III SA/Lu 604/14
PostanowienieWSA w Lublinie2014-06-12
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prowadząca działalność gospodarczą i kontynuująca ją pomimo poniesienia straty w poprzednim roku obrotowym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej środki na rachunku bankowym wielokrotnie przekraczają wysokość wpisu sądowego i innych ewentualnych kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy spółka posiada znaczny majątek, a środki na jej rachunku bankowym wielokrotnie przekraczają wysokość wpisu sądowego i innych ewentualnych kosztów sądowych. Konieczność opłacania bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej, takich jak podatki czy wynagrodzenia, nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności uzasadniającej zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, spółka wskazała na drastyczny spadek przychodów spowodowany podwyżką podatku od gier, co skutkuje przeznaczaniem wpływów na daniny publicznoprawne i bieżące koszty działalności. Spółka podała również wartość swoich środków trwałych, kapitału zakładowego, stratę z ostatniego roku obrotowego oraz kwotę na rachunku bankowym. Referendarz sądowy rozpatrzył wniosek, analizując sytuację finansową i majątkową spółki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "B." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "B." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w części dotyczącej nieprzekraczalnego terminu rozpoczęcia działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy.
Jednocześnie ze skargą, skarżąca spółka złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczając, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.
Uzasadniając wniosek spółka podniosła, że nie posiada środków na opłacenie wpisu sądowego od skargi, gdyż przychody spółki drastycznie zmalały z powodu podwyżki podatku od gier ze 180 euro na 2000 zł od każdego automatu eksploatowanego przez spółkę. Wpływające środki są przeznaczane na regulowanie danin publicznoprawnych. Obecnie spółka eksploatuje ok. 75% mniej automatów niż pod koniec 2009 r. W dacie sporządzania wniosku o przyznanie prawa pomocy spółka jest obowiązana wpłacić następujące kwoty: [...] zł tytułem podatku od gier; ok. [...] zł tytułem czynszu najmu za lokale; ok. [...] zł tytułem pozostałych danin publicznoprawnych, wynagrodzeń i innych kosztów bieżącej działalności. Łączne zobowiązania do poniesienia w najbliższym czasie to kwota ok. [...] zł, przekraczająca środki zgromadzone na rachunku bankowym. Z kolei środki trwałe spółki to w większości automaty do gier o niskich wygranych, których nie da się zbyć w Polsce (zmiana przepisów, brak zapotrzebowania), ani za granicą (ze względu na przystosowanie urządzeń do polskich warunków).
W dalszej części wniosku, w oświadczeniu o majątku i dochodach strona podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł, a wartość środków trwałych spółki [...] zł. Według bilansu za ostatni rok obrotowy spółka wykazała stratę w kwocie [...] zł. Na rachunku bankowym spółki, na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o prawo pomocy widniała kwota [...] zł.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach, z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na koszty sądowe w sprawie składa się koszt wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł - § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193), a inne ewentualne koszty sądowe, które mogą wystąpić w zależności od wyniku sprawy i działań podjętych przez strony, tj.: opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192); § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy sytuację majątkową i finansową skarżącej spółki uznać należy, że żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Obowiązek stron ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy również podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, posiadających jakiekolwiek środki majątkowe i dochody.
W przedstawionych przez skarżącą spółkę okolicznościach brak jest podstaw do stwierdzenia, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (w tej sprawie kosztów sądowych). Spółka posiada znaczny majątek, gdzie wartość środków trwałych wynosi [...] zł, a wysokość kapitału zakładowego – [...] zł. Poniesienie straty w ostatnim roku obrotowym nie przemawia za uznaniem, że spółka nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych - skutkuje brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego i nie można tylko na tej podstawie oceniać realnych korzyści ekonomicznych z prowadzenia działalności gospodarczej (por. postanowienie NSA z 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 11/11 LEX nr 783893). Z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wynika, aby spółka utraciła płynność finansową w związku z poniesioną w roku ubiegłym stratą, działalność gospodarcza jest przez spółkę kontynuowana. Na rachunku bankowym spółki na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy widniała kwota [...] zł, wielokrotnie przekraczająca wysokość wpisu sądowego od skargi i pozostałych ewentualnych kosztów sądowych w sprawie niniejszej.
Przesłanką przyznania prawa pomocy, wbrew twierdzeniom skarżącej spółki nie może być konieczność opłacania podatków, kosztów najmu, wynagrodzeń, itd. Są to bowiem zwykłe koszty prowadzenia działalności gospodarczej, wobec czego nie można ich uznać za okoliczności nadzwyczajne, przemawiające za zwolnieniem strony od kosztów sądowych. Aktualna sytuacja finansowa i majątkowa spółki nie daje zatem podstaw do przyjęcia, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Wobec niespełnienia przez skarżącą spółkę przesłanek określonych art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a, odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadna. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło