III SA/Lu 494/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.C. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] sierpnia 1999 r. nr [...] w przedmiocie odpłatności za włączenie się do istniejącej sieci wodociągowej postanawia: odrzucić skargę. A.C. pismem z dnia 30 czerwca 2005 r. wezwał Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa polegającego na wydaniu uchwały nr [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. w przedmiocie odpłatności za włączenie się do istniejącej sieci wodociągowej. Wobec bezczynności Rady, pismem z dnia 25 września 2006 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na tę uchwałę. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że została ona wniesiona z uchybieniem terminu. Organ uzasadnił swoje stanowisko w zakresie naruszenia terminu, dochodząc w konkluzji do wniosku, że skarga powinna być wniesiona do dnia 29 sierpnia 2005 r. jako dnia upływu 60 - dniowego terminu do wniesienia skargi, liczonego od dnia wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia prawa, w przypadku, jeżeli właściwy organ zachowuje się biernie. Ponadto organ podnosi że ustała kadencja Rady Gminy, która podjęła kwestionowaną uchwałę, zatem skarga wniesiona do Sądu nie mogła być potraktowana jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stosownie do art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako spóźniona. Wskazać należy w pierwszym rzędzie, że wbrew niespójnym twierdzeniom Organu, wskazany art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej ppsa), 30 - dniowy termin wniesienia skargi nigdy nie ma zastosowania w wypadku bierności organu, który nie udziela odpowiedzi na wezwanie. Nie ma w tym przypadku zastosowania również termin 60 - dniowy, przewidziany w art. 53 § 2 ppsa, w sytuacji braku odpowiedzi na wezwanie, bowiem odwołuje się on wyłącznie do sytuacji wskazanych w art. 52 § 3 i 4 ppsa, zaś zgodnie z art. 102a ustawy o samorządzie gminnym - w sprawach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nie stosuje się przepisów art. 52 § 3 i 4 ppsa. Prawidłowe obliczenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w razie braku odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie uchwały, nie może abstrahować od normy zawartej w art. 101 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym - w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. W świetle art. 35 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) maksymalny termin na załatwienie sprawy wynosi 2 miesiące. Dopiero zatem bezskuteczny upływ terminu 2 - miesięcznego liczonego od dnia złożenia wezwania, uprawnia zainteresowanego do złożenia skargi do sądu administracyjnego w sprawie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia uchwałą podjętą przez organ gminy. Powyższy pogląd jest na powszechny i ugruntowany w orzecznictwie i doktrynie. Jak trafnie wskazuje Gabriela Jyż (A. Szewc, G. Jyż, Z. Pławecki - Samorząd Gminny. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2005 r., s. 608) - "w przypadku braku reakcji organu gminy na wezwanie dopuszczalne jest złożenie skargi, za pośrednictwem organu, do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia, w którym upłynął maksymalny dwumiesięczny termin przewidziany w art. 35 § 3 kpa dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 102a ustawy o samorządzie gminnym nie będzie tu miał zastosowania art. 52 § 3 ppsa. Wniesienie skargi po upływie terminów ustalonych w wyżej wskazany sposób spowoduje odrzucenie skargi przez sąd administracyjny (por.: uchw. SN (7) z 8 czerwca 1995 r., III AZP 9/95, OSNAP 1995, nr 20, poz. 243, z glosami B. Adamiak, OSP 1996, nr 4, s. 70 i Z. Kmieciaka, ST 1995, nr 11, s. 75; post. NSA z 6 lipca 1992 r., I SA 842/92, ONSA 1992, nr 3-4, poz. 90; post. SN z 22 lutego 1995 r., III ARN 1/95, OSNAP 1995, nr 15, poz. 184). W uchwale (7) z 4 maja 1998 r., FPS 1/98 (ONSA 1998, nr 3, poz. 78 oraz Z. Kmieciak: Termin...) NSA stwierdził, że: W sprawie zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały organu gminy w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym [...] stosuje się termin do wniesienia skargi określony w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym [obecnie będzie to termin określony w art. 53 ustawy o samorządzie gminnym], którego bieg rozpoczyna się od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, gdy odpowiedź została doręczona przed upływem dwumiesięcznego terminu przewidzianego dla rozpatrzenia wezwania. Jeżeli odpowiedzi nie doręczono, termin do wniesienia skargi biegnie od upływu tego dwumiesięcznego terminu". Błędnie zatem organ wskazuje, że termin wniesienia skargi upływa z upływem 60 dni od dnia złożenia wezwania. Podkreślić należy przy tym, że organ powołuje się na trafne stanowisko doktryny (przytoczona glosa B. Adamiak), które jednak zupełnie błędnie interpretuje, skoro uznaje, że termin na wniesienie skargi upłynął w dniu 29 sierpnia 2005 r., a więc po upływie sześćdziesiątego dnia od dnia wniesienia wezwania do usunięcia prawa. Raz jeszcze trzeba wskazać, że termin ten z upływem 2 miesięcy (a nie sześćdziesięciu dni) dopiero rozpoczyna swój bieg. Skoro zatem wezwanie zostało wniesione w dniu 30 czerwca 2005 r., to termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg w dniu 30 sierpnia 2005 r. Skarżącemu natomiast umknęło, że termin do wniesienia skargi, zgodnie z regułą zawartą art. 53 § 1 ppsa, jest terminem 30 dniowym, liczonym od dnia, kiedy najwcześniej wniesienie skargi było możliwe - a więc od dnia 30 sierpnia 2005 r. Stanowisko, że termin do wniesienia skargi jest ograniczony nie tylko ze względu na swój początek, ale i koniec, wyrażane było w orzecznictwie Sądu Najwyższego (np. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego - Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8 czerwca 1995 r., II AZP 9/95, OSP 1996, poz. 70, s. 166, oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 1995 r. sygn. akt III ARN 1/95, OSNP 1995/15/184), na gruncie przepisów już nieobowiązujących (art. 199 § 1 kpa w zw. z art. 204 i 216a § 1 kpa), jednak regulacja ta w swej treści w omawianym zakresie nie odbiega od dzisiejszej. Skoro zatem skarga została wniesiona z uchybieniem 30 - dniowego terminu liczonego od dnia 30 sierpnia 2005 r., jako spóźniona podlega odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Skarżący nie wniósł przy tym o przywrócenie terminu do dokonania czynności, zatem Sąd kwestii tej nie rozpatrywał. Niemniej jednak skarżący nie jest ograniczony w możliwości wniesienia kolejnego wezwania do usuniecie naruszenia oprawa a następnie zweryfikowania stanowiska organu na drodze sądowej, przy zachowaniu wskazanych wyżej terminów. Całkowicie błędny jest bowiem pogląd wyrażony przez organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, jakoby upływ kadencji Rady uniemożliwiał ewentualne usunięcie naruszenia prawa w wyżej wskazanym trybie, jeśli takie zostałoby stwierdzone. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.