III SA/Lu 413/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. P. P. D. D. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. w likwidacji o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi L. W. P. P. D. D. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. w likwidacji na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. W piśmie z dnia 28 października 2011 r. strona skarżąca, którą w przedmiotowej sprawie jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji, wniosła o ustanowienie adwokata. Strona wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, w terminie nadesłała wypełniony urzędowy formularz zakreślając w nim, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca podkreśliła, że spółka z powodu wielu nieprzewidzianych zdarzeń losowych od czerwca 2005 r. utraciła płynność finansową. Od maja 2006 r. nastąpiła przerwa w prowadzeniu działalności gospodarczej, która trwa do chwili obecnej. W okresie pięciu lat od zaprzestania działalności produkcyjnej spółka poniosła straty w wysokości [...] zł. W dniu [...] r. została podjęta uchwała wspólników w sprawie likwidacji przedsiębiorstwa. Strona podniosła także, że spółka była wielokrotnie zwalniana w całości od kosztów sądowych. W dalszej części urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy strona wskazała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych spółki według bilansu za ostatni rok wynosi również [...] zł. Z kolei za ostatni rok obrotowy według bilansu spółka poniosła stratę w kwocie [...] zł. Na rachunku bankowym strony na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku widnieje saldo zerowe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: W pierwszej kolejności podnieść należy, że strona wniosła skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu odsetek za zwłokę. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona wnosząca skargę na działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawa, w której strona skarżąca wniosła skargę, mieści się w kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie, zatem strona jest w tej sprawie zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wobec tego, że strona nie ma obowiązku uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie w której wniosła skargę, zgłoszone w urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, nie znajduje uzasadnienia. Innymi słowy, nie ma podstaw do wydania orzeczenia w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ w niniejszej sprawie przysługuje stronie zwolnienie ustawowe z obowiązku ich ponoszenia. Należy również wyjaśnić, że stosownie do art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W stosunku do takich stron, przepisy dotyczące przyznania prawa pomocy stosuje się jedynie w zakresie zastępstwa prawnego (ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika - adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego). A zatem merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek skarżącej spółki o ustanowienie adwokata, który należy określić jako żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z akt sprawy, sytuację majątkową i finansową skarżącej spółki, uznać należy, że żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Koszt ustanowienia adwokata do prowadzenia sprawy niniejszej w drugiej instancji wynosi maksymalnie 240 zł netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz. U. Nr 163, poz. 1348/) i 295,20 zł brutto (§ 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług /Dz.U. Nr. 54, poz. 535 ze zm./). W przedstawionych przez skarżącą spółkę okolicznościach, stwierdzić należy, że wykazana przez nią sytuacja majątkowa i finansowa nie daje podstaw do uznania, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (w sprawie niniejszej kosztów ustanowienia adwokata). Wprawdzie spółka znajduje się w likwidacji, jednakże wielkość posiadanego majątku (majątek ruchomy stanowiący środki trwałe, tj. maszyny i urządzenia o wartości [...] zł oraz majątek nieruchomy, tj. nieruchomość gruntowa i budynkowa o wartości [...] zł – wg. oświadczenia o stanie majątkowym z dnia [...] /k-86 do 88 akt administracyjnych/), nie pozwala przyjąć, aby nie posiadała ona środków finansowych na pokrycie kosztów wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi za prowadzenie sprawy. Należy również zaznaczyć (co wynika m.in. z uzasadnienia skarżonej decyzji), że wniosek ZUS o ogłoszenie upadłości skarżącej spółki został wycofany po dokonaniu w dniach [...] i [...] r. spłaty istniejącego w stosunku do ZUS zadłużenia. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Obowiązek stron ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy również osób prawnych działających jako spółki prawa handlowego, posiadających jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody (por. postanowienie NSA z 19 listopada 2004 r. sygn. FZ 463/04, postanowienie WSA w Gliwicach z 14 lipca 2008 r. sygn. I SA/GI 219/08 Legalis ). Strona skarżąca nie wykazała zatem spełnienia przesłanek określonych przepisem art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a, warunkujących przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie - w przedmiotowej sprawie w zakresie ustanowienia adwokata. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.