III SA/Lu 456/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 4 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2007r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej w zakresie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym- – ustanowienia adwokata postanawia : odmówić E. M. przyznania prawa pomocy. W dniu 1 października 2007r. skarżąca E. M. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy domagając się przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie przez ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca wskazała, że ma trudną sytuację życiową i finansową, utrzymuje się tylko z emerytury w wysokości [...] zł, nie ma żadnych innych dochodów, jest osobą schorowaną, po dwóch operacjach. Podała, że nie może liczyć na pomoc dzieci, gdyż córka jest wdową, ma czworo dzieci, natomiast syn zarabia "najniższą średnią krajową". Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. E. M. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2007r., Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. Skarżąca korzysta zatem w tej sprawie ze zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie ustawy, stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. c) ustawy p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z powyższym do skarżącej korzystającej z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadzie prawa pomocy mają zastosowanie przepisy o przyznaniu prawa pomocy. W myśl art. 246 ( 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w powołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej strony ubiegającej się o taką pomoc, w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Żądanie ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a.). Stwierdzić należy, że wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie zasługuje na uwzględnienie. Ocena, czy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, jest uzależniona od tego co zostanie przez stronę wykazane w urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy. Z danych zawartych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca zamieszkuje wraz z pełnoletnim synem w mieszkaniu [...] o pow. [...] m2 i prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe. Zatem przy ustalaniu sytuacji materialnej skarżącej należy brać pod uwagę nie tylko jej dochód, ale również dochód osoby pozostającej z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Z wniosku wynika, iż na dochód rodziny w kwocie [...] zł miesięcznie brutto składa się emerytura skarżącej ( w wysokości [...] zł) oraz wynagrodzenie za pracę, które otrzymuje jej syn (w wysokości [...] zł). Po stronie stałych miesięcznych wydatków skarżąca wykazała następujące pozycje: opłata za mieszkanie – [...] zł, opłata za gaz i energię elektryczną – [...] zł, wydatki na leki i pieluchy – [...] zł. Łącznie suma miesięcznych stałych wydatków wynosi [...] zł. Zatem po odliczeniu od dochodu stałych miesięcznych wydatków rodzinie skarżącej pozostaje do dyspozycji kwota – [...] zł. Podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Jak już podniesiono wyżej, skarżąca jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, natomiast do kosztów postępowania należy zaliczyć koszt wynagrodzenia należny profesjonalnemu pełnomocnikowi za prowadzenie sprawy. Stawka minimalna wynagrodzenia adwokata ustanowionego w sprawie wynosi 240 zł netto (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm/. i 292,80 zł brutto (§ 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług /Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm./). Odnosząc kwotę wynagrodzenia adwokata (292,80 zł) do miesięcznych dochodów rodziny skarżącej, która to kwota po odliczeniu stałych miesięcznych wydatków wynosi – [...] zł, stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uznania, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na gruncie art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w związku z § 1 pkt 1 li. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń z pomocy społecznej (Dz.U. Nr 135, poz.950) kryterium dochodowe stanowiące jedną z przesłanek uprawniających do otrzymania wsparcia z pomocy społecznej w postaci świadczenia pieniężnego wynosi na osobę w rodzinie 351 zł. Przyjmuje się więc, że kwota zapewniająca w stopniu minimalnym pokrycie koniecznych kosztów utrzymania na osobę w rodzinie to kwota 351 zł. Natomiast kwota dochodu na osobę w rodzinie skarżącej wynosi – [...] zł ([...] zł : 2 = [...] zł), a po odliczeniu stałych miesięcznych wydatków – [...] zł ([...] zł : 2 = [...] zł). Nie można zatem uznać że poniesienie kosztów ustanowienia adwokata wiązałoby się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej rodziny. Skarżąca nie spełnia zatem przesłanek określonych przepisem art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a warunkujących przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 i art. 262 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.