III SA/Lu 320/09
WyrokWSA w Lublinie2009-11-26
Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej może zostać utrzymana w mocy, jeśli postępowanie w sprawie oceny narażenia zawodowego zostało przeprowadzone po wydaniu orzeczeń lekarskich?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, ponieważ orzeczenia lekarskie w sprawie choroby zawodowej zostały wydane przed opracowaniem ocen narażenia zawodowego, co jest sprzeczne z wymogami rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych. Ponadto, nastąpiła zmiana stanu prawnego w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący B. T. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej "zatrucie ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne". Organy sanitarne obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na brak przekroczeń dopuszczalnych stężeń czynników szkodliwych i brak zmian wskazujących na przewlekłe zatrucie zawodowe. Skarżący wniósł skargę, zarzucając krzywdzące decyzje i nieprawidłowo przeprowadzone badania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia NSA Maria Wieczorek (sprawozdawca), Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 listopada 2009 r. sprawy ze skargi B. T. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2009 r nr [...].
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 138 § 1 kpa w związku z art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 z późn. zm.) – po rozpatrzeniu odwołania B. T. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2009 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej "zatrucie ostre albo przewlekle lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne" – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że B. T. pracował w latach [...].08.1981 – [...].12.2000 r. w Daewoo Motor Polska. Okres narażenia zawodowego dotyczy okresu pracy na stanowisku malarza konstrukcji maszyn i obejmował okres od [...].01.1998 r. do [...].09.1998 r., następnie na stanowisku malarza – lakiernika w Zakładzie Montażu w okresie od [...].10.1998 r. do [...].12.2000 r. B. T. narażony był na opary farb i lakieru, czyli działanie takich czynników jak: wodorotlenek sodu, cykloheksan, alkohol etylowy, alkohol butylowy, toluen, trójmetylobenzen. Zakład pracy był kontrolowany przez pracowników Inspekcji Pracy i Inspekcji Sanitarnej. Natomiast pomiary czynników chemicznych przeprowadzane były przez Laboratorium Ochrony Środowiska przy fabryce Samochodów. Pomiary przeprowadzone w 1998 r. nie wykazały przekroczeń najwyższego dopuszczalnego stężenia.
Ośrodek Medycyny Pracy orzeczeniem z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] uwzględnił dokumentację medyczną dotyczącą chorób zawodowych B. T. m.in. orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r., czy protokół postępowania wyjaśniającego narażanie na zapylenie oraz czynniki drażniące drogi oddechowe z dnia [...] października 2001 r. sporządzony przez lekarza Ośrodka Medycznego wraz z charakterystyką stanowiska pracy.
Instytut Medycyny Pracy Kliniki Chorób Zawodowych i Toksykologii w Łodzi orzekł również o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej "zatrucie ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane rozpuszczalnikami farb i lakierów".
Organ uznał, iż badania w obu jednostkach orzeczniczych wykazały bezspornie, iż brak jest u skarżącego zmian, które mogłyby wskazywać na przewlekłe zatrucie zawodowe rozpuszczalnikami farb i lakierów.
W tych warunkach, zdaniem Powiatowego Inspektora Sanitarnego brak jest podstaw do uznania u skarżącego B. T. choroby zawodowej "zatrucie ostre albo przewlekle lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne".
Skargę na powyższą decyzję złożył B. T. wnosząc o jej uchylenie. Podniósł, że decyzja ta jest dla niego krzywdząca oraz, że badania przez jednostki orzecznicze zostały przeprowadzone nieprawidłowo, a organy administracji sanitarnej pomimo jego wniosków, nie odniosły się do tych okoliczności .
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/, b/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w sytuacji, gdy Sąd stwierdzi, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję w całości lub w części albo stwierdza jej nieważność lub niezgodność z prawem.
Przy czym zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy, Sąd dokonuje również z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
Przeprowadzając w oparciu o powyższe uregulowania ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że narusza ona prawo materialne i przepisy prawa procesowego w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy.
Przesłanki materialnoprawne stwierdzenia choroby zawodowej określa § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia i rozpoznawania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115).
Zgodnie z cyt. wyżej przepisami przez choroby zawodowe rozumie się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych stanowiącego załącznik do wskazanego rozporządzenia, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Wystąpienie tych przesłanek lub ich brak, organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z przepisami k.p.a.
Przedmiotem badania organów sanitarnych są więc okoliczności stanowiące przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej, w tym ustalenie istnienia w środowisku pracy B. T. czynnika szkodliwego mogącego wywołać chorobę zawodową.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że dochodzenia epidemiologiczne i procedowanie w sprawie, dotknięte było wadami. Orzeczenie lekarskie I instancji (WOMP) wydane zostało w maju 2008 r., zaś II instancji - Instytutu Medycyny Pracy Klinikę Chorób Zawodowych i Toksykologii im prof. J.Nofera wydane zostało [...] października 2008 r. tj. przed opracowaniem ocen narażenia zawodowego ([...] stycznia 2009 r. ) Okoliczności te nie budzą wątpliwości.
Zgodnie z przepisami cytowanego rozporządzenia, orzeczenia lekarskie wydawane są na podstawie m.in. oceny narażenia zawodowego. W tych warunkach uznać należy, że zaskarżona decyzja nie uwzględniła wymogów określonych w cytowanym wyżej rozporządzeniu.
Podnieść należy również, że w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie P 23/07 (Dz. U. Nr 190, poz. 64) zmieniony został stan prawny (ustawa z dnia 22 maja 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw – Dz.U. 09.99.825).
Organy obu instancji ponownie przeprowadzą postępowanie, stosując obowiązujące aktualne przepisy i wydadzą rozstrzygnięcie w zależności od poczynionych ustaleń.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje obu instancji z uwagi, iż rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia uprzedniego postępowania w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło