III SA/Lu 374/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędzia WSA Anna Strzelec, , po rozpoznaniu w dniu 10 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty cła oraz kwoty podatku od towarów i usług oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2023 r. (nr [...]), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania D. S. (dalej jako "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej (dalej jako "organ I instancji") z [...] marca 2022 r. (nr [...]), w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy. W dniu [...] listopada 2021 r. D. S. został przesłuchany w charakterze podejrzanego o to, że w okresie od 25 czerwca 2020 r. do 30 sierpnia 2020 r. przekraczając granicę z Białorusi do Polski przez drogowe przejście graniczne w T., wprowadził na obszar celny Unii Europejskiej towar w postaci: 9 psów i 5 kotów, podając nieprawdę co do niehandlowego charakteru przewozu zwierząt w przywozowym zgłoszeniu ustnym złożonym Naczelnikowi Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej. Skarżący jednocześnie oświadczył, że zwierzęta dostał w prezencie na Białorusi od znajomych. Po przyjeździe do Polski i odbyciu 14-dniowej kwarantanny wraz ze zwierzętami wrócił do domu na Białoruś. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt II W [...], skarżący został uznany za winnego tego, że w okresie od 25 czerwca 2020 r. do 30 sierpnia 2020 r. wprowadził przez drogowe przejście graniczne w Terespolu na obszar celny Unii Europejskiej, towar w postaci 9 psów i 5 kotów, podając nieprawdę co do niehandlowego charakteru przewozu zwierząt w przywozowym zgłoszeniu ustnym złożonym Naczelnikowi Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej, przez co nastąpiło narażenie budżetu Skarbu Państwa na uszczuplenie podatku od towarów i usług. Decyzją z [...] marca 2023 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej stwierdził powstanie długu celnego w dniu 27 listopada 2021 r., ciążącego na towarze w postaci 9 psów i 5 kotów z tytułu niewypełnienia jednego z obowiązków przewidzianych w przepisach prawa celnego, dotyczących objęcia procedurą odprawy czasowej wyżej wymienionego towaru, zaklasyfikował towar do kodu TARIC: 0106 19 00 00, ustalił wartość celną towaru na kwotę 12 949 zł, określił kwotę długu celnego w wysokości 0 zł i określił kwotę podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towaru w wysokości 2978 zł. W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego, organ II instancji decyzją z [...] czerwca 2023 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał na wstępie, że procedura odprawy czasowej pozwala przywieźć towary na jakiś czas na obszar celny Unii Europejskiej, bez płacenia za nie należności celnych przywozowych całkowicie lub częściowo. W ramach procedury odprawy czasowej towary nieunijne przeznaczone do powrotnego wywozu mogą być objęte szczególnym przeznaczeniem na obszarze celnym Unii, z całkowitym lub częściowym zwolnieniem z należności celnych przywozowych. Z całkowitym zwolnieniem z należności celnych mogą być przywiezione m.in. zwierzęta. Procedura odprawy czasowej kończy się m.in. gdy towary zostaną powrotnie wywiezione poza obszar celny Unii. Dług celny w przywozie powstaje w przypadku niewypełnienia jednego z obowiązków przewidzianych w przepisach prawa celnego, dotyczących wprowadzenia towarów nieunijnych na obszar celny Unii. Organ odwoławczy stwierdził, że skarżący naruszył warunki zwolnienia z należności celnych przywozowych w związku z przywozem na obszar celny Wspólnoty towaru w postaci 9 psów i 5 kotów. Organ wskazał, że skarżący od 25 czerwca 2020 r. do 30 sierpnia 2020 r. przedstawił do kontroli 9 psów i 5 kotów jako zwierzęta towarzyszące. Zgłoszenia zostały dokonane w formie zgłoszenia ustnego. W trakcie zgłoszenia skarżący złożył oświadczenie, że zwierzęta domowe nie podlegają przemieszczeniu, które ma na celu ich sprzedaż ani przeniesienie tytułu własności i będą towarzyszyć właścicielowi przez okres najwyżej 5 dni jego przemieszczania się. Przywiezione zwierzęta nie zostały wywiezione na Białoruś, co potwierdza wyrok Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej w sprawie sygn. akt II W [...] z 5 kwietnia 2022 r. Odnosząc się do przedłożonego w dniu [...] kwietnia 2023 r. dokumentu białoruskiej inspekcji weterynaryjnej organ odwoławczy stwierdził, że potwierdza on, że skarżący zwrócił się do inspekcji weterynaryjnej z pięcioma kotami o podanych czipach w celu szczepienia. Z dokumentu nie wynika jednak, że szczepienie miało miejsce po powrocie zwierząt na Białoruś. W związku z tym, że skarżący nie wypełnił obowiązku przewidzianego w przepisach prawa celnego dotyczącego odprawy czasowej, organ stwierdził powstanie długu celnego w dniu 27 listopada 2021 r. w miejscu kontroli – w Oddziale Celnym Drogowym w Terespolu. Organ II instancji wskazał, że wartość celną większości zwierząt ustalono metodą towarów podobnych na podstawie art. 74 ust. 1 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny. Do wyliczenia wartości celnej przyjęto cenę jednostkową ustaloną na podstawie materiału porównawczego. Wartość celną psa rasy pug (mops) obliczono metodą ostatniej szansy w trybie art. 74 ust.3 UKC na podstawie wartości rynkowej pomniejszonej o marżę oraz podatek Vat. Organ wyliczył, że wartość celna towaru w postaci 9 psów i 5 kotów obliczono wynosi 12 949 zł. Podatek od towarów i usług określono w wysokości 2 978 zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie D. S. zaskarżył decyzję organu odwoławczego z dnia 2 czerwca 2023 r. Skarżący wyjaśnił, że wszystkie towarzyszące mu zwierzęta wywiózł do domu na Białoruś. Skarżący podkreślił, że co do kotów przedstawił dokumenty, które potwierdzają, że w 2021 r. były na Białorusi. Co do psów skarżący podniósł, że prosił o przedstawienie ich numerów czipów, ponieważ w domu na Białorusi ma dużo różnych zwierząt, które z nim często podróżują. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem zaskarżenia w sprawie niniejszej jest decyzja dotycząca określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług w związku z niewypełnieniem obowiązku przewidzianego w przepisach prawa celnego. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego Unijny Kodeks Celny (Dz. Urz. UE L z dnia 10 października 2013 r. Nr 269, str. 1 z późn. zm.), dalej jako "UKC", oraz ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. z 2022 r., poz. 2073 z późn. zm.), dalej jako "Prawo celne". Zgodnie z art. 134 ust. 1 UKC, od chwili wprowadzenia towarów na obszar celny Unii podlegają one dozorowi celnemu i mogą zostać poddane kontrolom celnym. W stosownych przypadkach towary te podlegają takim zakazom i ograniczeniom, jakie są uzasadnione względami między innymi moralności publicznej, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego, ochrony zdrowia i życia ludzi, zwierząt lub roślin, ochrony środowiska, ochrony dóbr kultury narodowej posiadających wartość artystyczną, historyczną lub archeologiczną oraz ochrony własności przemysłowej lub handlowej, w tym kontroli prekursorów narkotyków, towarów naruszających pewne prawa własności intelektualnej oraz gotówki, a także wdrażania środków ochrony zasobów rybołówstwa i zarządzania tymi zasobami oraz środków polityki handlowej. Towary pozostają pod dozorem celnym tak długo, jak jest to konieczne do określenia ich statusu celnego, i nie zostają podjęte bez zgody organów celnych. Nie naruszając przepisów art. 254, towary unijne nie podlegają dozorowi celnemu od momentu określenia ich statusu celnego. Towary nieunijne pozostają pod dozorem celnym do momentu zmiany ich statusu celnego lub do czasu, gdy zostaną wyprowadzone poza obszar celny Unii lub zniszczone. W świetle art. 210 lit. c UKC, towary mogą zostać objęte procedurą specjalną - szczególnym przeznaczeniem, które obejmuje odprawę czasową i końcowe przeznaczenie. Procedura czasowa pozwala na przywiezienie czasowo na obszar celny Unii Europejskiej towarów bez płacenia za nie należności celnych przywozowych całkowicie lub częściowo. Z art. 211 ust. 1 lit. a UKC wynika, że stosowanie procedury odprawy czasowej wymaga uzyskania pozwolenia wydanego przez organ celny. Zgodnie z art. 215 ust. 1 UKC, w przypadkach innych niż procedura tranzytu i nie naruszając przepisów art. 254, procedura specjalna zostaje zamknięta, gdy objęte nią towary lub produkty przetworzone są objęte kolejną procedurą celną, wyprowadzone poza obszar celny Unii, zniszczone bez powstania odpadów lub są przedmiotem zrzeczenia na rzecz skarbu państwa zgodnie z art. 199. Z kolei zgodnie z art. 215 ust. 3 UKC, organy celne podejmują wszelkie działania niezbędne do uregulowania sytuacji towarów, wobec których procedura nie została zamknięta zgodnie z określonymi warunkami. Zgodnie z art. 79 ust. 1 lit. a UKC, jeżeli towary podlegają należnościom celnym przywozowym, dług celny w przywozie powstaje w przypadku niewypełnienia jednego z obowiązków przewidzianych w przepisach prawa celnego, dotyczących wprowadzania towarów nieunijnych na obszar celny Unii, usunięcia spod dozoru celnego, przemieszczania, przetwarzania, składowania, czasowego składowania, odprawy czasowej tych towarów lub dysponowania nimi na tym obszarze. Dług celny powstaje z chwilą, gdy nie zostaje wypełniony lub przestaje być wypełniany obowiązek, którego niewypełnienie powoduje powstanie długu celnego (art. 79 ust. 2 lit. a UKC). W myśl zaś art. 79 ust. lit. a UKC, w przypadkach, o których mowa w ust. 1 lit. a) i b), dłużnikiem jest każda osoba zobowiązana do wypełnienia danych obowiązków. Procedura odprawy czasowej, jak już wyżej wskazano, należy do kategorii procedur specjalnych, zwanych szczególnym przeznaczeniem. W ramach tej procedury towary nieunijne przeznaczone do powrotnego wywozu mogą być objęte szczególnym praznaczeniem na obszarze celnym Unii, z całkowitym lub częściowym zwolnieniem z należności celnych przywozowych. Całkowite zwolnienie z należności celnych przywozowych dotyczy tylko kategorii określonych towarów, np. palety, kontenery, środki transportu, sprzęt medyczny, chirurgiczny, laboratoryjny, rzeczy osobistego użytku oraz sprzęt sportowy przywożone przez podróżnych, zwierzęta (vide art. 207 i nast. rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego, Dz. Urz. UE L z dnia 29 grudnia 2015 r. Nr 343, str. 1, dalej jako "rozporządzenie delegowane"). Stosowanie tej procedury uzależnione jest od udzielenia pozwolenia przez organ celny. Pozwolenie na korzystanie z procedury odprawy czasowej może być wydane poprzez zwolnienie towarów do procedury na podstawie zgłoszenia celnego, które może mieć formę ustnego zgłoszenia, przy czym dodatkowo należy dołączyć do zgłoszenia ustnego dokument, którego wzór określono w załączniku 71-01 rozporządzenia delegowanego. Procedura odprawy czasowej kończy się, gdy towary zostaną powrotnie wywiezione poza obszar celny Unii, objęte kolejną procedurą celną albo w inny sposób zostanie uregulowana ich sytuacja. Zamknięcie procedury poprzez powrotny wywóz następuje przez dokonanie ustnego zgłoszenia celnego, jeżeli objęcie procedurą nastąpiło w tej formie. Z prawidłowo ustalonego przez organ stanu faktycznego wynika, że skarżący nie dopełnił ciążących na nim obowiązków w ramach procedury odprawy czasowej w związku z przywozem na obszar celny Wspólnoty towaru w postaci 9 psów i 5 kotów. Skarżący naruszył warunki całkowitego zwolnienia z należności celnych przywozowych, ponieważ nie wywiózł wyżej wymienionych zwierząt na Białoruś, poza obszar celny Unii Europejskiej. Jest poza sporem, że skarżący dokonał ustnego zgłoszenia celnego. Zgodnie z art. 163 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz. Urz. UE z dnia 29 grudnia 2015 r. L 343, s. 1) zgłoszenie celne uznaje się za wniosek o udzielenie pozwolenia. Nie jest również kwestionowane, że skarżący uzyskał wymagane przepisem art. 211 ust. 1 lit. a UKC pozwolenie na korzystanie z procedury odprawy czasowej. Korzystając z procedury czasowej skarżący miał prawo wwiezienia na obszar celny Unii Europejskiej zgłoszonego ustnie towaru w postaci 9 psów i 5 kotów, bez płacenia za nie należności celnych przywozowych. Procedura odprawy czasowej kończy się, gdy towary zostaną powrotnie wywiezione poza obszar celny Unii, objęte kolejną procedurą celną albo w inny sposób zostanie uregulowana ich sytuacja. Zakończeniem procedury może być zatem objęcie towaru m.in. procedurą składowania celnego, uszlachetniania czynnego albo dopuszczenia do obrotu. Istotne okoliczności faktyczne sprawy zostały ustalone na podstawie dokumentów z postępowania karnego skarbowego oraz wydruków z systemu SOC-O oraz kserokopii świadectw weterynaryjnych dla UE dotyczących zwierząt towarzyszących. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z [...] listopada 2021 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej przedstawił skarżącemu zarzut, że w okresie od 25 czerwca 2020 r. do 30 sierpnia 2020 r. wprowadził przez drogowe przejście graniczne w Terespolu na obszar celny Unii Europejskiej towar w postaci: 9 młodych psów i 5 młodych kotów, poprzez podanie nieprawdy co do niehandlowego charakteru przewozu zwierząt w przywozowym zgłoszeniu ustnym złożonym Naczelnikowi Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej, narażając Skarb Państwa na uszczuplenie w podatku dochodowym od towarów i usług. Wyrokiem z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt II W [...] Sąd Rejonowy w Białej Podlaskiej uznał skarżącego za winnego popełnienia zarzuconego mu wyżej wymienionego czynu. W rozpoznawanie sprawie bezsporne jest, że skarżący w okresie od 25 czerwca 2020 r. do 30 sierpnia 2020 r. przedstawił do kontroli w Oddziale Celnym Drogowym w Terespolu 9 psów i 5 kotów jako zwierzęta towarzyszące. Skarżący dokonał ustnego zgłoszenia celnego oraz złożył oświadczenia, że zwierzęta domowe nie podlegają przemieszczeniu, które ma na celu ich sprzedaż ani przeniesienie tytułu własności i będą towarzyszyć właścicielowi przez okres najwyżej 5 dni jego przemieszczania. Prawidłowe są ustalenia organu celnego, że wyżej wymienione zwierzęta nie zostały powrotnie wywiezione na Białoruś, poza obszar celny Unii. Ustalenia tego organ dokonał na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu karnym skarbowym, dołączonych do akt sprawy niniejszej. Skarżący naruszył tym samym warunki całkowitego zwolnienia z należności celnych przywozowych. Wobec niewypełnienia przez skarżącego obowiązku ciążącego na nim w związku z zastosowaniem procedury odprawy czasowej, powstał dług celny w przywozie. Uwzględniając powołany wyżej przepis art. 79 ust. 3 pkt 1 UKC, skarżący słusznie został uznany za dłużnika, jako osoba, która nie wypełniła obowiązku przewidzianego w przepisach prawa celnego. Nie zasługiwały na uwzględnienie wyjaśnienia skarżącego, że zwierzęta zostały wywiezione z powrotem na Białoruś. Skarżący nie przedstawił na te okoliczność jakichkolwiek wiarygodnych dowodów. Zgodzić się należy z organem celnym, że okoliczności powrotnego wywozu wyżej wymienionych zwierząt nie potwierdza przedłożony przez skarżącego dokument – oświadczenie białoruskiej inspekcji weterynaryjnej (k. 60 - 61 akt adm.). Z dokumentu tego wynika, że skarżący zwrócił się w 2021 r. do brzeskiej kliniki weterynaryjnej z pięcioma kotami o wskazanych numerach czipów w celu szczepienia. Nie wynika z niego w ogóle, kiedy szczepienie miało miejsce, a tym bardziej, że szczepienie miało miejsce po powrocie zwierząt na Białoruś. Prawidłowo również organ celny ustalił datę i miejsce powstania długu celnego. Zgodnie z art. 85 ust. 2 zdanie 2 UKC, jeżeli nie można dokładnie określić chwili powstania długu celnego, za chwilę powstania długu celnego uważa się chwilę, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego. W myśl zaś art. 87 ust. UKC, dług celny, o którym mowa w art. 77, 78 i 81 powstaje w miejscu, w którym składa się zgłoszenie celne lub zgłoszenie do powrotnego wywozu. We wszystkich pozostałych przypadkach miejscem powstania długu celnego jest miejsce zaistnienia zdarzeń, z których dług ten wynika. Jeżeli nie można określić tego miejsca, dług celny powstaje w miejscu, w którym organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że dług celny powstał 27 listopada 2021 r., w dniu następnym po dniu sporządzenia protokołu przesłuchania skarżącego, w miejscu kontroli – w Oddziale Celnym Drogowym w Terespolu. Wobec stwierdzenia powstania długu celnego i w związku z nieprzedstawieniem przez skarżącego dowodów wskazujących na cenę faktycznie zapłaconą lub należną za wprowadzone na obszar Unii zwierzęta, organ odwoławczy ustalił wartość celną zwierząt na kwotę 12 949 zł, czego skarżący nie zakwestionował i zaklasyfikował towar do kodu TARIC 0106 19 00 00 ze stawką celną dla krajów trzecich 0%. Prawidłowe jest także stanowisko organu, że z chwilą powstania długu celnego powstał obowiązek podatkowy. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 931 z późn. zm.) import towarów podlega opodatkowaniu. Obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego (art. 19a ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług). Podstawą opodatkowania jest wartość celna towaru. Określenie wysokości podatku w kwocie 2 978 zł dokonane zostało prawidłowo, na podstawie art. 146aa ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym stawka podatku wynosi 23%. Bezzasadny jest zarzut pozbawienia skarżącego możliwości zapoznania się z aktami sprawy w siedzibie Izby Administracji Skarbowej w Lublinie. Z akt administracyjnych wynika bowiem, że skarżący zapoznał się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie w siedzibie Izby Administracji Skarbowej w Lublinie w dniu 24 kwietnia 2023 r. Z czynności zapoznania strony z aktami sprawy sporządzono protokół, który skarżący podpisał własnoręcznie i poczynił uwagi do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Organy celne dokonały właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, jak też prawidłowo zastosowały normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W ocenie sądu podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy został wnikliwie oceniony i rozpatrzony, a dokonana ocena nie wykracza poza granice zasady swobodnej oceny dowodów uregulowanej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji zawiera wykazanie faktów, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie, a uzasadnienie prawne wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W świetle powyższego brak podstaw do uwzględnienia skargi. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm.). Sprawa niniejsza została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt niniejszej sprawy wniosek taki został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę. Żadna ze stron nie zażądała przeprowadzenia rozprawy w przewidzianym przepisem art. 119 ust. 2 terminie 14 dni.