III SA/Lu 468/25

WyrokWSA w Lublinie2025-11-06

Skład orzekający: Iwona Tchórzewska, Jerzy Drwal, Agnieszka Kosowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi po drogach publicznych o 1,22% lub 1,74% uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w wysokości 6000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego bez zezwolenia kategorii V, uwzględniając dopuszczalne błędy pomiaru wagi?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy nieprawidłowo zinterpretowały wyniki ważenia pojazdu, nie uwzględniając wiążącej oceny prawnej Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącej konieczności uwzględnienia dopuszczalnych błędów pomiaru na korzyść strony. Niewyjaśnienie przez organy, czy waga uwzględniała te błędy, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej w wysokości 6000 zł na przedsiębiorcę E. Z. za przewóz ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym, który przekroczył dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej o 1,22% i 1,74%. Organy administracji uznały, że przekroczenie to uzasadnia nałożenie kary, nie uwzględniając dopuszczalnych błędów pomiaru wagi. Po uchyleniu wcześniejszych decyzji przez NSA i ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy nadal nie uwzględniły w pełni zaleceń sądu dotyczących interpretacji wyników ważenia.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 17 czerwca 2025 r. oraz decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia 2 kwietnia 2025 r. Zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz E. Z. kwotę 2057 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędzia WSA Agnieszka Kosowska po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 17 czerwca 2025 r. nr 0601-IGC.4802.89.2025 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia 2 kwietnia 2025 r., nr 308000-CZC-4.4802.1051.2024.9.MKOW; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz E. Z. kwotę 2057 zł (dwa tysiące pięćdziesiąt siedem złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia 17 czerwca 2025 r., nr 0601-IGC.4802.89.2025 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia 2 kwietnia 2025 r., nr 308000-CZC-4.4802.1051.2024.9.MKOW, nakładającą na skarżącą E. Z., prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą P. karę pieniężną w wysokości 6000 zł za przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego po drogach publicznych – jak za brak zezwolenia kategorii V. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 26 maja 2021 r. na terenie Oddziału Celnego Drogowego w D. przeprowadzono kontrolę wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dwuosiowego ciągnika siodłowego marki V. o numerze rejestracyjnym [...] wraz z trzyosiową naczepą ciężarową marki S. o numerze rejestracyjnym [...] Przejazd wykonywany był w ramach międzynarodowego przewozu drogowego na rzecz przedsiębiorcy E. Z.. Pojazdem przewożony był ładunek podzielny w postaci w postaci mrożonego mięsa łososia w 960 kartonach, umieszczony na 30 paletach, o łącznej wadze brutto 21 300 kg. Wynik dynamicznego ważenia pojazdu opisany w protokole z dnia 26 maja 2021 r. [...] wskazał na przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 200 kg, co stanowi przekroczenie o 1,74 % dopuszczalnego nacisku wynoszącego 11500 kg. Powtórne ważenie dynamiczne pojazdu, opisane w protokole [...] z dnia 26 maja 2021 r. wskazało przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 140 kg, co stanowi przekroczenie wartości dopuszczalnego nacisku o 1,22 %. W wyniku kontroli stwierdzono, że przedmiotowy przewóz wykonywany był z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251, ze zm., dalej "p.r.d.") polegającym na przewozie ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym, jak bez zezwolenia kategorii V. W tych okolicznościach decyzją z dnia 15 listopada 2021 r. nr [...] Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. - działając na podstawie przepisów ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - nałożył na E. Z. karę pieniężną w kwocie 6.000 zł. Skarżąca wniosła odwołanie. Decyzją z dnia 18 marca 2022 r. nr 0601-IGC.48.267.2021.AC Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. Wyrokiem z dnia 12 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Lu 229/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę E. Z. argumentując m.in., że bezspornym jest to, że pojazdem członowym w niniejszej sprawie przewożony był ładunek podzielny i dwukrotny pomiar nacisku osi wykazał przekroczenie dopuszczalnej wartości nacisku pojedynczej osi napędowej o 200 kg, czyli o 1,74% (pierwszy pomiar) i o 140 kg, czyli o 1,22% (powtórny pomiar). Pozostałe parametry pojazdu nie przekraczały dopuszczalnych wartości. WSA w Lublinie zauważył, że obowiązku korygowania wyników pomiaru nie da się wywieść z przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej E. Z. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 października 2023 r. sygn. II GSK 2094/22 uchylił: - zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Lu 229/22; - zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 18 marca 2022 r.; - decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w L. z dnia 15 listopada 2021 r. znak 308000-COC-1.48.229.2021.6.AH. oraz zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz E. Z. kwotę 3.177 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Po ponownym rozpoznaniu sprawy i uzupełnieniu materiału dowodowego decyzją z dnia 2 kwietnia 2025 r. Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 6000 zł za przewóz po drogach publicznych ładunku podzielnego, pomimo zakazu określonego w art. 64 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania skarżącej, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w L. decyzją z dnia 17 czerwca 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił m. in., że wymogi dotyczące dopuszczalnych wymiarów, masy i nacisków osi pojazdów uregulowane zostały w ustawie Prawo o ruchu drogowym oraz w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r. poz. 502 ze zm., dalej jako "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"). Organ stwierdził, że w wyniku pomiaru nacisków osi kontrolowanego pojazdu stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku drugiej osi pojazdu, będącej osią napędową. Nacisk stwierdzony podczas pierwszego i drugiego ważenia został przekroczony odpowiednio o 200 kg i 140 kg, co stanowiło przekroczenie dopuszczalnego nacisku (wynoszącego 11,5 t) o 1,74% i 1,22 %. Organ przyjął wartość korzystniejszą dla skarżącej. W związku ze stwierdzonym przekroczeniem nacisku osi pojazd został uznany za nienormatywny przejazd, dla którego wymagane byłoby zezwolenie kategorii V, wydane dla podmiotu wykonującego przejazd. W przypadku naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku innego niż niepodzielny nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Poddanym kontroli środkiem transportu przewożony był ładunek podzielny, którego przewóz pojazdem nienormatywnym, stosownie do art. 64 ust. 2 p.r.d., jest zabroniony. Organ II instancji uznał za uzasadnione nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 6000 zł, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a w związku ust. 2 p.r.d. Wskazał, że do pomiarów nacisków osi użyto wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu [...], numer seryjny [...], producent T. , znak typu [...]. Waga posiadała ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane przez D. O. U. M. w W., W. Z. w L. (znak wniosku [...] z 14 sierpnia 2020 r.). Posiadanie przez wagę ważnego świadectwa legalizacji potwierdza, że waga spełnia wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345, dalej "rozporządzenie w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu"). Organ odwoławczy podkreślił, że zarówno przepisy ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz. U. z 2022 r., poz. 2063), jak też przepisy wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, nie zobowiązują użytkowników wag z ważną legalizacją do analizy błędu pomiaru oraz do podawania danych dotyczących niepewności pomiaru. Stosując zatem wagę z ważną legalizacją, zasadnym jest przyjęcie jako wyniku ważenia wskazania wagi, bez dodatkowych interpretacji tego wyniku związanych z analizą błędu pomiaru. Rozporządzenie w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu wskazuje wartości odchyleń dopuszczalnych każdego obciążenia osi, jakie maksymalnie może wykazać waga, aby właściwy organ wydał świadectwo legalizacji wagi, nie zawiera natomiast regulacji w zakresie możliwości odejmowania przedmiotowych wartości od uzyskanego wyniku podczas wykonywania pomiaru w miejscu kontroli. Waga podlegając legalizacji jest badana pod względem tych "błędów", natomiast wynik pomiaru nacisku pokazywany na wyświetlaczu podczas ważenia jest już po odjęciu tych "błędów". Tym samym skoro waga użyta do kontroli legitymowała się ważnym świadectwem legalizacji ponownej, to musiała spełniać powyższe wymogi prawne podczas kontroli metrologicznej. Dla przedmiotowej wagi D. O. U. M. w W. W. Z. w L. wydał świadectwo legalizacji ponownej, co oznacza, że waga spełnia wszystkie wymagania określone powyższym rozporządzeniem, w tym również to, że waga jest właściwie oznaczona oraz prawidłowo zainstalowana w miejscu użytkowania, a tym samym zapewnia poprawność przeprowadzanych ważeń. Każda waga posiada określoną klasę dokładności, ustalaną na podstawie pomiarów wielokrotnych, ostatecznie miarodajny jest jednak wynik pomiaru wskazany przez wagę. Nie ma przy tym konieczności do korygowania każdego wyniku pomiaru o wskazane wyżej odchylenia dopuszczalne. Organ odwoławczy podkreślił, że użyta do pomiaru waga została wyposażona w system automatycznej sygnalizacji błędów pomiaru. System ten nie zarejestrował żadnych nieprawidłowości w czasie przeprowadzonych pomiarów, nie wykazywał również jakichkolwiek usterek lub wad. Na tej podstawie organ uznał, że ważenie przebiegało bez błędów i w sposób zgodny z instrukcją użytkowania wagi. W przeciwnym wypadku system zarejestrowałby błąd pomiaru. Organ stwierdził brak podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 p.r.d. i wyjaśnił, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy jest profesjonalnym przewoźnikiem, który powinien organizować pracę swojego przedsiębiorstwa tak, aby przestrzegać przepisów prawa. Strona nie dołożyła należytej staranności przy organizacji przewozu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Zdaniem organu, argumentacja przedstawiona w odwołaniu jest błędna. Nieuzasadnionym było zwrócenie się do Głównego Inspektora Transportu Drogowego o wskazanie, w oparciu o jakie przesłanki i jakie materiały ustalona została wysokość korekty, o której mowa w § 29d pkt 5 zarządzenia GITD nr 28/2014 z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Przewoźnik przyjmując towar, przed rozpoczęciem przewozu, powinien sprawdzić stan pojazdu i towaru oraz proces załadunku, aby nie doszło do naruszenia jakichkolwiek norm prawa drogowego, gdyż ponosi odpowiedzialność za warunki przewozu oraz towar do czasu jego wydania odbiorcy. Zarówno podczas kontroli, jak również w trakcie prowadzonego postępowania strona nie przedłożyła jakiegokolwiek dowodu świadczącego, że po załadunku towaru dokonała pomiaru (kontroli) jego wszystkich parametrów, celem weryfikacji, czy pojazd jest normatywny. W przypadku stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnych parametrów, przewoźnik winien odmówić wykonania zadania transportowego. Organ dodatkowo wskazał, że nieuzasadnionym jest zarzut odwołania o naruszeniu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i o nie uwzględnieniu wiążącej oceny prawnej wyrażonej w wyroku NSA z dnia 12 października 2023 r. sygn. II GSK 2094/22. W tej materii organ wyjaśnił m. in., że podziela stanowisko G. U. M. o braku możliwości korygowania wyników ważenia o jakiekolwiek błędy. Organ odwoławczy zauważył ponadto, że uchwała NSA z dnia 9 czerwca 2022 r. III OPS 1/21 została podjęta na gruncie relacji między przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie regulującymi wymierzanie kary pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy a przepisem art. 189f k.p.a. Zasadnicze tezy uchwały nie mogły stanowić wzorca normatywnego w niniejszej sprawie. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie E. Z. zarzuciła naruszenie: I. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.: 1) art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wydanym w niniejszej sprawie prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt II GSK 2094/22; 2) art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad prawdy obiektywnej, zasady oficjalności, zasady ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału zgodnie z którymi to zasadami obciążenie strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność administracyjno-karną, natomiast w niniejszej sprawie ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary, nastąpiło przy użyciu wagi, która w trakcie dwukrotnego ważenia wskazała dwa wyniki dotyczące przekroczenia nacisku pojedynczej osi napędowej, tj. w trakcie pierwszego ważenia przekroczenie o 200 kg (1,74%), w trakcie drugiego o 140 kg (1,22 %), przy czym obydwa wyniki mieściły się w dopuszczalnym dla wagi klasy dokładności D odchyleniu wynoszącym +/- 4% oraz w granicach korekty wynoszącej 2% zaokrąglonej w górę do każdych pełnych 100 kg, którą nakazuje stosować funkcjonariuszom ITD § 29d pkt 5 zarządzenia nr 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, który jeżeli nie wprost, to przynajmniej w drodze analogii powinien znajdować zastosowanie do kontroli przeprowadzanych również przez inne organy; 3) art. 51 ust. 3 oraz art. 54 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.t.d w zw. z § 29d pkt 5 zarządzenia nr 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego oraz § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, w szczególności danych z tabeli nr 1 dotyczącej dopuszczalnego odchylenia każdego obciążenia osi lub osi wielokrotnej od skorygowanego obciążenia osi lub osi wielokrotnej pojazdu kontrolnego innego niż dwuosiowy podczas ważenia dynamicznego zgodnie z którą w przypadku wagi o klasie dokładności D odchylenie dopuszczalne w % skorygowanego obciążenia osi wynosi +/-4%, a zatem wynik ważenia uzyskany w trakcie kontroli (1,22%) mieścił się w odchyleniu, a zatem w tolerancji błędu. Tym samym na stronę nie powinna zostać nałożona kara; 4) art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad legalizmu, prawdy obiektywnej oraz zaufania do władzy publicznej w zw. z art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w PRD przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), który regulują zasady nakładania kar pieniężnych i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych przez organy na podstawie ustawy PRD, a które to przepisy pozwalają miarkować kary i od nich odstępować lub poprzestać na pouczeniu i które to przepisy zostały przez organ pominięte, pomimo że kary pieniężne w ustawie PRD zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1- 6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest w przypadku przepisów PRD odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a. (por. m. in. wyrok VI SA/Wa 3023/23, VI SA/Wa 198/23, VI SA/Wa 2230/22, III SA/Po 145/22). Ocena, czy w sprawie nie występują przesłanki do odstąpienia od ukarania stanowi obligatoryjny element postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, którego pominięcie wywołuje konieczność uchylenia tak podjętej decyzji; 5) art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu w sytuacji gdy kara 6 000 zł za zarzucone naruszenie w okolicznościach w jakich do niego miało dojść i jego wagi jawi się jako nieproporcjonalna, a nadto w sytuacji gdyby kontrola była prowadzona przez inny organ – inspektorów Transportu Drogowego (ITD), to wówczas zgodnie z § 29d pkt 5 zarządzenia GITD nr 28/2014 z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, nie doszłoby w ogóle do stwierdzenia naruszenia, bowiem "w przypadku pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej pojazdu dokonywanych z użyciem wagi stacjonarnej do pomiarów dynamicznych lub wag przenośnych do pomiarów dynamicznych, od wskazania wagi stacjonarnej lub sumy wskazań wag przenośnych, dla każdej osi, odejmuje się 2% zaokrąglone w górę do każdych pełnych 100 kg wartości tej korekty"; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 140aa ust. 1, ust. 2, ust. 3 pkt 1, ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez nałożenie na stronę surowej kary pieniężnej za stwierdzone w trakcie kontroli przekroczenie nacisku osi o 1,22%, w sytuacji gdy powyższy wynik mieści się w tolerancji błędu wynoszącej 2 % zaokrąglone w górę do pełnych 100 kg, a wynikającej z zarządzenia GITD, które co najmniej w drodze analogii powinno znaleźć zastosowanie przy ustalaniu parametrów w trakcie kontroli i spowodować stwierdzenie, że parametry dopuszczalne przez prawo materialne w ogóle nie zostały naruszone. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie (art. 153 p.p.s.a.). W badanej sprawie wiążąca ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zostały zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt II GSK 2094/22. W tej sytuacji rzeczą Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. rozpoznającego sprawę dotyczącą przejazdu po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego (dwuosiowego ciągnika siodłowego marki V. o numerze rejestracyjnym [...] wraz z trzyosiową naczepą ciężarową marki S. o numerze rejestracyjnym [...]) było uwzględnienie wszystkich zaleceń wynikających ze wspomnianego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten stwierdził m.in., że organy celno-skarbowe mają w odpowiedni sposób zinterpretować wynik ważeń pojazdu uwzględniając ewentualne błędy pomiaru, że organ I instancji ponownie badając sprawę zobowiązany będzie uwzględnić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zwłaszcza co do sensu przydzielania klas dokładności stosowanym wagom, że w razie takiej potrzeby zasięgnie również informacji u producenta stosowanych w ramach kontroli wag, co do ich specyfikacji i występujących, dopuszczalnych błędów pomiarów, które będzie zobowiązany uwzględnić na korzyść strony. Zaskarżona decyzja nie uwzględnia korzystnych dla strony okoliczności. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji uzupełnił materiał dowodowy i uzyskał w odpowiedzi na wezwanie z dnia 26 listopada 2024 r. (k.73 i 74 akt adm.) pisemne wyjaśnienia T. S.A. w K. z dnia 5 grudnia 2024 r. (k. 77 akt adm.) wskazujące, że podczas ważenia dynamicznego odchylenie dopuszczalne każdego obciążenia osi – dla klasy dokładności D – przy zatwierdzeniu typu i legalizacji wagi wynosi +/-2%, zaś przy użytkowaniu wagi +/-4%. Producent wyjaśnił również, że: - w opisie wagi S. zamieszczonym na stronie internetowej wskazano, że urządzenia sprawdzają poprawność załadunku ciężarówek z marginesem pomiaru do 2 % na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. i załącznika nr 2 tabela BŁĘDY GRANICZNE SUMARYCZNEJ MASY POJAZDU dla wagi klasy dokładności 2; - w przypadku wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu S. od odczytanego z wyświetlacza urządzenia wyniku nacisku osi powinny być odejmowane dopuszczalne odchylenia wynikające z ww. rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. i załącznika nr 1 tabela ODCHYLENIE DOPUSZCZALNE KAŻDEGO OBCIĄŻENIA OSI dla wagi klasy dokładności D. W instrukcji użytkownika zamieszczono informację, że program S. realizuje funkcję transferu wyników ważenia do programu nadrzędnego o nazwie S. którego zadaniem jest generowanie szczegółowego raportu w tym obliczanie błędów kar, opłat itp. Program S. pracuje w tle i waży automatycznie naciski osi podczas przejazdu pojazdu po wadze. Pomiar kończy się automatycznie, gdy w ciągu 15 sek. nie wjedzie na wagę kolejna oś – w tym momencie wyniki ważenia są transferowane do programu S. Zanim kierowca podjedzie do okienka służby celnej wyniki ważenia są dostępne już w programie S. W instrukcji użytkownika zawarta była informacja o możliwości korekt w zakładce parametry oraz informacja, że zakładka ta umożliwia tylko serwisowi producenta modyfikację parametrów w trakcie przygotowania wagi do legalizacji w celu kalibracji układu pomiarowego. Dostęp do parametrów jest możliwy po wprowadzeniu hasła; - w przypadku kontroli nacisków osi podstawę nakładania na przewoźników drogowych kar z tytułu nienormatywności, powinny stanowić wyniki wskazane i odczytane bezpośrednio z urządzeń kontrolno – pomiarowych uwzględniające dopuszczalne odchylenia i błędy graniczne podane w tabelach ww. rozporządzenia. G. w W. w odpowiedzi na wystąpienie organu z dnia 3 lutego 2025 r. wyjaśnił w piśmie z dnia 11 lutego 2025 r. (k. 79), że w świetle obowiązującego stanu prawnego nie przewidziano korygowania wyników ważenia o jakiekolwiek błędy. G. podał również, że jako wynik pomiaru należy przyjmować wyniki wskazane przez przyrząd pomiarowy bez uwzględniania jakichkolwiek korekt związanych z błędem pomiaru, czy błędami granicznymi dopuszczalnymi określonymi w wymaganiach technicznych dla danego typu rodzaju przyrządu pomiarowego. W dniu 19 lutego 2025 r. organ ponowił pytanie skierowane do G. (k. 80) w nawiązaniu do wyżej wspomnianego wyroku NSA zalecającego zasięgniecie informacji od producenta oraz do uzyskanej od niego informacji, że błędy graniczne równe są dwukrotnym wartościom błędów granicznych dopuszczalnych wskazań wag podczas legalizacji ponownej oraz do wynikającego z tejże informacji wniosku, że w przypadku nacisku pojedynczej osi napędowej 11 500 kg przyjęcie metodologii wskazanej przez producenta wagi, należałoby skorygować wynik o 920 kg. Stanowisko zaprezentowane przez G. w piśmie z dnia 6 marca 2025 r. (k.82) świadczyło ponownie, że jako wynik pomiaru należy przyjmować wyniki wskazane przez przyrząd pomiarowy bez uwzględniania jakichkolwiek korekt związanych z błędem pomiaru, czy błędami granicznymi dopuszczalnymi określonymi w wymaganiach technicznych dla danego typu rodzaju przyrządu pomiarowego. W rozpoznawanej sprawie organ I instancji ponownie orzekł na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a i ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 6000 zł jak za brak zezwolenia kategorii V, za przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego po drogach publicznych, pomimo zakazu określonego w art. 64 ust. 2 p.r.d. Organ uznał, że ma zastosowanie przepis art. 140ab w ust. 1 pkt 3 lit. a p.r.d. przewidujący, że za brak zezwolenia kategorii V wymierza się karę pieniężną w wysokości 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%. Powyższe stanowisko, podobnie zresztą jak i zapatrywanie wyrażone przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji z dnia 17 czerwca 2025 r. o wystąpieniu faktycznych oraz normatywnych podstaw do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, jest wadliwe nie tylko z uwagi na nieuwzględnienie wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego w kwestii dopuszczalnych błędów pomiarów, które organ miał uwzględnić na korzyść strony, ale również przedwczesne z następujących powodów. Orzekając kolejny raz w tej sprawie organ dysponował materiałem dowodowym, który z jednej strony wskazywał na celowość skorygowania wyników pomiaru. W tej materii producent wyjaśnił m. in., że w przypadku kontroli nacisków osi podstawę nakładania na przewoźników drogowych kar z tytułu nienormatywności, powinny stanowić wyniki wskazane i odczytane bezpośrednio z urządzeń kontrolno – pomiarowych uwzględniające dopuszczalne odchylenia i błędy graniczne podane w tabelach rozporządzenia. Z drugiej strony zebrane dowody – pisemne wyjaśnienia administracji miar - przemawiały za tym, aby odczytany na wadze wynik pomiaru nacisku na oś należało interpretować jako wynik miarodajny oraz nie podlegający jakiejkolwiek korekcie związanej z błędem pomiaru. W tych okolicznościach organ przyjął, bez uprzedniego dodatkowego wystąpienia do producenta wagi, że dwukrotne przekroczenie dopuszczalnego nacisku wynoszącego 11500 kg o 1,74 % przy pierwszym pomiarze oraz o 1,22 % przy powtórnym ważeniu dynamicznym pojazdu uprawniało do nałożenia kary. Uwadze organu umknęło zarówno to, że przedmiotowe pisma G. U. M. nie stanowią źródła prawa i zajęte w nich stanowisko jest sprzeczne z aktualnym orzecznictwem sądów administracyjnych, jak i to, że informacja producenta z dnia 5 grudnia 2024 r. nie była precyzyjna i przez to budząca wątpliwości odnośnie rzeczywistego nacisku na pojedynczą oś napędową. Wątpliwości te wynikały ze stwierdzenia producenta, że w przypadku kontroli nacisków osi podstawę nakładania na przewoźników drogowych kar z tytułu nienormatywności, powinny stanowić wyniki wskazane i odczytane bezpośrednio z urządzeń kontrolno – pomiarowych uwzględniające dopuszczalne odchylenia i błędy graniczne podane w tabelach rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. Stwierdzenie to mogłoby wskazywać, że użyta w toku kontroli waga uwzględnia już dopuszczalne odchylenia i błędy graniczne podane w tabelach rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. Jednocześnie jednak producent w swojej informacji wskazał, że w przypadku wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu S. od odczytanego z wyświetlacza urządzenia wyniku nacisku osi powinny być odejmowane dopuszczalne odchylenia wynikające z rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. Bez dodatkowych i precyzyjnych wyjaśnień ze strony producenta w kwestii faktycznego przeciążenia osi skontrolowane orzeczenie nie poddaje się weryfikacji. W świetle dotychczasowych wyjaśnień producenta nie jest bowiem jasne czy program wagi jednak dokonuje korekty i wynik odczytany bezpośrednio z urządzenia kontrolno-pomiarowego uwzględnia już dopuszczalne odchylenia i błędy, w jakiej wielkości i w jaki sposób (in plus czy in minus), czy też program wagi żadnej korekty nie dokonuje, w związku z czym, zgodnie z wiążącym stanowiskiem wyrażonym w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, wyniki odczytane z wagi podczas ważenia wymagają korekt, gdyż dopuszczalne błędy pomiaru użytej w toku kontroli wagi organ zobowiązany jest uwzględnić na korzyść strony. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku, możliwe błędy pomiaru nie mogą obciążać przewoźnika. W obecnym stanie sprawy nie jest natomiast wiadome, czy dla uzyskania miarodajnego wyniku, w oparciu o który stosowana jest sankcja w postaci administracyjnej kary pieniężnej, niezbędna jest korekta odczytu z użytej wagi. Przy ponownym orzekaniu organ wyjaśni powyższe wątpliwości. Zasięgnie informacji producenta celem ustalenia czy program wagi był tak skonfigurowany, że uwzględniał dopuszczalne błędy pomiaru na korzyść przewoźnika. Jeżeli odczyt z monitora wagi uwzględniał już odchylenia i błędy graniczne na korzyść strony, to dopiero taki wynik na wyświetlaczu jest wiążący dla organu. Trzeba zaznaczyć, że wyłącznie prawidłowe ustalenie, zgodnie z treścią art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81a § 1 k.p.a., jaka była rzeczywista wartość nacisku osi, powinno stanowić podstawę stwierdzenia ewentualnego przekroczenia dopuszczalnego nacisku. Niewyjaśnienie omówionych wyżej kwestii świadczy o naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji podlegały uchyleniu. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie kierował się wyżej przedstawioną oceną i wskazaniami, mając na względzie ocenę prawną wyrażoną w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W odniesieniu do sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. trzeba wskazać, że kwestia ta została już wyjaśniona we wspomnianym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w ten sposób, że stosowanie art. 140aa ust. 4 p.r.d. w praktycznym wymiarze ma w istocie ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f k.p.a., gdyż za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa kara ta nie jest nakładana, a dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o których mowa w § 2 art. 189 k.p.a., zostało uregulowane w przepisach odrębnych i nie jest przy tym istotne, że zakres normowania zagadnienia określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub, czy przepisy odrębne regulują to zagadnienie w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny ocenił jako błędne zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt II GSK 2094/22 wypowiedział się również w kwestii powołanego przez stronę skarżącą zarządzenia nr 28/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Stwierdził mianowicie, że błędne i zarazem w niniejszej sprawie zbędne jest odwoływanie się przez skarżącą kasacyjnie do potrzeby odpowiedniego zastosowania w drodze analogii § 29d pkt 5 ww. zarządzenia GITD nr 28/2014 z 17 września 2014 r. Jest to przepis niebędący źródłem powszechnie obowiązującego prawa, pomimo że stosowany jest przez Inspekcję Transportu Drogowego w sprawach kar administracyjnych z zakresu transportu drogowego na korzyść stron. W konsekwencji uznać należy, że nieskuteczne jest powoływanie się we wniesionej obecnie skardze na treść zarządzenia nr 28/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. oraz formułowanie zarzutów, że z naruszeniem art. 51 ust. 3 oraz art. 54 ust. 1 i ust. 2 ustawy o transporcie drogowym (dalej "utd") rozpoznano sprawę. Z wymienionych wyżej przepisów utd wynika, że Główny Inspektor Transportu Drogowego koordynuje, nadzoruje i kontroluje działalność wojewódzkich inspektorów transportu drogowego (art. 51 ust. 3), sprawuje nadzór nad wojewódzkimi inspektorami oraz ma prawo kontroli ich działalności, a także wydaje im wiążące polecenia w tym zakresie (art. 54 ust. 1) oraz określa metody i formy wykonywania zadań przez Inspekcję, w zakresie nieobjętym innymi przepisami wydanymi na podstawie ustawy (art. 54 ust. 2 pkt 2). Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w pkt I. sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II. wyroku dotyczące zwrotu kosztów postępowania w wysokości 2 057 zł jest uzasadnione treścią art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Koszty obejmowały: kwotę uiszczonego wpisu od skargi (240 zł), wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika (1 800 zł) oraz opłatę od pełnomocnictwa (17 zł). Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym został złożony przez organ, a skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło