III SA/Lu 296/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia NSA Maria Wieczorek (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 17 listopada 2009 r. sprawy ze skargi Wojewody Lubelskiego na uchwałę Rady Gminy Wola Mysłowska z dnia 27 kwietnia 2009 r. nr XXIII/180/09 w przedmiocie likwidacja szkoły podstawowej oddala skargę. Dnia 27 kwietnia 2009 r. Rada Gminy Wola Mysłowska, działając m. in. na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.), podjęła uchwałę nr XXIII/180/09 w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w Wilczyskach. Wojewoda Lubelski, działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591, ze zm.) zaskarżył tę uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i wniósł o stwierdzenie jej nieważności. Organ wskazał, że przepis art. 59. ust. 1 ustawy o systemie oświaty zawiera zasady i tryb postępowania zmierzającego do likwidacji szkoły, określa etapy tego postępowania, czynności, które należy wykonać oraz ramy czasowe działania. Proces związany z likwidacją szkoły składa się z dwóch etapów. Pierwszy z nich to przygotowania do likwidacji szkoły, drugi zaś to podjęcie aktu o likwidacji szkoły. W pierwszym etapie organ prowadzący szkołę, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji szkoły, obowiązany jest zawiadomić o zamiarze jej likwidacji rodziców uczniów, właściwego kuratora oświaty, oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. W sprawie zamiaru likwidacji szkoły publicznej oraz likwidacji szkoły rada gminy wypowiada się podejmując w tych kwestiach uchwałę, a przeprowadzenie skutecznego procesu likwidacji szkoły wymaga istnienia w obrocie prawnym zarówno uchwały o zamiarze likwidacji szkoły jak i uchwały o samej likwidacji. W przedmiotowej sprawie uchwała Rady Gminy Wola Mysłowska Nr XX/158/08 w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w Wilczyskach została podjęta w dniu 29 grudnia 2008 r. Zgodność z prawem uchwały Nr XX/158/08 Rady Gminy Wola Mysłowska została poddana kontroli sądowej, bowiem Wojewoda Lubelski wniósł na tę uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Organ argumentuje, że w przypadku stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w Wilczyskach, uchwała ta staje się nieważna z mocy prawa od chwili jej podjęcia. Rozstrzygnięcie o niezgodności z prawem tamtej uchwały pociągnąć może za sobą niemożliwość jej wykonania, a co za tym idzie podjęcia dalszego procesu likwidacji szkoły. Zaistnieć bowiem może sytuacja, iż w obrocie prawnym funkcjonować będzie uchwała o likwidacji szkoły, lecz brak jest poprzedzającego ją aktu o wyrażeniu samego zamiaru likwidacji tej szkoły. W przekonaniu Wojewody Lubelskiego taka sytuacja istotnie narusza prawo, bowiem uchwała o zamiarze likwidacji szkoły jest aktem, którego skutki warunkują prawidłowość procedury likwidacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 i § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola sądu administracyjnego obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty podejmowane w sprawach z zakresie administracji publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 147 § 1 ppsa, Sąd uwzględniając skargę na akty prawa miejscowego oraz inne akty, stwierdza ich nieważność albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia przepisów prawa, ustawodawca nie naruszył rodzaju naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii rażących naruszeń. Przedmiotem skargi złożonej w niniejszej sprawie, jest uchwała Nr XXI/161/09 Rady Gminy Wola Mysłowska z dnia 27 kwietnia 2009 r. w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w Wilczyskach. Analiza akt sprawy wskazuje, że uchwałę tę podjęto powołując właściwą podstawę prawną, a w uzasadnieniu przytoczono faktyczne i prawne podstawy jej podjęcia. Na marginesie wskazać należy, że Wojewódzki Sad Administracyjny w składzie niniejszym podziela obowiązujący pogląd w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wedle którego uchwała o likwidacji szkoły dotyczy konkretnej placówki oświatowej, nie jest więc dokumentem zawierającym normy generalne, nie ma też charakteru abstrakcyjnego. Wewnętrzny charakter takiej uchwały przesądza, że nie jest to "akt prawny" w rozumieniu art. 19 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych, lecz aktem indywidualnym. Tym samym nie istniał po stronie organu gminy obowiązek opiniowania określony w przepisie art. 15 ust. 2 tejże ustawy. Związek Zawodowy Nauczycielstwa Polskiego nie wykazał również, że jest organizacją reprezentatywną w rozumieniu art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego. Organ w swej skardze nie przywołuje żadnych konkretnych norm prawnych, które jego zdaniem stanowią podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały, nie wskazuje błędów przy jej podjęciu ani nie zarzuca jej treści niezgodności z prawem. Jedynym uzasadnieniem żądania stwierdzenia nieważności tej uchwały jest obawa, że wyeliminowanie z obrotu prawnego innej uchwały powiązanej z omawianą, spowoduje w przyszłości jej niewykonalność. Ustawodawca w powołanej ustawie o systemie oświaty, założył taki tryb likwidacji szkoły, że wymagane są dwie uchwały, a każda nich podlega kontroli organu nadzoru i sądu administracyjnego. Ustawa nie wskazuje, że uchwała o likwidacji szkoły może zostać podjęta dopiero po zakończeniu kontroli zgodności z prawem uchwały o zamiarze likwidacji szkoły. Ryzyko, że uchwała w sprawie zamiaru likwidacji szkoły publicznej zostanie uchylona, jest więc niejako wpisane w ten tryb. W każdym razie nie można zakładać, że sąd stwierdzi nieważność uchwały o likwidacji szkoły z tego powodu, że poprzedzająca ją uchwała o zamiarze likwidacji szkoły podlega badaniu, gdyż sytuacja taka nie narusza prawa i jest zgodna z procedurą założoną w ustawie. Sąd nie stwierdza też żadnych innych uchybień w ramach podjęcia lub treści zaskarżonej uchwały, uchwała również wskazuje podstawę prawną, które skutkowałyby stwierdzeniem nieważności uchwały lub oceną, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Dodać należy, że wyrokiem z dnia 7 lipca 2009 r. (sygn. III SA/LU 207/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Wojewody Lubelskiego na uchwałę Nr XX/158/08 Rady Gminy Wola Mysłowska w sprawie zamiaru likwidacji szkoły. Skoro zatem zarzuty skargi są bezzasadne, a zaskarżona uchwała prawa nie narusza, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.