art 64ea p.r.d., poprzez błędne jego zastosowanie wynikające z niewłaściwie przeprowadzonej wykładni, przejawiające się uznaniem, iż ilość pojazdów wchodzących w skład zespołu, którego przejazd jest na gruncie niniejszego przypadku przedmiotem sporu, należy postrzegać jako parametry techniczne owej jednostki drogowej, - art. 11, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm., dalej "k.p.a.")., poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie sprawy, które przejawia się uznaniem, iż ilość pojazdów składowych tworzących zespół stanowi jego parametry techniczne, - art. 140ab ust. 1 pkt 7 p.r.d., poprzez niezastosowanie w sprawie, przejawiające się nałożeniem sankcji w wysokości 15000 zł, podczas gdy wskazany tu przepis jako następstwo sytuacji z dnia kontroli przewiduje karę w wysokości 2000 zł; - art. 11 k.p.a., poprzez wadliwe sformułowanie treści uzasadnienia decyzji przejawiające się brakiem możliwości ustalenia na jego podstawie przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał ilość pojazdów składowych tworzących zespół jako jego parametry techniczne. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 62 ust. 4 p.r.d. zespół pojazdów może składać się najwyżej z 3 pojazdów, a zespół ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny - z 2 pojazdów. Na mocy art. 62 ust. 4b pkt 1 powołanej ustawy przejazd zespołu pojazdów złożonego z liczby pojazdów większej niż określona w ust. 4 wymaga zezwolenia, o którym mowa w art. 64d, to jest zezwolenia kategorii V. Stosownie do treści art. 64d p.r.d. zezwolenie kategorii V na przejazd pojazdu nienormatywnego jest wydawane na jednokrotny lub wielokrotny przejazd po drogach publicznych w wyznaczonym czasie, na trasie wyznaczonej w zezwoleniu. Natomiast za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (art. 140aa ust. 1 p.r.d.). Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, naczelnik urzędu celno-skarbowego lub zarządca drogi (art. 140aa ust. 2 ustawy). Karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 ustawy. Zgodnie z pkt 3 ostatnio wymienionego przepisu, wysokość kary za brak zezwolenia kategorii V wynosi: a) 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 10000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15000 zł – w pozostałych przypadkach. W rozpatrywanej sprawie, zgodnie z treścią decyzji organu pierwszej instancji, na skarżącą została nałożona kara pieniężna w wysokości 15000 zł za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów złożonym z 3 pojazdów, bez zezwolenia kategorii V. W wyniku kontroli stwierdzono bowiem, że kontrolowany zespół pojazdów był złożony z liczby pojazdów większej niż dopuszczona przepisami prawa. W toku kontroli ustalono, że z ciągnikiem samochodowym marki V. o numerze VIN [...] za pomocą siodła była połączona naczepa marki G. o numerze VIN [...] Z kolei z ostatnio wymienioną naczepą za pomocą siodła był połączony trzeci pojazd – naczepa marki G. o numerze VIN [...] Jednocześnie z dokumentów związanych z rejestracją pojazdów wynika, że w odniesieniu do wymienionych wyżej pojazdów wystawione zostały trzy odrębne dowody rejestracyjne i nadano trzy odrębne numery rejestracyjne. Mianowicie pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano ciągnik samochodowy marki V. o numerze VIN [...], wydając dowód rejestracyjny, seria i numer DR/BAS 1052971; pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano naczepę specjalną marki G. o numerze VIN [...], wydając dowód rejestracyjny, seria i numer [...] [...], a pod numerem rejestracyjnym [...] zarejestrowano naczepę ciężarową o numerze VIN [...], wydając dowód rejestracyjny, seria i numer [...]. Jednocześnie w dowodach rejestracyjnych naczep brak informacji, że pojazd został skompletowany (k. 15-17 akt administracyjnych). W tym stanie faktycznym organy uznały, że skontrolowany zespół pojazdów składał się z trzech pojazdów, podczas gdy w świetle art. 62 ust. 4 p.r.d. zespół pojazdów ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny może składać się najwyżej z dwóch pojazdów. Powołane okoliczności faktyczne nie są w sprawie sporne. Skarżąca nie kwestionuje, że w skład kontrolowanego zespołu pojazdów nie wchodził ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny, jak również ustalenia, że pojazdy nie zostały ze sobą złączone w celu holowania. W myśl zaś art. 2 pkt 49 p.r.d. zespół pojazdów oznacza pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość; nie dotyczy to pojazdów złączonych w celu holowania. Jednocześnie trafnie w zaskarżonej decyzji zwrócono uwagę na definicje pojęcia pojazdu w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 2 pkt 31 tej ustawy pojazdem jest środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna lub urządzenie do tego przystosowane, z wyjątkiem urządzenia wspomagającego ruch. Z kolei przyczepa to pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem (art. 2 pkt 50). Natomiast naczepa to przyczepa, której część spoczywa na pojeździe silnikowym i obciąża ten pojazd (art. 2 pkt 52). Z przytoczonych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że pojęcie pojazdu w rozumieniu ustawy nie odnosi się wyłącznie do środków transportu, które są przeznaczone do samodzielnego poruszania się po drodze. Pojazdami są także przyczepa oraz naczepa, mimo niewyposażenia ich w silnik (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1801/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). Istotne znaczenie w omawianej kwestii odrębności pojazdów i w konsekwencji ich liczby ma także fakt wydania trzech odrębnych dowodów rejestracyjnych. Zgodnie bowiem z art. 71 ust. 1 p.r.d. dowód rejestracyjny (albo pozwolenie czasowe) jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy. Przepis ten nie dotyczy pojazdów, o których mowa w ust. 3. W świetle powołanego przepisu należy zatem podzielić wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko, że status pojazdu określa dowód rejestracyjny (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt II GSK 67/16 i sygn. akt II GSK 2754/16 oraz z dnia 27 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 532/20). W związku z tym w sytuacji, gdy w stosunku do ciągnika samochodowego oraz dwóch naczep wydane zostały odrębne dowody rejestracyjne, a zatem zarejestrowano trzy odrębne pojazdy, nie ma podstaw do przyjęcia na gruncie obowiązujących przepisów prawa, że mamy do czynienia jedynie z dwoma pojazdami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1483/15). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że skontrolowany w okolicznościach niniejszej sprawy zespół pojazdów, składający się z trzech pojazdów (ciągnika samochodowego i dwóch naczep), był złożony z większej liczby pojazdów, niż przewiduje to przepis art. 62 ust. 4 p.r.d. W przypadku bowiem, gdy zespół pojazdów jest ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż pojazd rolniczy lub pojazd wolnobieżny – na mocy powołanego przepisu zespół pojazdów może składać się wyłącznie z dwóch pojazdów. Zatem w sytuacji, która miała miejsce w niniejszej sprawie, aktualizował się przewidziany w przytoczonym wyżej przepisie art. 62 ust. 4b pkt 1 p.r.d. obowiązek uzyskania zezwolenia na przejazd zespołu pojazdów złożonego z liczby pojazdów większej niż wymieniona w ust. 4 art. 62 p.r.d. Jeśli chodzi o rodzaj zezwolenia, przepis art. 62 ust. 4b pkt 1 p.r.d. nakazuje uzyskanie w takim przypadku zezwolenia, o jakim mowa w art. 64d. Zgodnie z ostatnio powołanym przepisem jest to zezwolenie kategorii V. W okolicznościach sprawy skarżąca dysponowała wydanym w dniu 2 sierpnia 2024 r. zezwoleniem kategorii V nr [...], ważnym w dniu kontroli. Wbrew jednak argumentacji skarżącej podnoszonej w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze, okazane w toku kontroli zezwolenie nie uprawniało do wykonywania przejazdu skontrolowanym zespołem pojazdów i w związku z tym nie wyłączało nałożenia na skarżącą kary na podstawie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z treścią okazanego dokumentu zezwalało ono na dwa przejazdy zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki V., nr rej. [...] o masie własnej 12,13 t oraz naczepy, nr rej. [...] o masie własnej 19,60 t, wraz z ładunkiem o masie 63,27 t, łącznie o masie całkowitej zespołu pojazdów 95 t. Bezsprzecznie zezwolenie nie obejmowało natomiast naczepy o nr rej. [...] o masie własnej 6 t. W związku z treścią zarzutów skarżącej wymaga przy tym podkreślenia, że w świetle art. 62 ust. 4b p.r.d. podstawę stwierdzenia w niniejszej sprawie naruszenia przepisów Prawa o ruchu drogowym i w konsekwencji nałożenia na skarżącą kary stanowi już okoliczność, iż zespół pojazdów składał się z liczby pojazdów większej niż określona w art. 62 ust. 4 p.r.d., a skarżąca nie posiadała zezwolenia na przejazd zespołu pojazdów składającego się z trzech pojazdów, w tym w szczególności naczepy o nr rej. [...] Powoływane przez skarżącą argumenty, że wymienione w zezwoleniu parametry dotyczące masy całkowitej i nacisków osi (których to wartości jak wynika z protokołu kontroli nie sprawdzano w toku kontroli) oraz wymiarów zespołu pojazdów nie przekraczały wartości odzwierciedlonych w zezwoleniu, nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Zasadniczym elementem, który powodował nieadekwatność zezwolenia do faktycznie wykonywanego na rzecz skarżącej przejazdu, było objęcie zezwoleniem przejazdów wykonywanych wyłącznie za pomocą zespołu pojazdów składającego się z dwóch wymienionych w tym zezwoleniu pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...], podczas gdy faktycznie przejazd był wykonywany przez zespół składający się z trzech pojazdów, to jest również z naczepy o nr rej. [...] Bez wpływu na prawidłowość zaskarżonej decyzji pozostaje również zarzut naruszenia art 64ea p.r.d., przewidującego, że w przypadku wykonywania przejazdu pojazdem nienormatywnym na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, kategorii innej niż wymagana albo na podstawie zezwolenia kategorii V z przekroczonymi parametrami technicznymi pojazdu lub zespołu pojazdów wskazanymi w tym zezwoleniu, przejazd pojazdu nienormatywnego uznaje się za wykonywany bez zezwolenia. Skarżąca zarzuca błędne uznanie przez organ, że ilość pojazdów wchodzących w skład skontrolowanego w sprawie zespołu pojazdów należy postrzegać jako parametry techniczne tego zespołu pojazdów. Z powołaniem się na tę samą argumentację skarżąca wywodzi naruszenie przepisów postępowania. Odnosząc się do zarzutów skarżącej wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt II GSK 1269/22 wyjaśnił, iż "pojęcie pojazdu nienormatywnego zdefiniowane ustawowo w art. 2 pkt 35a p.r.d. jako "pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy", nie znajduje zastosowania do zespołów pojazdów, które naruszają zakaz, o którym mowa w art. 62 ust. 4 p.r.d., a więc wbrew ustawie składają się z więcej niż 3 pojazdów, a w przypadku zespołów ciągniętych przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny – z więcej niż 2 pojazdów. Jest bowiem oczywiste, że tak skonstruowany zespół pojazdów narusza ustawowo określone warunki używania pojazdów w ruchu drogowym (zob. art. 53 i n. p.r.d.) w zakresie wyznaczonym w art. 62 ust. 4 p.r.d., jednak nie oznacza to, że zespół ten może być uznany za pojazd nienormatywny w rozumieniu art. 2 pkt 35a p.r.d. Ustawodawca przewidział bowiem odrębną regulację dla tego rodzaju zespołów o "niestandardowym składzie", przewidując, że ich poruszanie się po drogach publicznych – niezależnie od długości zespołu (por. art. 62 ust. 4a i art. 62 ust. 4b pkt 2 p.r.d.) – wymaga zgodnie z art. 62 ust. 4b pkt 1 p.r.d. uzyskania szczególnego zezwolenia, o którym mowa w art. 64d p.r.d. Jedynie względy techniki legislacyjnej zadecydowały, że przejazd po drogach publicznych zespołem pojazdów naruszającym zakaz z art. 62 ust. 4 p.r.d. jest traktowany dla potrzeb uzyskania odpowiedniego zezwolenia jak przejazd pojazdem nienormatywnym, gdyż przejazd ten wiąże się z obowiązkiem uzyskania zezwolenia kategorii VII, przewidzianej dla pojazdów zaliczanych do danej grupy pojazdów nienormatywnych. Przez odesłanie art. 62 ust. 4b pkt 1 do przepisu art. 64d cyt. ustawy ustawodawca nakazuje zatem dla rozważanej kategorii zespołów pojazdów – jako warunek legalnego przejazdu po drogach publicznych – uzyskanie zezwolenia kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, pomimo iż sam zespół tego rodzaju nie jest pojazdem nienormatywnym." Trzeba przy tym zauważyć, że w aktualnym stanie prawnym art. 64d p.r.d. odnosi się do zezwolenia kategorii V, a nie kategorii VII, o czym przepis ten stanowił przed dniem 13 marca 2021 r. W świetle zaś stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd orzekający w sprawie podziela, zespół pojazdów naruszający zakaz przewidziany w art. 62 ust. 4 p.r.d. nie jest pojazdem nienormatywnym w rozumieniu art. 2 pkt 35a p.r.d. Natomiast przejazd po drogach publicznych zespołem pojazdów o liczbie pojazdów większej niż określona w art. 62 ust. 4 p.r.d. wiąże się z obowiązkiem uzyskania zezwolenia kategorii V, przewidzianej dla pojazdów zaliczanych do tej grupy pojazdów nienormatywnych. W konsekwencji też wykonywanie przejazdu mimo nieuzyskania zezwolenia kategorii V, uprawniającego do przejazdu zespołem pojazdów składającym się z określonej liczby pojazdów, których dane zawarte są w zezwoleniu, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c w zw. z art. 140aa ust. 1 w zw. art. 64a ust. 1 i art. 62 ust. 4b pkt 1 w zw. z art. 62 ust. 4 p.r.d. (por. powołany wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt II GSK 1269/22). Dla nałożenia tej kary istotny jest brak zezwolenia na przejazd zespołu pojazdów o określonej liczbie pojazdów, nie zaś kwestia parametrów technicznych zespołu pojazdów. W okolicznościach sprawy nie budzi wątpliwości, że okazane w czasie kontroli zezwolenie kategorii V nie dotyczyło zespołu pojazdów, którym faktycznie wykonywany był skontrolowany przejazd, to jest zespołu pojazdów składającego się z trzech pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] W tej sytuacji nałożenie kary w wysokości 15000 zł znajdowało podstawę w wyżej wymienionych przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wysokość kary wynika z art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c p.r.d. Natomiast niezasadny jest zarzut naruszenia art. 140ab ust. 1 pkt 7 p.r.d., poprzez jego niezastosowanie w stanie faktycznym sprawy. Przepis ten przewiduje, że karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 2000 zł za niedotrzymanie warunków przejazdu określonych dla zezwolenia kategorii V lub podanych w tym dokumencie, innych niż parametry techniczne pojazdu lub zespołu pojazdów. Wymaga wyjaśnienia, że warunki wykonywania przejazdu określone w zezwoleniu dotyczą innego zakresu obowiązków przewoźnika niż kwestia ilości pojazdów składających się na zespół pojazdów. Warunki wykonywania przejazdu dotyczą między innymi obowiązku dokonania przez pilota objazdu trasy, wymogu wykonywania przejazdu w określonych godzinach, spełnienia innych szczegółowych wymogów niezbędnych dla zapewnienia bezpieczeństwa ruchu po drodze publicznej, np. demontażu oznakowania i urządzeń w pasie drogowym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2034/15 oraz W. Kotowski, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, wyd. III, LEX, t. 4 do art. 64 p.r.d., jak również R.A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, wyd. III, LEX, t. 11 do art. 64 p.r.d.). Warunków wykonywania przejazdu dotyczy art. 64 ust. 1 pkt 2-4 p.r.d., stanowiąc, że ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem: przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1 (pkt 2), pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 64 ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami (pkt 3), zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym (pkt 4). W okolicznościach sprawy warunki wykonywania przejazdu zostały opisane na odwrocie zezwolenia nr [...] Jednakże kwestia zachowania tych warunków nie stanowiła przedmiotu oceny w niniejszej sprawie, w której kara został nałożona za brak zezwolenia kategorii V na przejazd zespołu pojazdów składającego się z trzech pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] Okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały w pełni wyjaśnione, a ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonej decyzji znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. W ocenie Sądu, w zaskarżonej decyzji trafnie stwierdzono, że skarżąca w toku postępowania nie wykazała okoliczności, które uzasadniałyby umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Zgodnie z powołanym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Przepis art. 140aa ust. 4 p.r.d. stanowi wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz i musi być interpretowany ściśle. Dochowanie należytej staranności oznacza, że podmiot wykonujący przejazd uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które nie miał wpływu, doszło do naruszenia prawa. Natomiast zgodzić się należy z organem, że w okolicznościach sprawy nie było przeszkód do uzyskania dla przewozu towaru niepodzielnego zezwolenia kategorii V uprawniającego do przejazdu skontrolowanym zespołem pojazdów składającym się z trzech pojazdów. W konsekwencji stwierdzić należy, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania. Nie ma zatem podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło