III SA/Lu 42/09
WyrokWSA w Lublinie2009-03-03
Skład orzekający: Zdzisław Sadurski, Jerzy Drwal, Jerzy Marcinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, wzywając dozorcę do wydania zajętego pojazdu, musi udowodnić swoją właściwość miejscową, a jeśli nie udowodni, że dozorca odmówił wydania pojazdu, czy należy się zwrot wydatków i wynagrodzenia za dozór za okres od marca do czerwca 2008 r.?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji w części odmawiającej przyznania zwrotu wydatków koniecznych i wynagrodzenia za dozór za okres od marca do czerwca 2008 r. Uzasadniono to tym, że organy nie przeprowadziły skutecznego dowodu na okoliczność odmowy wydania pojazdu przez skarżących w lutym 2008 r., opierając się jedynie na notatkach prywatnych. W związku z tym postanowienia zapadły z naruszeniem przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pozostałej części skargę oddalono, uznając, że rozstrzygnięcia dotyczące przyznania należności za okres od grudnia 2007 r. do lutego 2008 r. nie naruszają prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku spółki cywilnej A. o zwrot wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, który został usunięty z drogi na polecenie Policji i umieszczony na parkingu spółki. Organy administracji przyznały zwrot za okres od grudnia 2007 r. do lutego 2008 r., ale odmówiły za okres od marca do czerwca 2008 r., uznając, że spółka odmówiła wydania pojazdu organowi egzekucyjnemu. Spółka zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i dowolną ocenę materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w części odmawiającej przyznania zwrotu wydatków koniecznych i wynagrodzenia za dozór za okres od 1 marca 2008 r. do 5 czerwca 2008 r.; oddalono skargę w pozostałej części; zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących kwotę stu złotych tytułem kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Starszy inspektor Maria Filipek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r. sprawy ze skargi M. Ł. – Sp. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w części odmawiającej przyznania zwrotu wydatków koniecznych oraz wynagrodzenia za dozór za okres od 1 marca 2008 r. do 5 czerwca 2008 r.; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących M. Ł. i M. Ł. kwotę (sto) złotych tytułem kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej - po rozpatrzeniu zażalenia z dnia [...] października 2008 r., na postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w sprawie przyznania zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] nr rej. [...] za okres od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. w kwocie [...] zł brutto oraz odmowy zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór w/w pojazdu za dzień [...] grudnia 2007 r. i okres od [...]marca do [...] czerwca 2008 r. – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że na polecenie Policji w dniu [...] czerwca 2007 r. został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu strzeżonym A. s.c. M. Ł., M. Ł. w L. ul. D., pojazd marki [..] nr rej. [...].
Pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. spółka powiadomiła Komendę Miejską Policji, iż w stosunku do pojazdu marki [...] nr rej. [...] z dniem [...] grudnia 2007 r. upłynął 6 miesięczny termin do jego odbioru przez właściciela.
Komenda Miejska Policji przesłała do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego (w odpisie do wiadomości spółki) dokumenty dotyczące w/w pojazdu celem podjęcia decyzji o jego przejściu na rzecz Skarbu Państwa.
Po otrzymaniu dokumentów Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w dniu [...] lutego 2008 r. zwrócił się do firmy K.s.c. o odebranie ww. pojazdu z parkingu firmy A. s.c i przetransportowanie na parking Urzędu.
Próba odebrania przedmiotowego samochodu w dniu [...] lutego 2008 r. nie doszła do skutku wobec odmowy wydania pojazdu przez firmę A [...]s.c.
Decyzją z dnia [...] marca 2008 r. Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego orzekł o przejściu, na rzecz Skarbu Państwa w/w pojazdu.
W dniu [...] marca 2008 r. ponowiono próbę odbioru pojazdu, skarżący ponownie odmówili wydania pojazdu.
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2008 r. A. s.c. wystąpiła o przyznanie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór [...] nr rej. [...] w okresie od [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. w kwocie [...]zł.
Po rozpatrzeniu w/w wniosku Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego wydał postanowienie z dnia [...] września 2008 r., w którym przyznał spółce zwrot wydatków i wynagrodzenie za dozór pojazdu za okres od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. w kwocie [...] zł, odmówił natomiast zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu za [...]grudnia 2007 r. i okres od [....] marca do [...] czerwca 2008 r.
Na postanowienie Spółka złożyła zażalenie.
Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdził, że stosownie do art. 130a ust. 10 ww. ustawy, pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.
W myśl § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. nr 134, poz. 1133 z późn. zm.), w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy jednostka prowadząca parking strzeżony powiadamia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu.
Przepis § 8 ust. 1 cyt. rozporządzenia stanowi, że o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego. W obecnie obowiązującym rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. nr 191, poz. 1177), w/w przepisy pozostały w takim samym brzmieniu.
Z akt sprawy bezspornie wynika, że 6 miesięczny termin od daty odholowania samochodu na parking Spółki A. upłynął z dniem [...] grudnia 2007 r., a na parkingu Spółki pozostawał on do dnia [...] czerwca 2008 r. Z akt sprawy wynika również, że w dniu [...] lutego 2008 r. Spółka A. została wezwana do wydania pomocy drogowej K. s.c. w/w samochodu, celem przetransportowania go na parking strzeżony Trzeciego Urzędu Skarbowego, (wezwanie zostało przesłane za pośrednictwem poczty w dniu [...]lutego 2008 r. Spółka, co wynika z pism K. sc z dnia [...]marca 2008 r. i notatki służbowej z dnia [...] marca 2008 r. odmówiła wydania znajdującego się pod jej dozorem pojazdu.
Zdaniem organu odmowa wydania przez spółkę uprawnionemu podmiotowi, pojazdu, uzasadnia odmowę zwrotu jej wydatków oraz wynagrodzenia za dozór od dnia [...] marca 2007 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. tj. do dnia w którym umożliwiono odbiór samochodu z parkingu. Fakt odmowy wydania pojazdu uprawnionemu podmiotowi – po dacie jego przejścia na rzecz Skarbu Państwa – nie może rodzić po stronie właściciela parkingu prawa do żądania pokrycia wydatków i wynagrodzenia za okres nieuzasadnionego przechowywania pojazdu.
Za zasadną uznano odmowę przyznania Spółce zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za dozór przedmiotowego samochodu za dzień [...] grudnia 2007 r. W tym dniu upłynął 6 - miesięczny termin, po którym w/w pojazd przeszedł na własność Skarbu Państwa. W związku z tym Spółce należy się zwrot wydatków i wynagrodzenia za dozór od dnia [...] grudnia 2007 r.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazuje, iż zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny przyzna na żądanie dozorcy, zwrot konicznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór.
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalenia wysokości wynagrodzenia za dozór co powoduje, że należy w tym zakresie posiłkować się art. 836 k.c., zgodnie z którym, jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Oznacza to, że przy określeniu takiego wynagrodzenia należy uwzględnić zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowywaniu, jak miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz ilość przechowywanych ruchomości.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. organ I instancji wezwał Spółkę do udzielenia wyjaśnień w zakresie określenia kwoty wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] nr rej. [...] oraz warunków w jakich ten dozór był sprawowany. Na niniejsze pismo Spółka nie udzieliła jednak odpowiedzi.
Organ likwidacyjny w celu ustalenia wysokości stosowanych stawek za parkowanie pojazdów wystąpił do właścicieli parkingów – przechowujących na terenie miasta L. pojazdy zabezpieczone w trybie art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym – o udzielenie wyjaśnień na temat wydatków oraz wynagrodzenia za dozór. Uzyskał informację iż stawka wynosi [...]zł.
W uzasadnieniu wskazano że Naczelnik Urzędu Skarbowego opierając się na materiale porównawczym zgromadzonym w toku postępowania tj. uchwale Rady Miasta z dnia [...] kwietnia 2003 r., opinii biegłego z dnia [...] maja 2007 r. sporządzoną na jego wniosek przy rozpatrywaniu innej sprawy dotyczącej przyznania zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu oraz wyjaśnieniach właścicieli parkingów przechowujących na terenie miasta pojazdy zabezpieczone w trybie art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym – orzekał o przyznaniu zwrotu koniecznych wydatków przy zastosowaniu stawki w wysokości [...] zł brutto.
Wskazano także, że Spółka pomimo wezwanie nie przedstawiła zestawienia koniecznych wydatków ani dokumentów ich dotyczących związanych z dozorem przedmiotowego pojazdu.
Zdaniem organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie organ likwidacyjny prawidłowo zastosował metodę porównawczą i ustalił poziom stawki.
Ponadto organ likwidacyjny wezwał Spółkę do zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z aktami sprawy strona zapoznała się w dniu [...] września 2008 r. Z protokołu sporządzonego na tę okoliczność wynika, iż nie wniosła żadnych uwag, żądając jedynie wydania odpisów dokumentów dotyczących innej sprawy tj. korespondencji pomiędzy Prokuraturą a Naczelnikiem Trzeciego Urzędu Skarbowego.
Z akt sprawy bezspornie wynika że w dniu [...] i [...] października 2008 r. pracownik Trzeciego Urzędu Skarbowego na okoliczność umożliwienia stronie powtórnego przeglądania akt sprawy sporządził tylko notatki służbowe
Dyrektor izby Skarbowej odniósł się także do skargi z dnia [...] października 2008 r. i powołanego w niej wniosku strony o wydanie kopii skierowanej do prokuratury zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa oraz postanowienia prokuratury o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie, wyjaśniając że w odpowiedzi na ww żądanie Naczelnik skierował do strony pismo w którym poinformował, iż korespondencja pomiędzy Prokuraturą Rejonowa i Prokuraturą Okręgową a Naczelnikiem Trzeciego Urzędu Skarbowego nie stanowi materiału dowodowego w sprawie. Korespondencja ta nie dotyczy sprawy administracyjnej tylko sprawy karnej.
Ponadto organ odwoławczy odniósł się również do zarzutu dotyczącego pisanych na żądanie Urzędu przez K.s.c notatek służbowych świadczących o odmowach wydania pojazdów, wyjaśniając że podmiot ten sporządza notatki w każdym przypadku odbioru od dozorcy lub odmowy wydania przez dozorcę pojazdów stanowiących własność Skarbu Państwa.
Skargę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L., na powyższe postanowienie wnieśli M. Ł. i M. Ł. prowadzący działalność gospodarczą w ramach Spółki cywilnej A. zarzucając powołanie się organu na art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji bez podania podstaw prawnych zastosowania tego przepisu. Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. uzupełnili skargę z dnia [...] grudnia 2008 r., zarzucając zaskarżonemu postanowieniu:
1.mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 9 i 11 k.p.a w zw. z art. 77 § 1 k.p.a - polegające na dowolnej i wybiórczej ocenie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, w rezultacie nieuprawnioną odmowę przyznania zwrotu koniecznych wydatków za okres od [...] marca 2008 r. do [...]czerwca 2008 r.;
2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 80 k.p.a., przejawiające się w bezpodstawnej odmowie mocy dowodowej dokumentom przedstawionym przez skarżącego w toku postępowania w sytuacji, gdy dokumenty te istotnie przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy; .
3. całkowite pominięcie przepisu (Dz.U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm. ) lub aktualnie obowiązującego w takim samym brzmieniu (Dz.U. Nr 191 poz. 1177) z 2007r. tj. § 8 ust.1 rozporządzenia MSWiA z dnia 2 sierpnia 2002 r., co ma istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie art. 9 k.p.a w związku z art. 28. art. 67 i art. 68 k.p.a;
Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Dyrektorowi Izby Skarbowej, rozstrzygnięcia poprzez wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za sprawowany przez skarżącą spółkę dozór nad pojazdem [...] nr rej. PL [...] za okres sześciu miesięcy od usunięcia pojazdu z drogi. Przywołane powyżej nowe okoliczności wprost wynikają z Postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 200Sr (sygn. II CSK 284/08 ) .
Jednocześnie skarżący cofnęli swoje żądania zawarte we wniosku o przyznanie wynagrodzenia za dozór z dnia 30 lipca 2008 r. odnośnie stawki dobowej za dozór pojazdu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 130 a ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym pojazd jest usuwany bądź przemieszczany z drogi na koszt właściciela w enumeratywnie wymienionych przypadkach. Do podjęcia taki czynności uprawnione są podmioty określone w art. 130 a ust. 4 wskazanej ustawy. Usunięcia pojazdu z drogi dokonuje jednostka wyznaczona przez starostę, pojazd usunięty z drogi umieszcza się na parkingu strzeżonym wyznaczonym przez starostę. Pojazd usunięty z drogi i nieodebrany przez osobę uprawnianą w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd taki przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy /art. 130a ust. 10/, o przejęciu orzeka naczelnik właściwego miejscowego urzędu skarbowego na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów.
W orzecznictwie przyjmuje się, że Skarb Państwa od momentu kiedy stał się właścicielem pojazdu zobowiązany jest do uiszczenia zapłaty za jego parkowanie (zob. wyrok NSA z 8.09.2006 r., sygn. akt: I OSK 1184/2005). Brak jest podstaw do twierdzenia, iż organ egzekucyjny zobowiązany jest do uregulowania należności określonych w art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, również za okres od dnia umieszczenia pojazdu usuniętego z drogi na parking strzeżony do dnia przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa – tj. za okres 6 miesięcy licząc od dnia usunięcia pojazdu z drogi.
Bezpodstawne jest żądanie skarżących o przyznanie zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za okres 6 miesięcy od daty usunięcia przedmiotowego pojazdu z drogi. Zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazane należności przyznaje się na żądanie dozorcy. Skarżący domagali się przyznania wynagrodzenia za okres od [...] marca do [...] czerwca 2008 r. Brak wniosku w zakresie żądania zapłaty za wcześniejszy okres spowodował, że organy co do tego okresu nie podjęły merytorycznego rozstrzygnięcia. Podkreślić należy iż skarżący na etapie postępowania sądowego nie mogą zgłaszać nowych żądań, które nie zostały objęte postępowaniem administracyjny.
Istnieje zgodność, co do tego, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest przechowywanie usuniętych pojazdów, nie ma charakteru cywilnoprawnego. Jest to typowy stosunek administracyjny powstały na skutek władczych działań organów administracyjnych. Wskutek nieodebrania pojazdu przez osobę uprawnioną następuje przejście własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, w konsekwencji pomiędzy nowym właścicielem pojazdu /Skarbem Państwa/ a jednostką prowadzącą parking nie dochodzi do zawarcia umowy przechowania.
Przepis art. 102 § 2 u.p.e.a określa dwa elementy należności przysługujące dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór.
Do przedsiębiorcy należy wykazanie rzeczywistych wydatków. Wobec tego ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na jednostce prowadzącej parking. Jeżeli przedsiębiorca nie przeprowadzi takiego dowodu, organ uprawniony jest wówczas do sięgnięcie do metody porównawczej pozwalającej na ustaleniu przeciętnej stawki uzyskiwanej przez inne podmioty.
Wynagrodzenie za dozór to drugi składnik należności. Ustawa egzekucyjna nie określa kryteriów ustalenia wysokości wynagrodzenia za dozór i dlatego w tym zakresie należy się posiłkować treścią art. 836 kc, zgodnie z którym w sytuacji kiedy wysokość wynagrodzenia za przechowanie rzeczy nie jest określona w umowie lub taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Uprawnione jest przyjęcie tezy, że chodzi o wynagrodzenie odpowiadające zwykle wynagrodzeniu pobieranemu przez przechowawcę danego rodzaju rzeczy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1999 r. , sygn. I SA/Wr 2390/97 – ONSA 200/1/28).
Zdaniem sądu organy prawidłowo przyjęły wysokość należności przysługującej skarżącym w kwocie [...] zł brutto za dobę sprawowania dozoru nad przedmiotowym pojazdem. Należy także zauważyć, iż skarżący na etapie postępowania sądowego niezwalczają już ustaleń dotyczących wysokości przyjętej stawki za dozór, uznając je za prawidłowe.
Stosownie do art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dozorca zobowiązany jest wydać przechowywaną ruchomość na wezwanie organu egzekucyjnego lub poborcy skarbowego. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że z zadaniem wydania rzeczy nie musi zwrócić się właściwy miejscowo organ egzekucyjny, lecz organ egzekucyjny. Oznacza to że organ wzywający dozorcę do wydania rzeczy nie musi udowadniać dozorcy, że jest właściwy miejscowo. Wskazany przepis nie uzależnia wydania rzeczy od spełnienia przez organ egzekucyjny dodatkowych warunków. Decyzja o przejęciu własności pojazdu wydana na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, ma charakter wyłącznie deklaratoryjny, gdyż pojazd usunięty z drogi i nieodebrany przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od daty usunięcia, przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Decyzji takiej nie doręcza się dozorcy.
Wydanie rzeczy w rozumieniu art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest tożsame z pozostawieniem tej rzeczy do dyspozycji organu egzekucyjnego, w celu jej odebrania z miejsca dotychczasowego przechowywania. Wydanie rzeczy należy do obowiązków dozorcy. Aby wydanie rzeczy było skuteczne, musi nastąpić jej odebranie. Ta ostatnia czynność jest powinnością organu egzekucyjnego.
W sytuacji gdy organ egzekucyjny zażąda wydania dozorowanej rzeczy na piśmie, nie oznaczając terminu w jakim dokona jej odebrania, bądź też w momencie żądania wydania nie przystępuje do odebrania rzeczy, w dalszym ciągu spoczywa na nim obowiązek zapłaty należności, o których mowa w art. 102 § 2 ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w adminisatrcji, do czasu odebrania rzeczy.
W przedmiotowej sprawie sporne jest w jakiej dacie organ egzekucyjny (Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego) chciał odebrać dozorowany pojazd oraz czy istotnie skarżący odmawiali jego wydania aż do dnia [...] czerwca 2008r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzono, że w dniu [...] lutego 2008r. skarżący zostali wezwani do wydania samochodu firmie K. s.c., celem przetransportowania go na parking strzeżony Trzeciego Urzędu Skarbowego. Wezwanie to zostało przesłane za pośrednictwem poczty w dniu [...] lutego 2008 r. Spółka odmówiła wydania znajdującego się pod jej dozorem pojazdu [...], co wynika z pism K. s.c. z dnia [...] marca 2008 r., i notatki służbowej sporządzonej przez pracownika Urzędu z dnia [...]marca 2008 r.
W piśmie z dnia [...] lutego 2008 r. podpisanym z upoważnienia Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego zażądano wydania pojazdu firmie K. s.c., przy czym owo pismo nie określa terminu odbioru. Pismo to zostało doręczone skarżącym w dniu [...] lutego 2008 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przyjęto, że dnia [...] lutego 2008r. skarżącą spółka odmówiła wydania samochodu. Jako dowód na powyższą okoliczność przywołano pismo firmy K. s.c. z dnia [...] marca 2008 r.
W aktach administracyjnych znajduje się pismo firmy K. s.c. datowane na [...]marca 2007 r. (data faksu [...].03.2008 r.), ponadto w aktach sprawy znajduje się pismo z dnia [...] marca 2008 r. (data faksu [...].03.2008 r.) oraz notatka z dnia [...] marca 2008 r. sporządzona przez pracownika Urzędu. Podpisujący pismo datowane na [...].03.2007 r. (podpis nieczytelny na pieczęci firmowej) stwierdził, że skarżący w rozmowie telefonicznej odmówili wydania samochodu. W piśmie z dnia [...] marca 2008 r. także stwierdzono, iż odmowa wydania pojazdu została ustalona w rozmowie telefonicznej. Zatem stwierdzić należy, iż nie zostało udowodnione w sposób nie budzący wątpliwości, iż w dacie [...] lutego 2008 r. skarżący faktycznie odmówili wydania przedmiotowego pojazdu.
Stosownie do art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
Pismo na które powołują się organy, nie stanowi dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Pismo to mogłoby co najwyżej zostać potraktowane jako dokument prywatny (art. 245 k.p.c.). W praktyce dokument prywatny ma znikomą wartość dowodową, bowiem stanowi on wyłącznie dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. W żadnej mierze dokument prywatny nie korzysta z takiej mocy dowodowej, jak dokument urzędowy (art. 76 § 1 i § 2 k.p.a.).
W przedmiotowej sprawie organy nie przeprowadziły żadnego, prawnie skutecznego dowodu, że w dniu [...] lutego 2008 r. skarżący odmówili wydania pojazdu. Organy opierały się jedynie na notatkach sporządzonych przez pracownika K. Sc. W tych okolicznościach uznać trzeba, że postanowienia wydane w obu instancjach zapadły z naruszeniem art. art. 7, 77, 77 § 1 i 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (chodzi o okres od dnia [...] marca 2008 do [...] czerwca 2008 r.).
Skutkuje to ich uchyleniem we wskazanej części. Ponieważ sprawa w omawianym zakresie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, uzasadnione jest uchylenie również orzeczenia organu I instancji.
Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji przeprowadzi dowody, jakie uzna za stosowne dla ustalenia czy w dniu [...] lutego 2008 r. bądź po tej dacie a przed datą [...] czerwca 2008 r. organ likwidacyjny bądź też działająca na jego zlecenie firma K. sc, podjęły faktycznie działania związane z wyznaczeniem terminu do odbioru przedmiotowego pojazdu. A ponadto organ powinien ustalić czy skarżący faktycznie odmawiali wydania pojazdu do dnia [...] czerwca 2008 r. i jaka była tego przyczyna. Dokonanie wskazanych ustaleń pozwoli rozstrzygnąć o słuszności żądania dotyczącego zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór w okresie od [...] marca 2008 r. do [...] czerwca 2008 r.
W wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06 (Dz. U. Nr 100, poz. 649) Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 130 a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w zakresie w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu oraz § 8 ust. 1 cyt. rozporządzenia są niezgodne z odpowiednimi wzorcami konstytucyjnymi i przepisy te tracą moc z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku. Powyższy wyrok nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie i nie odnosi się do zaskarżonego postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia za dozorowanie pojazdu.
Z podanych powyżej względów należało orzec jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Ponieważ skarżący wnosili o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, sąd zaś uznał, że rozstrzygnięcia w obu instancjach dotyczące przyznania należności za okres od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] lutego 2008 r. oraz odmawiające przyznania należności za dzień [...] grudnia 2007 r., nie naruszają prawa, przeto rozstrzygnięcie zawarte w pkt II uzasadnienia, art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło