III SA/Lu 438/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-09-08
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała stratę w ostatnim roku obrotowym, ale posiada znaczny majątek i środki na rachunku bankowym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykazuje znaczny majątek i środki na rachunku bankowym, które wielokrotnie przekraczają wysokość wpisu sądowego i pozostałych kosztów postępowania. Sama strata z działalności gospodarczej, będąca pojęciem podatkowym, nie może być podstawą do uznania braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza gdy spółka kontynuuje działalność i nie toczy się wobec niej postępowanie upadłościowe lub likwidacyjne. Zwykłe koszty prowadzenia działalności gospodarczej, takie jak podatki czy czynsz, nie stanowią okoliczności nadzwyczajnych uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniła to znacznym spadkiem przychodów z powodu podwyżki podatku od gier, co spowodowało przeznaczanie wpływających środków na daniny publicznoprawne. Spółka wykazała w bilansie stratę, ale posiadała kapitał zakładowy, środki trwałe oraz środki na rachunku bankowym. Sąd uznał, że wykazana sytuacja majątkowa i finansowa nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "B. G. M." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "B. G. M." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w części dotyczącej nieprzekraczalnego terminu rozpoczęcia działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy.
Jednocześnie ze skargą, skarżąca spółka złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym zakreśliła, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy strona podniosła, że spółka nie posiada środków na opłacenie wpisu sądowego od skargi, gdyż z powodu podwyżki podatku od gier ze [...] euro na [...] zł od każdego automatu eksploatowanego przez spółkę, przychody spółki znacząco zmalały w stosunku do 2009 r. i 2010 r. Wpływające środki są przeznaczane na regulowanie danin publicznoprawnych. Obecnie spółka eksploatuje ok. [...] mniej automatów niż pod koniec 2009 r. Miesięczne wydatki spółki to kwota ok. [...] zł, na które składa się: [...] zł tytułem podatku od gier; [...] zł – [...] zł tytułem czynszu najmu za lokale; [...] zł tytułem pozostałych danin publicznoprawnych, wynagrodzeń i innych kosztów bieżącej działalności. Środki trwałe spółki to w większości automaty do gier o niskich wygranych, których nie da się zbyć w Polsce (brak zapotrzebowania), ani za granicą (ze względu na przystosowanie urządzeń do polskich warunków).
W dalszej części wniosku, w oświadczeniu o majątku i dochodach strona podała, iż wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł, a wartość środków trwałych spółki [...] zł. Natomiast według bilansu za ostatni rok obrotowy spółka wykazała stratę w kwocie [...] zł. Strona ujawniła, iż posiada jeden rachunek bankowy, a jego stan na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o prawo pomocy wyniósł [...] zł.
W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy sytuację majątkową i finansową skarżącej spółki, uznać należy, że żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach, z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na koszty sądowe w sprawie składa się koszt wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 221, poz. 2193/), a inne ewentualne koszty sądowe, które mogą wystąpić w zależności od wyniku sprawy i działań podjętych przez strony, tj.: opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczany na skutek zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych /Dz.U. Nr 221, poz. 2192/; § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Obowiązek stron ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy również podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, posiadających jakiekolwiek środki majątkowe i dochody.
W przedstawionych przez skarżącą spółkę okolicznościach, stwierdzić należy, że wykazana przez nią sytuacja majątkowa i finansowa nie daje podstaw do uznania, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (w tej sprawie kosztów sądowych). Spółka posiada znaczny majątek, gdzie wartość środków trwałych wynosi [...] zł, a wysokość kapitału zakładowego – [...] zł. Okoliczność, iż w ostatnim roku obrotowym spółka poniosła stratę, nie może przemawiać za uznaniem, iż spółka nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych - skutkuje brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego i nie można tylko na tej podstawie oceniać realnych korzyści ekonomicznych z prowadzenia działalności gospodarczej (por. postanowienie NSA z 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 11/11 LEX nr 783893). Z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wynika, aby spółka utraciła płynność finansową w związku z poniesioną w roku ubiegłym stratą. Spółka kontynuuje działalność gospodarczą, zaznaczyć również należy, iż z dołączonego do skargi odpisu aktualnego z rejestru przedsiębiorców, sporządzonego na dzień [...] r. wynika, iż brak jest wpisów w Dziale 6, co oznacza, że wobec spółki nie zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, likwidacyjne, naprawcze, jak też spółka nie zawiesiła działalności. Oceniając sytuację finansową strony nie można pominąć faktu posiadania przez spółkę na rachunku bankowym kwoty [...] zł, wielokrotnie przekraczającej wysokość wpisu sądowego od skargi i pozostałych kosztów sądowych w sprawie niniejszej. Odnosząc się zaś do podnoszonego przez stronę argumentu o konieczności opłacania podatków, czynszu najmu, wynagrodzeń, itd., stwierdzić należy, że są to zwykłe koszty prowadzenia działalności gospodarczej, nie można ich zatem uznać za okoliczności nadzwyczajne, przemawiające za zwolnieniem strony od kosztów sądowych. Reasumując, analiza aktualnej sytuacji finansowej spółki nie daje podstaw do przyjęcia, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Strona skarżąca nie spełnia zatem przesłanek określonych przepisem art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a, warunkujących przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło